در مورد سد کرخه در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

 

کلیات


سد کرخه یکی از بزرگ‌ترین سد‌های خاکی دنیا و بزرگ‌ترین سد خاکی ایران و خاورمیانه است که بر روی رودخانه کرخه در ۲۲ کیلومتری شمال غربی شهرستان اندیمشک در استان خوزستان ساخته شده‌است. این سد با تاجی به طول ۳۰۳۰ متر و ارتفاع ۱۲۷ متر از لحاظ حجم بدنه بزرگترین سد تاریخ ایران است و با حجم مخزنی به میزان ۷ میلیارد و ۳۰۰ میلیون مترمکعب، بزرگترین دریاچه مصنوعی ایران را پدیدآورده است.

موقعیت جغرافیایی سد و نیروگاه


سد مخزنی و نیروگاه برقآبی کرخه در فاصله۲۲ کیلومتری شمال غرب اندیمشک در استان خوزستان (در جنوب غربی ایران) احداث گردیده‌است. این پروژه عظیم در ۴۸ درجه و ۷/۸ دقیقه طول شرقی و نیز ۳۲ درجه و ۲۹/۶ دقیقه شمال در منطقه کرخه واقع شده‌است. رودخانه کرخه در بالادست محور سد ۹۰ درجه تغییر جهت داده و در نتیجه دریاچه سد در سمت راست محور سد واقع گردیده‌است.



زمین‌شناسی سد کرخه


سد مخزنی کرخه در حاشیه جنوب غربی بخش چین خورده رشته کوه‌های زاگرس قرار گرفته‌است. تپه و بلندی‌های منطقه از کنگلومرای سازند بختیاری و رسوبات نرم سازند آغاجاری تشکیل شده‌است بخش عمده بالادست و ناحیه مخزن از سازند آغاجاری تشکیل یافته که از تناوب لایه‌های ماسه سنگ و گل سنگ تشکیل شده‌است و به سمت بالا دارای لایه‌های میکرو کنگلومرایی است. قسمت بالایی این سازند را بخش لهبری تشکیل می‌دهد که تناوبی از ماسه سنگ و گل سنگ می‌باشد و وضعیت مناسبی را برای ایجاد سفره‌های تحت فشار، پدیدآورده‌است. بخش پایین دست دریاچه تا محور سد را کنگلومرای بختیاری با سیمان ضعیف تشکیل می‌دهد. کنگلومرای بختیاری به دو واحد سنگی BK۱ و BK۲ تقسیم شده‌است که توسط یک لایه گل سنگی از هم جدا شده‌اند. واحد BK۱ بخش پایین سازند بختیاری را تشکیل می‌دهد و علاوه بر لایه‌های گل سنگی دارای عدسی‌های ماسه سنگی نیز می‌باشد. واحد BK۲، بخش بالایی سازند بختیاری را بوجود می‌آورد که متشکل از کنگلومرای یکپارچه با عدسی‌های ماسه سنگی و گل سنگی است.

 

فرایند ساخت سد


عملیات اجرایی این سد در سال ۱۳۷۰ آغاز و در سال ۱۳۸۰ به پایان رسیده‌است.

 

انرژی سالیانه


 متوسط تولید انرژی سالیانه این نیروگاه روزمینی ۹۳۴ میلیون کیلووات ساعت است. نیروگاه این سد با ظرفیت ۴۰۰ مگاوات از زمان بهره‌برداری در سال ۱۳۸۱ تا پایان سال ۱۳۸۷ توانسته بیش از ۴۹۴۱ میلیون کیلووات ساعت برق تولید کند.

از جمله پروژه‌های مهمی که در کنار این طرح اجرا شده احداث تونل دشت عباس است. این تونل به منظور انتقال آب مورد نیاز برای آبیاری اراضی دشت‌عباس از دریاچه سد کرخه، به صورت تحت فشار، به طول ۶۰۹۷ متر و قطر داخلی ۵/۵ متر احداث شده‌است.

 

اهداف پروژه کرخه


تأمین و تنظیم آب جهت آبیاری ۳۲۰ هزار هکتار از أراضی پایین دست، دشت‌های پای پل (اوان - ارایض - دوسالق و باغه) و همچنین دشت‌های حمیدیه و قدس واقع در شمال غربی و غرب استان خوزستان، دشت آزادگان، دشت عباس، فکه و عین خوش واقع در جنوب غربی استان ایلام، تولید انرژی برقابی به میزان ۹۳۴ گیگا وات ساعت در سال، کنترل سیل‌های مخرب رودخانه و جلوگیری از خسارات ناشی از آن از جمله اهداف ساخت سد کرخه بوده است.

