تعویق خلع سلاح حشدالشعبی عراق/ درخواست جدید الزیدی از ترامپ درباره گروههای مسلح
به گزارش خبرنگار بین الملل تابناک، رسانه اماراتی نشنال در گزارشی نوشته است یک مشاور ارشد علی الزیدی، نخستوزیر عراق، اعلام کرده که برای خلع سلاح گروههای مسلح (از جمله خلع سلاح حشدالشعبی)، هیچ ضربالاجل مشخصی تعیین نشده است.
این اظهارنظر در حالی است که بر اساس گزارشهای قبلی تاریخ ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ (۸ مهرماه ۱۴۰۵) به عنوان مهلت نهایی خلع سلاح گروههای مسلح از جمله حشدالشعبی مطرح شده بود.
- بیشتر بخوانید:
خلع سلاح حشدالشعبی با واقعیتهای سیاسی و اجتماعی عراق همخوانی ندارد - موضوع اصلی سفر هیات عراقی به ایران خلعسلاح گروهکهای تروریستی و اخراج آنها از اقلیم کردستان است/ مقتدی صدر به دنبال خلع سلاح حشدالشعبی است
قاسم الاعرجی، مشاور امنیتی نخستوزیر عراق و مشاور پیشین امنیت ملی، گفته است که گزارشهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی درباره تعیین یک بازه زمانی مشخص برای فعالیت کمیته مسئول انتقال سلاحهای خارج از کنترل دولت به دولت، «کاملاً نادرست» است.
او گفته است: «برای تکمیل این مأموریت، هیچ ضربالاجل مشخصی وجود ندارد.»
این اظهارات، درباره ضربالاجل ۳۰ سپتامبر (۸ مهرماه) برای خلع سلاح گروههای مقاومت ابهام ایجاد کرده است.
دولت عراق پیشتر تشکیل کمیتهای را در چارچوب «چارچوب هماهنگی» ــ ائتلافی از احزاب سیاسی و گروههای مسلح نزدیک به ایران ــ دنبال کرده بود تا سلاحهایی را که خارج از کنترل دولت قرار دارند، تحت اختیار دولت قرار دهد.
نخستوزیر عراق پیشتر پایان سپتامبر را بهعنوان زمانبندی مربوط به سلاح گروههای مسلح مطرح کرده بود؛ این تاریخ با زمان تعیینشده برای خروج نیروهای ائتلاف تحت رهبری آمریکا از عراق ارتباط داشت.
الاعرجی تأکید کرده است که گزارشهای مربوط به تعیین یک زمان مشخص برای پایان کار کمیته صحت ندارند. او همچنین گفته است پس از آنکه تمام سلاحها تحت کنترل دولت قرار بگیرند، هر فردی که بهصورت غیرقانونی سلاح در اختیار داشته باشد، با عنوان تروریست با او برخورد خواهد شد؛ اما او هیچ زمان مشخصی برای پایان این روند اعلام نکرد.
مقاومت گروههای مسلح
یک مقام عراقی نزدیک به نخستوزیر به نشنال گفته است که گروههای مسلح مورد حمایت ایران هنوز نشانهای از آمادگی برای تحویل سلاحهای خود نشان ندادهاند.
به گفته این مقام، مقاومت قابلتوجهی در برابر خلع سلاح وجود دارد و این مسئله روند خروج نیروهای خارجی و همچنین وضعیت امنیت داخلی عراق را پیچیده کرده است.
او افزوده است که به دلیل تشدید تنشهای منطقهای و جنگ ایران، برخی گروههای مسلح همچنان احساس میکنند با تهدید مواجه هستند و به همین دلیل حاضر نیستند در ۳۰ سپتامبر سلاحهای خود را تحویل دهند.
گزارش میگوید این گروهها که از حمایت مالی و نظامی ایران برخوردار بودهاند، به نیروهایی قدرتمند تبدیل شدهاند که از نظر تسلیحاتی حتی میتوانند با ارتش عراق رقابت کنند. آنها همچنین در ساختار سیاسی، اقتصادی و اجتماعی عراق حضور عمیقی پیدا کردهاند.
اختلاف بر سر اینکه سلاحها به چه کسی تحویل داده شود
نکته قابلتوجه دیگری که این مقام عراقی مطرح کرده، اختلاف میان برخی گروهها درباره مقصد سلاحهاست.
به گفته او، برخی گروهها معتقدند سلاحهایشان اصالتاً از ایران آمده و بنابراین باید به ایران بازگردانده شود، نه اینکه در اختیار دولت عراق قرار گیرد.
به نوشته نشنال، در مقابل، دو گروه مسلح نزدیک به تهران، یعنی عصائب اهل الحق و کتائب امام علی (ع)، و همچنین گروه سرایا السلام وابسته به مقتدی صدر، اعلام کردهاند که سلاحهای خود را تحت اختیار دولت قرار دادهاند.
