پشت پرده آگهیهای خرید موهای زنان!

به گزارش تابناک به نقل از نشریه نقطه تسلیم، آگهیهای خرید موی زنان و دختران در قزوین، دیگر اتفاقی نادر و عجیب نیست؛ آگهیهایی که وعده پرداخت مبالغ چند میلیونی در ازای موهایی با طول مشخص را میدهند و بازار خرید و فروش موی طبیعی انسان را در برابر چشم شهروندان قرار دادهاند.
در نگاه نخست، ماجرا کاملا اقتصادی به نظر میرسد که موی طبیعی را برای تولید اکستنشن، کلاهگیس و پوستیژ خریداری میکنند؛ اما مسئله از جایی حساس میشود که پای جمعآوری، انتقال و صادرات یک نمونه انسانی به میان میآید.
پرسش این گزارش نیز دقیقا همینجاست؛ نه اینکه اصل تجارت موی انسان وجود دارد یا خیر، بلکه اینکه چه کسی این موها را جمعآوری میکند؟ خریدار نهایی چه فرد یا شرکتی است؟ مقصد آنها کجاست و آیا درباره امکان وجود اطلاعات زیستی و ژنتیکی در این نمونهها نظارت مشخصی وجود دارد؟
اگر عمیقتر کنکاش کنیم، این موها حاوی نقشه ژنتیکی است که با اندکی کار آزمایشگاهی میتوان آن را استخراج کرد و از آن به عنوان بستری برای جنگ بیولوژیک با زنان به کار بست؛ پیش از این نیز نمونههایی از جمع آوری بانک ژنتیک ایرانیان انجام شده بود که در شبکههای فارسی زبان ماهوارهای انجام میشد؛ به طوری که از مردم خواسته بودند آب دهانشان را بر یک گوش پاککن بزنند و آن را برای کشورهای طرف تخاصم ایران ارسال کنند که متاسفانه نه نهادهای متولی از جمله وزارت بهداشت و نه نهادهای نظارتی گزارشی از اقدامات صورت گرفته ارائه ندادند.
چندی قبل در همین قزوین خودمان، موسساتی افتتاح شدند که پلاسمای خون میخریدند که در یک مقطعی حتی دادستانی نیز به این موضوع عکسالعمل نشان داد و رسانهها به آن پرداختند و این قضیه تا جایی رسید که حتی اداره کل انتقال خون استان قزوین نیز نسبت به این نوع فعالیت معترض شد؛ تا جایی که در محافل نخبگانی صحبت از جریان نفوذ به میان بود.
برای بررسی این موضوع خبرنگار نقطه تسلیم با یکی از این آگهیهای خرید مو که برای یکی از شهروندان استان قزوین ارسال شده بود، تماس گرفت و خانمی پاسخ داد که صرفا اپراتور است و اطلاعات زیادی ندارد، اما کوتاه کننده مو و خریدار آن یک شرکت است که موهای افراد را میخرد؛ به طوری که موی بدون رنگ و حنا بالای ۳۰ سانتیمتر و موهای رنگ و حنا شده بالای ۵۰ سانتیمتر خریداری میشود.
۲۵ میلیون تومان برای موی بین ۳۰ تا ۵۰ سانتی
این خانم در ادامه گفت که مشتری عکس مو را در روبیکا، ایتا، شاد یا هر برنامه دیگر میفرستد و شرکت قیمت آن را اعلام میکند و ادامه داد که ما در قزوین و حومه قزوین و جاهای نزدیک مانند کرج موها را خریداری میکنیم.
وی تاکید کرد که شرکت موی کوتاه شده را خرید نمیکند و حتماً باید نماینده شرکت و «قیچی زن» مو را کوتاه کند و قیمت به حجم، جنس و سلامت مو بستگی دارد و من صرفا پاسخگوی تلفن هستم.
