در مورد بحران آب در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

 

کلیات

به منازعات و کشمکش­های سیاسی اجتماعی که در نتیجه­ ی کمبود آب بوجود می ­آید، بحران آب گویند. همچنین در ایجاد بحران آب عواملی همچون رشد فزاینده جمعیت، گسترش صنایع و نیاز آب برای تأمین غذا و بهداشت و خشکسالی موثر هستند.

 

بحران کرونا، جلوی بحران آب و هوا را نگرفته است - تابناک | TABNAK

 
چشم انداز آب در ایران
رشد سریع جمعیت مهم ترین عامل کاهش سرانه آب تجدید شونده کشور در طول دهه های گذشته بوده است. با هر نرخ از رشد جمعیت پیش بینی شده توسط سازمان ملل متحد کشورمان تا سال ۲۰۵۰ جزء ۲۰ کشور پرجمعیت جهان خواهد بود. بر این اساس میزان سرانه آب تجدیدپذیر کشور نیز از ۱۳۲ میلیارد متر مکعب در سال ۱۳۸۵ تقلیل چشمگیری یافته و در صورت ادامه این روند وضعیت در آینده به مراتب بدتر خواهد شد.

در حالی که ایران در ناحیه خشک جهانی قرار دارد و متوسط بارش آن ۲۵۰ میلی متر است و ۲۵ درصد خاک ایران در مناطق فراخشک، ۴۰ درصد در مناطق خشک و ۲۵ درصد در مناطق غیر خشک قرار دارند مصرف زیاد، عدم تقارن بارندگی ها در کشور، رشد جمعیت و توسعه ناهمگون و ناپایدار در بخش های مختلف از جمله دلایل اصلی برای بروز بحران ها و چالش های بخش در ایران آب است.

بانک جهانی در گزارش سال ۲۰۰۷ خود با تأکید بر اینکه کاهش سالانه منابع داخلی آب شیرین در ایران ۳/۶ برابر استاندارد‌ها و شاخص های جهانی است، اعلام کرد که کشاورزی عامل ۹۱ درصد کاهش سالانه منابع آب شیرین در ایران است.
 
همچنین طبق این گزارش کاهش سالانه منابع داخلی آب شیرین طی سال‌های ۱۹۸۷ تا ۲۰۰۲ میلادی در جهان ۹ درصد بوده است و این رقم در کشور ما ۷/۵۶ درصد و معادل ۹/۷۲ میلیارد متر مکعب بوده است. این کاهش سالانه منابع داخلی آب شیرین در ایران طی مدت یاد شده ۶/۸ برابر انگلیس، ۳/۳ برابر آمریکا و ۷/۲ برابر ژاپن بوده است. بر اساس این برآورد‌ها طی این مدت، کاهش سالانه آب شیرین ایران حدود ۵/۵ برابر کشور‌های فقیر و ۹/۸ برابر کشور‌های با درآمد متوسط بوده است.
 
در مجموع، منابع آبی کشور برابر ۱۳۰ میلیارد متر مکعب گزارش شده است. ۸۵ میلیارد متر مکعب آن آب های سطحی، ۷ میلیارد متر مکعب آن چشمه های پراکنده، ۳۹ میلیارد متر مکعب منابع آب های زیرزمینی آبرفتی و آهکی می باشد
 
متوسط بارندگی سالیانه در ایران ۲۸۹ میلیمتر، یعنی حدود یک چهارم متوسط باران سالانه ی کره زمین است. حجم متوسط باران سالیانه حدود ۴۰۰ متر مکعب و صورت تقریبی به میزان یک هزارم حجم باران سالیانه ی دنیا است. از حجم ۴۰۰ میلیارد متر مکعب آب تولیدی در سطح کشور، ۲۷۴ میلیارد متر مکعب یعنی بیش از ۶۸ درصد آن تبخیر می شود.
 
حجم آب های رودخانه های مرزی ورودی به کشور حدود ۱۰ میلیارد مترمکعب و رودخانه های خروجی ۶ میلیارد متر مکعب است. ۸۵ میلیارد مترمکعب حجم آب قابل استحصال از جریان آب سطحی کشور و ۳۵ میلیارد مترمکعب حجم آب قابل استحصال از منابع آب های زیرزمینی برآورد گریده است. در مجموع میزان متوسط ذخایر آبی قابل استحصال شامل آب های سطحی، آب های زیرزمینی و چشمه های پراکنده ۱۳۰ میلیارد مترمکعب است. 

کتاب های نوشته شده پیرامون بحران آب

کتاب آب امنیت و خاورمیانه، گزارشی است از موسسه مطالعات استراتژیک لندن که توسط ایزدی در سال ۱۳۷۳ ترجمه گردیده­است. این کتاب ضمن بر شمردن عوامل ایجاد بحران آب در خاورمیانه به بررسی بعد امنیتی بحران آب در خاورمیانه می­پردازد.

زنگ خطر کم آبی در ۹ استان به صدا درآمد - تابناک | TABNAK

کتاب بحران آب در خاورمیانه یکی دیگر از کتاب­های مهمی است که توسط نهازی در سال ۱۳۷۸ منتشر گردیده است. این کتاب نیز ضمن بررسی تخصصی منابع و مسائل آب و ذکر محدودیت­ها و مشکلات پیش روی نیاز مردم کشور‌های خاورمیانه، ضمن ذکر علل و عوامل تهدیدکننده­ی منابع آب­های ایران سعی بر تشریح جوانب مشکلات دارد.