 


پیشینه سد


مطالعات طرح توسعه منابع آب و خاک حوضه آبریز رودخانه کرخه از سال ۱۳۳۵ توسط شرکت آمریکایی آغاز گردید. متعاقب آن شرکت‌های ایرانی و خارجی مطالعاتی در رابطه با سدسازی به شرح ذیل روی این رودخانه انجام داده‌اند:
مطالعات مرحله شناخت توسعه آبیاری حوضه بالادست رودخانه کرخه در سال ۱۳۴۵.
مطالعات تکمیلی دو شرکت ایرانی و ایتالیائی در سال ۱۳۴۷.
مطالعات امکان یابی سد مخزنی کرخه توسط مهندسین مشاور عمران و منابع آب ایران در سال ۱۳۵۸.
پس از پیروزی انقلاب اسلامی مطالعاتی توسط جهاد سازندگی انجام شد؛ و
مطالعات تکمیلی مرحله اول سد کرخه توسط شرکت مهاب قدس در سال ۱۳۶۷.

 

اقتصاد طرح


طبق برآورد اولیه هزینه‌های اجرای پروژه بالغ بر ۴۹۰۰ میلیارد ریال بوده که از طریق منابع منابع عمومی، تسهیلات خارجی (فاینانس، وام و…)، سایر منابع (منابع داخلی، تسهیلات بانکی داخلی، اوراق مشارکت و…) تأمین گردیده‌است.

 

ویژگی‌های طرح


در رابطه با ویژگی های منحصر بفرد سد کرخه مسائلی چون بزرگترین سد تاریخ ایران از لحاظ حجم بدنه و طول سد، دارای بزرگترین دریاچه مصنوعی کشور و تأمین و تنظیم آب جهت آبیاری ۳۴۰ هزار هکتار از اراضی پایین‌دست مورد اشاره قرار گرفته است.

 

رود کرخه


سد کرخه بر روی رود کرخه ساخته شد؛ رودی که از مناطق میانی و جنوب غربی رشته کوه‌های زاگرس در نواحی غرب و شمال غرب کشور سرچشمه گرفته و پس از طی مسافتی در حدود ۹۰۰ کیلومتر در امتداد شمال به جنوب، سرانجام در مرز مشترک ایران و عراق به مرداب هورالعظیم‌ می‌رسد. رودخانه کرخه پس از رودخانه‌های کارون و دز سومین رودخانه بزرگ ایران از دیدگاه آبدهی محسوب می‌شود.  حوزه آبریز رودخانه کرخه به وسعت حدود ۴۳ هزار کیلومتر مربع، بین ۴۶ درجه و ۵۷ دقیقه تا ۴۹ درجه و ۱۰ دقیقه طول شرقی و ۳۱ درجه و ۴۸ دقیقه تا ۳۴ درجه و ۵۸ دقیقه عرض شمالی واقع شده‌است و شامل استان‌های همدان،  کرمانشاه،  کردستان،  ایلام، لرستان و خوزستان می‌باشد.

 


سرشاخه‌های رود کرخه


سرشاخه‌های اصلی تشکیل دهنده رودخانه کرخه، رودخانه‌های سیمره، کشکان، قره سو، گاماسیاب و چرداول هستند. یکی از مشخصه‌های طبیعی رودخانه کرخه احتمال وقوع سیلاب و خطرات ناشی از آن است.



مشخصات مخزن سد


در رابطه با مشخصات مخزن سد کرخه مواردی چون حجم مخزن در تراز بهره‌برداری۲۲۰ متر: ۵۳۴۶/۸ میلیون مترمکعب (قبل از رسوبگذاری)، حجم مخزن در حداقل تراز بهره‌برداری (تراز ۱۶۰ متر): ۴۳۰ میلیون مترمکعب و حجم مفید مخزن: ۳۹۰۳/۸۱ میلیون مترمکعب (بعد از رسوب گذاری) مورد اشاره است.
همچنین حجم غیر مفید مخزن: ۱۴۴۳ میلیون مترمکعب، تراز آب در هنگام وقوع سیل حداکثر: ۲۳۰/۹ متر،
مساحت دریاچه در تراز بهره‌برداری ۲۲۰ متر: ۱۶۲/۴۷کیلومتر مربع و طول دریاچه نیز در تراز بهره‌برداری ۲۲۰ متر: حدود ۶۰ کیلومتر می باشد.