اما گروههای تندروتر، بهویژه کتائب حزبالله و حرکت حزبالله النجباء، اعلام کردهاند تا زمانی که نیروهای خارجی از عراق خارج نشوند، خلع سلاح نخواهند شد.
موضع نوری المالکی
نوری المالکی، سیاستمدار ارشد شیعه، نیز ماه گذشته در یک گفتوگوی تلویزیونی گفته بود که موضوع، خلع سلاح نیست، بلکه بحث بر سر «سازماندهی و مهار سلاحها» است.
او جزئیات بیشتری درباره اینکه چه نوع سلاحهایی مشمول این روند خواهند شد ارائه نکرد.
فشار آمریکا برای خلع سلاح حشدالشعبی
از زمان روی کار آمدن دولت علی الزیدی در ماه مه، فشار کشورهای منطقه و جامعه بینالمللی، بهویژه آمریکا، برای خلع سلاح گروههای مسلح افزایش یافته است.
نکته مهم این است که طبق اظهارات الاعرجی، ۳۰ سپتامبر همچنان تاریخ مربوط به خروج نیروهای ائتلاف است، اما لزوماً مهلت نهایی برای تحویل سلاح شبهنظامیان نیست.
به گزارش تابناک، از طرف دیگر یک منبع آگاه در دولت عراق در گفتوگو با وبگاه العربی الجدید فاش کرد که الزیدی در دیدار آتی با دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا تلاش خواهد کرد تأکیدات و تضمینهای جدیدی درباره ادامه روند خلع سلاح گروههای مسلح و انحصار قدرت قهری در دست دولت ارائه کند، اما در عین حال چالشهای این مسیر و نیاز به زمان بیشتری از آنچه پیشبینی شده برای اجرای اقدامات مربوط به این موضوع را مطرح خواهد کرد.
این منبع که نخواست نامش فاش شود، اظهار کرد: الزیدی از رئیس جمهور آمریکا خواهد خواست که تحریمهای مالی یا اقتصادی علیه عراق اعمال نکند.
او افزود: برخی احزاب چارچوب که از این گروهها حمایت میکنند، الزیدی را در این مورد تحت فشار قرار میدهند و سعی میکنند زمان بیشتری برای این مساله یعنی تمدید بیشتر مهلت خلع سلاح گروههای مسلح به دست آورند.
منبع یاد شده ادامه داد: وضعیت فعلی نشان میدهد که این موضوع تا پایان این ماه قابل حل نیست.
الزیدی قرار است این هفته در حاشیه نشستهای مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک با ترامپ دیدار کند.
دادهها حاکی از این است که بغداد به جای اینکه ضربالاجل را در زمان مقرر به پایان برساند، سعی دارد آن را مدیریت کند و این به نیروها و جناحهای سیاسی مخالف تحویل سلاحها، زمان بیشتری برای ارزیابی مجدد موضعگیریهایشان میدهد.
منبع یاد شده افزود: کمیته تشکیل شده توسط دولت برای نظارت بر روند انحصار سلاح، به کار خود ادامه میدهد و فشارهایی برای تبدیل ضربالاجل از یک نقطه پایان به یک نقطه شروع برای یک فرآیند طولانیتر اعمال میشود.
این پس از آن صورت میگیرد که الزیدی در دیدار ژوئیه گذشته خود با ترامپ در واشنگتن به صراحت اعلام کرد که دولتش تا ۳۰ سپتامبر مساله سلاحهای این گروهها را حل خواهد کرد، اما تحولات بعدی نشان داد که عمل به تعهد دشوار است چراکه گروههای اصلی همچنان از تسلیم سلاحهای خود امتناع میکنند.
مواضع سیاسی که در روزهای اخیر تشدید شده است، نشان میدهد که برخی از نیروهای موثر اکنون ۳۰ سپتامبر را آغاز یک فرآیند طولانی و نه لزوما یک مهلت برای حل کامل آن میدانند.
در این رابطه «بها الاعرجی» نماینده پارلمان عراق از فراکسیون بازسازی و توسعه اظهار کرد: یک اجماع سیاسی بیسابقه در مورد تنظیم و محدود کردن سلاحها وجود دارد، اما این روند بیش از یک سال طول میکشد.
خاک بر سر نخست وزیری که برای تامین امنیت کشورش از رییس جمهور کشور دیگه باید اجازه بگیره حشد الشعبی باید قدرت رو در عراق بدست بگیره و نفت عراقرو از دست آمریکا خارج کنه. متاسفانه نخست وزیر عراق اختیار کامل ندارد وغلام حلقه بگوش ترامپ شده.