خانمی که پشت شماره تماس آگهیهای خرید مو نشسته بود، ادامه داد: مشتریها عکس میدهند، اگر مو ۳۰ تا ۴۰ سانتی متر باشد قیمت آن حدود ۱۵ تا ۲۵ میلیون تومان است و بستگی به حجم مو دارد؛ ضمن اینکه خرید شرکت تنها تا چند روز آینده انجام میشود و این موها توسط یک شرکت گلاه گیس و پوستیژ خریداری شده و به خارج از کشور صادر میشود.
مورد دیگر متعلق به یکی از شهروندان قزوین است که وقتی با چنین آگهی برخورد کرده بود با تماس تلفنی درخواست فروش موی دخترش را نمود، در زمان کمی قیچی زن به منزل او مراجعه کرده و پس از بررسی موهای دخترش را کوتاه کرده و مبلغ ۱۵ میلیون تومان به صورت کارت به کار به حساب او واریز کرده بود و شرکت نیز اذعان کرده بود که این مو به کشور اکراین صادر میشود.
در میان اطلاعاتی که خبرنگار نقطه تسلیم از طریق تماس با خریداران به دست آورده، یک نکته بیش از همه نیازمند بررسی است: اصرار شرکت بر اینکه موی مورد معامله باید توسط نماینده یا «قیچیزن» خودش کوتاه شود.
آیا کوتاهکردن مستقیم مو توسط نماینده شرکت صرفا یک استاندارد تجاری است یا شرکت از این طریق کنترل کاملتری بر نمونه اولیه و منشأ آن به دست میآورد؟
ماجرای ژنتیک؛ نگرانی واقعی!
در سالهای اخیر، همزمان با جهش فناوریهای ژنتیکی، ارزش نمونههای زیستی انسان نیز افزایش یافته است و دیگر مسئله فقط خون یا نمونههای آزمایشگاهی نیست؛ فناوریهای جدید امکان استخراج اطلاعات ژنتیکی از نمونههایی را فراهم کردهاند که تا همین چند سال قبل، ارزش محدودی از این نظر داشتند.
یک گزارش پژوهشی منتشر شده از سوی موسسه ملی عدالت آمریکا در سال ۲۰۲۴ نشان میدهد که از موی بدون ریشه نیز میتوان در شرایط آزمایشگاهی DNA هستهای به دست آورد و از برخی نمونههای محدود مو، اطلاعات ژنتیکی قابل استفاده برای استنباط ژنوتیپ استخراج کرد؛ در پژوهش مورد اشاره، حتی از نمونههای موی بدون ریشه، در شرایط مشخص، اطلاعاتی با قابلیت مقایسه ژنتیکی به دست آمده است.
این یافته علمی نشان میدهد که نمونه موی انسان را نیز نمیتوان از منظر زیستی، صرفا یک کالای بیارزش و فاقد اطلاعات تلقی کرد؛ اینجاست که پرسش امنیتی شکل میگیرد: وقتی موی انسان بهصورت سازمانیافته خریداری، جمعآوری و به گفته فروشندگان به خارج از کشور صادر میشود، آیا درباره منشأ، مقصد و نحوه استفاده از این نمونهها سازوکار نظارتی مشخصی وجود دارد؟
وقتی این تکههای پازل را کنار هم میگذاریم؛ آب دهان، پلاسمای خون و مو؛ معمایی پرمعنا شکل میگیرد که چه جریانی و با چه نیتی به دنبال نقشه ژنتیک ایرانیان به ویژه زنان ایرانی است.
از آنجایی که بخش قابل توجهی از رنگ موها و لوازم آرایشی وارداتی است، داشتن اطلاعات ژنتیک از موی سر زنان میتواند در ترکیب لوازم آرایشی به یک سلاح زیستی و شیمیایی تبدیل شود.
آنچه امروز در قزوین به عنوان آگهی خرید مو دست به دست میشود، دستکم از منظر رسانهای ارزش بررسی دارد؛ چون به هرحال اگر خلایی وجود نداشته باشد، بررسی مسئولان میتواند آن را برای افکار عمومی روشن کند و اگر وجود داشته باشد، اکنون زمان مناسبی برای بستن آن است.