 

در مورد سد کرخه در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

خوزستان گفت خروجی از سد کرخه به ۶۵۰ مترمکعب بر... سد کرخه سیر نزولی داشته و به رقم ۸۰۰ مترمکعب... برثانیه رسیده اظهار کرد حجم فعلی سد مخزنی کرخه پنج... خروجی آب از سد میزان سطح آب در رودخانه کرخه...
کد خبر: ۸۹۸۰۶۱    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۲/۲۰


فروریختن سدها و زیر آب رفتن برخی استان ها طی... فرو ریختن سد کرخه طی روزهای آینده را دروغ محض... دانست و گفت به نظر می رسد برخی اتاق فکر... برده اند را می شناسد یا نه گفت اقلیم شناسان...
کد خبر: ۸۹۰۱۴۷    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۱۹


سد های استان به ویژه سد کرخه همچنان بالا بوده... پس ناگریز خروجی سد نیز بالا باید باشد که این... شرایط شهر های موجود در پایین دست سد را مورد...
کد خبر: ۸۹۰۱۰۵    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۱۹


گفته استاندار خوزستان میزان خروجی سدها بیشتر از ورودی آن... با وضعیت ورودی و خروجی سدها دارد به همین دلیل... افزایش خروجی آب از سدها می تواند به تشدید بحران... و کاهش خروجی آب از سدها می تواند در مهار...
کد خبر: ۸۸۹۹۸۳    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۱۹


احتمال شکستگی سد کرخه بعلت سیلاب های اخیر روابط عمومی... بی اساسی مبنی بر احتمال شکستگی سد کرخه منتشر شده... شبانه روزی در حال تلاش برای مدیریت مناسب سدها هستند... و در حال حاضر سدها از جمله سد کرخه از...
کد خبر: ۸۸۹۹۷۳    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۱۹


نبض خبر؛
سد کرخه را می بینید که نشان می دهد مخزن... این سد به خوبی مدیریت شده است خوزستان همچنان با...
کد خبر: ۸۸۹۸۱۶    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۱۸


نگرانی‌ها با تکمیل ظرفیت سد کرخه تشدید شد
دهد سد کرخه به لحاظ حجم ورودی آب پر شده... به افزایش ورودی و خروجی سد کرخه از جمعه شب... شریعتی اظهار کرد با توجه به احتمال طغیان رودخانه کرخه... سد کرخه ۲۴۰۰ تا ۲۵۰۰ متر مکعب بر ثانیه است...
کد خبر: ۸۸۹۸۱۴    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۱۸


از سد کرخه گفت میزان تراز آب در سد کرخه... در این سد در حال کار کردن هستیم به گزارش... به آخرین وضعیت سد کرخه اظهار کرد در حال حاضر... میزان ورودی آب به سد کرخه ۲۲۸۷ مترمکعب بر ثانیه...
کد خبر: ۸۸۹۵۴۴    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۱۷


خروجی سد کرخه در شمال خوزستان با افزایش 500 متر...
به گزارش ایرنا ذخیره سد کرخه تا ساعت 16 روز... است متوسط خروجی سد کرخه در گذشته در حدود 500... کرخه با خشکسالی روبه رو بود خروجی آن تا 150... گزارش حجم آب پشت سد دز در روز جمعه به...
کد خبر: ۸۸۹۳۸۷    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۱۶


ماه در سفر به استان خوزستان از سد کرخه بازدید...
کد خبر: ۸۸۹۲۸۴    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۱۶


زده استان خوزستان در شهرستان اندیمشک از سد های دز... و کرخه بازدید کرد به گزارش « پایگاه اطلاع رسانی... بهره برداری از سد دز ضمن معرفی واحد های مختلف... این سد وضعیت آب های ورودی حجم مخزن برق تولیدی...
کد خبر: ۸۸۹۰۳۵    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۱۴


مدیرعامل سد و نیروگاه کرخه آخرین وضعیت ورودی و خروجی... آب به این سد را تشریح کرد به گزارش «... سدهای استان خوزستان سیلاب های بسیار مخربی را کنترل کرده... اند گفت سد کرخه در بهمن ماه سیلاب بسیار بزرگی...
کد خبر: ۸۸۸۸۸۸    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۱۳


و برق خوزستان نسبت به ادامه شرایط بحرانی سدهای دز... و کرخه به دلیل پر شدن ظرفیت این سدها هشدار... وگو با ایرنا با بیان اینکه ورودی سدهای خوزستان همچنان... بالاست اظهار داشت امروز ورودی سد دز یک هزار و...
کد خبر: ۸۸۸۳۶۷    تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۱/۰۹


وقایع اتفاقیه؛
سد کرخه یکی از بزرگ ترین سدهای خاکی دنیا و... بزرگ ترین سد خاکی ایران و خاورمیانه است که بر... روی رودخانه کرخه در 22 کیلومتری شمال غربی شهرستان اندیمشک... از این سدِ عظیم سد کوچکی بر روی کرخه وجود...
کد خبر: ۷۱۰۱۳۲    تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۴/۱۶


tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv