جنجال برای حضور بسکتبال در بازی‌های آسیایی؛ برنزی که به حاشیه رفت

به گزارش خبرنگار ورزشی تابناک، برنز تیم ملی بسکتبال از حضور در بیستمین دوره بازی‌های آسیایی که اولین مدال کاروان ورزش ایران در بازی‌های آسیایی ۲۰۲۶ آیچی-ناگویا بود، حاشیه‌هایی را به دنبال داشته است. در حالی که سال‌هاست ورزش ایران با دو نگاه متفاوت کیفی‌گرایی یا حضور پرشور در میادین بین‌المللی مواجه بوده و این نگاه منجر به مشکلاتی برای اعزام برخی رشته‌های ورزشی می‌شود.

اعزام کیفی نگاهی مقابل حضور پرشور

نگاه کیفی‌گرایی در اعزام‌ها را مدیران بسیاری سعی کردند اجرایی کنند، اما محمود خسروی‌وفا در دوران حضورش در کمیته ملی پارالمپیک پیش برد که موافقان و مخالفان خودش را هم داشت. در حالی که موازی با آن رضا صالحی امیری که در کمیته ملی المپیک ریاست می‌کرد، به حضور پرشور علاقه‌مند بود. البته که همیشه نمایندگان دولت‌ها -از هر جناحی که بوده- در ورزش سعی داشته‌اند که حضور پرشور را بدون ارزیابی، اولویت قرار دهند که این سیاست در بیشتر مواقع از سازمان تربیت بدنی گرفته تا وزارت ورزش و جوانان اعمال شده است.

مخالفت با اعزام والیبال و هندبال زنان در ۲۰۲۲

سیاست اعزام کیفی کاروان ورزش ایران با حضور خسروی‌وفا در کمیته ملی المپیک هم دنبال شد، هرچند با شدت و حدت کمتری نسبت به دوران حضور او در پارالمپیک، اما این موضوع با حواشی هم همراه شد. از جمله عدم اعزام تیم‌های ملی والیبال، هندبال و بسکتبال زنان به بازی‌های آسیایی ۲۰۲۲ هانگژو که با تصمیم ستاد عالی بازی‌های آسیایی گرفته شد و موافقان و مخالفان زیادی هم داشت. به ویژه در خصوص هندبال و والیبال که می‌شد برای آنها شانس مدال در نظر گرفت، اما کمیته ملی المپیک از اعزام این دو تیم جلوگیری کرد.

حضور بدون دستاورد MMA و سه‌گانه

در این دوره از بازی‌های آسیایی، جلسات متعددی برای اعزام تیم‌ها و رشته‌های مختلف ورزشی برگزار شد که در جلسات، نمایندگانی از کمیته ملی المپیک، وزارت ورزش و جوانان و همچنین فدراسیون‌های ورزشی به صورت مجزا حضور داشتند. مرکز نظارت بر تیم‌های ملی، اصلی‌ترین وظیفه را برای بررسی عملکرد و پیش‌بینی مدالی کاروان ورزش ایران داشته، اما قرار هم نیست تمامی پیش‌بینی‌ها درست از آب در بیاید که اگر اینطور بود، اصلاً رقابت ورزشی معنایی نداشت یا اگر چنین بود، باید این پرسش مطرح شود که دلیل اعزام ورزشکاران در رشته‌های MMA و سه‌گانه (تری‌اتلون) چه بوده که نفرات اعزامی بدون هیچ دستاوردی به ایران باز می‌گردند؟

اسنادی که کمیته ملی المپیک رو کرد

در همین زمینه اما کمیته ملی المپیک صورت جلسه بررسی عملکرد تیم ملی بسکتبال را منتشر کرده است که در دو جلسه ۱۴ دی‌ماه ۱۴۰۴ و ۳ خردادماه ۱۴۰۵ پیش‌بینی شده بود که این تیم قابلیت کسب مدال برنز بازی‌های آسیایی را دارد. اتفاقی که اکنون محقق شده است، اما حالا اولین مدال کاروان ورزشی ایران به حاشیه رفت. موضوع هم از واکنش محسن معتمدکیا، مدیر روابط عمومی وزارت ورزش و جوانان آغاز شد که پس از برنز بسکتبال، در واکنشی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «اولین مدال ایران در بازی‌های آسیایی ۲۰۲۶ به تیمی رسید که در هانگژو ۲۰۲۲ پنجم شده بود و در ارزیابی‌های ابتدایی جزو تیم‌های حاضر در ناگویا نبود اما نگاه فنی-تخصصی دکتر دنیامالی بسکتبال را هم راهی ژاپن کرد و امروز نخستین مدال ایران کسب شد و پرچم ایران در دستان بلندقامتان دیدنی‌تر شد.».

ابهامات پس از واکنش رئیس فدراسیون بسکتبال

مدیران کمیته ملی المپیک این واکنش را به گونه‌ای تعبیر کرده‌اند که ارزیابی آنها دچار اشتباه شده یا پیش‌بینی مدال برنز نشده بود، در حالی که صورت جلسات منتشر شده نشان می‌دهد به طور دقیق پیش‌بینی شده بود که بسکتبال ۵ نفره توانایی کسب مدال برنز را دارد. با این حال دقیق مشخص نشده که منظور از ارزیابی اولیه چیست، آن هم در شرایطی که صحبت‌های جواد داوری، رئیس فدراسیون بسکتبال هم پس از کسب مدال برنز بازی‌های آسیایی، این ابهام را به وجود آورده که تیم ملی قرار نبوده به مسابقات اعزام شود.

داوری: قرار نبود بسکتبال به بازی‌های آسیایی اعزام شود

داوری با اشاره به شرایط اعزام تیم ملی بسکتبال به بازی‌های آسیایی گفت: «لازم می‌دانم از آقای دنیامالی تشکر کنم. همان‌طور که می‌دانید، در ابتدا قرار نبود بسکتبال، با وجود المپیکی و پرطرفدار بودن، به این رقابت‌ها اعزام شود و در جلسات کمیته فنی نیز تیم پنج‌نفره در فهرست اعزام قرار نداشت. با نگرشی که آقای دنیامالی داشتند و با حمایت ایشان، شرایط اعزام تیم فراهم شد. موضوع فقط کسب نتیجه نیست، بلکه بحث توسعه و تثبیت جایگاه بسکتبال ایران در آسیاست. من از نزدیک شاهد تلاش‌های دنیامالی، اسبقیان، مناف هاشمی و همراهی کمیته ملی المپیک برای فراهم شدن شرایط حضور این تیم بودم.»

حلقه مفقوده عدم اعزام بسکتبال کجاست؟

با کنار هم گذاشتن صحبت‌های جواد داوری، رئیس فدراسیون بسکتبال که علناً اعلام کرده قرار نبوده تیم ملی برای بازی‌های آسیایی اعزام شود و این اتفاق در نهایت با حمایت وزیر ورزش و جوانان رقم خورده و صورتجلسه‌ای که کمیته ملی المپیک منتشر کرده، هنوز ابهام به جای خود باقی است؛ با این حال حلقه مفقوده این ماجرا، جای دیگری قرار دارد. در اسناد منتشر شده از سوی کمیته ملی المپیک، تاریخ یکی از صورتجلسات ۱۴ دی ماه را نشان می‌دهد، اما پس از اتفاقات دی‌ماه که دو ملی‌پوش مهم بسکتبال اعلام کردند از تیم ملی خداحافظی می‌کنند، فدراسیون بسکتبال در بازنگری مجدد تا آستانه انصراف از اعزام تیم ملی به بازی‌های آسیایی پیش می‌رود. در حالی که سیاست‌گذاری دولت پس از جنگ ۴۰ روزه اعزام پرشور کاروان ورزش ایران در میادین بین‌المللی بود که از همین‌رو تصمیم عدم اعزام تیم ملی بسکتبال مورد موافقت قرار نمی‌گیرد.

• بیشتر بخوانید:
  تاریخچه مدالی ایران در بازی‌های آسیایی؛ نوبت به ۲۰ رسید

کسب تجربه و رقابت ورزشی قربانی کیفی‌گرایی

این بخش از صحبت‌های داوری که اعلام کرده «در ابتدا قرار نبود بسکتبال، با وجود المپیکی و پرطرفدار بودن، به این رقابت‌ها اعزام شود و در جلسات کمیته فنی نیز تیم پنج‌نفره در فهرست اعزام قرار نداشت.» با آنچه کمیته ملی المپیک به عنوان صورتجلسه منتشر کرده، تفاوت دارد. با این حال هنوز ورزش ایران سردرگم است و بین دو نگاه کیفی‌گرایی و حضور پرشور قرار دارد. دو نگاهی که لزوماً هم هیچکدام غلط نیست و باتوجه به شرایط می‌تواند متفاوت باشد، اما یک پرسش مهم‌تر مطرح است که ورزشکاران حرفه‌ای اگر شانس مدال نداشته باشند و به رقابتی اعزام نشوند، چگونه و کجا باید کسب تجربه کنند؟ اگرچه کاروان ورزشی ایران با ۵۲۲ نفر در بازی‌های آسیایی این دوره، رکورددار شلوغ‌ترین کاروان تاریخ ورزش ایران است، اما در مقابل هنوز عده‌ای مخالف اعزام‌های شلوغ هستند. با این حال اگر قرار است فقط آنهایی که شانس کسب مدال دارند به مسابقات اعزام شوند، سایر ورزشکاران با چه هدف و انگیزه‌ای باید ورزش حرفه‌ای را دنبال کنند؟ پاسخ این پرسش‌ها را شاید دو نهاد حاکم بر ورزش ایران که وزارت ورزش و جوانان و کمیته ملی المپیک هستند، بهتر بدانند و بتوانند به آن پاسخ دهند.