کتاب ابعاد سیاسی-امنیتی بحران آب در خاورمیانه عربی و آینده مذاکرات صلح اعراب و اسرائیل نوشته­ ی  فغانی (۱۳۷۸) یکی از مفصل­ترین پژوهش­هایی است که به بحران آب  از بعد سیاست و امنیت نگریسته است. اگرچه در این کتاب بیشتر مسائل و اختلافات کشور‌های عربی و اسرائیل حول محور آب مورد بررسی قرار گرفته است، ولی توجه به نتیجه­ گیری­های این کتاب ضروری به نظر می­رسد. فغانی در نتیجه ­گیری خود می­ آورد که مشکلات آب خاورمیانه بسیار جدی است. او در کتاب خود مجموعه علل و عواملی را در ایجاد بحران آب دخیل می­داند که عبارتند از عدم شناخت درست و به موقع نقش آب به عنوان عنصری حیاتی و بی جایگزین، استحصال بی­رویه و مصرف بیش از حد آب­های موجود، ضعف و سوء مدیریت دولت­ ها به ویژه در زمینه تنظیم و اجرای یک برنامه ملی جامع جهت کاهش مصرف آب، ناتوانی مسئولین در زمینه سیاست مناسب قیمت­ گذاری، ضعف سیستم­ های جمع ­آوری، ذخیره ­سازی و بازیافت آب، همچنین مصرف بخش قابل توجهی از آب­های تجدیدناپذیر منطقه در ازای اتخاذ سیاست­ های پرستیژی در زمینه خود اتکایی غذایی علی رغم عایدات ناچیز اقتصادی، عدم بهره­گیری شایسته از نیرو‌ها و سازمان های غیر دولتی، افزایش بی رویه جمعیت و... .

فعانی همچنین در پایان کتاب خود می­ آورد بحران آب و مشکلات ناشی از آن ضمن اینکه می­توانند منبع تولید خشونت و تنازع باشند، در عین حال قادرند بستر مناسبی برای توسعه همکاری­ها و به تبع آن رفع سایر مشکلات هم باشند.

 

عوامل موثر بر کمبود آب 

کاهش منابع آبی در جهان علل و عوامل عدیده­ای دارد که در ادامه به صورت کلی به نقش اصلی­ترین عوامل موثر بر کمبود آب اشاره می­شود:

1-انسان­ها: انسان ها و عوامل طبیعی تأثیر عمیقی بر چرخه و بحران آب دارند.  انسان­ها بر فرآیند کاهش آب و آلودگی بیشتر آن تأثیر شدیدتری می­گذارند. نیاز به آب برای مصارف کشاورزی تولید انرژی، تولیدات صنعتی و مصارف شهری، به سرعت در حال افزایش است. امروزه رشد روزافزون جمعیت جهان و افزایش مصرف آب، قطع بی­رویه درختان جنگل­ها، رشد شهرسازی و افزایش صنایع آلوده کننده آب شیوه­های نامناسب و غیر اصولی کشاورزی احداث سدهای مخزنی و ایجاد دریاچه های مصنوعی از عوامل نابودی چرخه منظم آب در سطح جهان به شمار می­آیند که در نهایت همه آنها نوعی تهدید برای جامعه بشری محسوب می شوند.

2-کشاورزی: بخش کشاورزی و صنعتی از مهم­ترین بخش­های مصرف آب است. در خاورمیانه بیش از 70%منابع آب به بخش کشاورزی اختصاص داده شده­است. در حالی که اکثر کشورهای واقع در خاورمیانه دچار کمبود آب هستند و در منطقه گرم و کم  آب قرار گرفته­اند که میزان بارندگی بسیار پایین و گاهی در حد صفر دارند.

3-مصرف خانگی: بنابر اعلام سازمان بهداشت جهانی، حداقل مصرف آب خانگی 100لیتر به ازای هر نفر در روز است. اما این میانگین در میان خانوارها رعایت نمی­شود. پس می­توان گفت عامل مهم دیگری که سبب رشد مصرف آب گردیده نیاز و اقتضای بهداشت عمومی است. با پیشرفت­هایی که از نظر بهداشت در بسیاری از کشورها دیده می­شود مصرف آب روزانه هر فر سیر صعودی طی می­نماید. امروزه مسائلی نظیر رشد جمعیت، ارتقای سطح زندگی و بهداشت، گسترش شهرنشینی، گسترش صنایع، کشاورزی و... افزایش مصرف آب را موجب گردیده است  به طوری که مصرف آب نسبت به اوایل قرن 20 هفده برابر و نسبت به 3 قرن قبل 45 برابر شده است.

 

 

 

در مورد بحران آب در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

برای رسیدگیِ فوری به بحران آب در خوزستان نماینده ای...
فوری به بحران آب در خوزستان نماینده ای به این...
کد خبر: ۱۰۶۵۶۲۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۵/۰۱


رضایی گفت جریان آب رودها باید باز بماند و خسارت... منطقه کرخه نور پر آب بود به خاطر دارم که... کم آبی مشکلات متعددی را برای مردم ایجاد کرده که... مدیریت آب در ماه های آینده با مسئولین جلسه خواهم...
کد خبر: ۱۰۶۵۲۳۰    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۹


های خالی شدن مرز بر اثر بی آبی و مشکلات... رهاسازی آب اشتغال جوانان در شرکت های نفت و تکمیل...
کد خبر: ۱۰۶۵۱۶۰    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۹


هویزه مشکلات کم آبی برای شلتوک کاران و گاومیش داران... در مورد وضعیت آب و نیز برگزاری نشست های توجیهی... مردم می گویید اگر دولت تغییر در خروجی آب سدها... ناشی از سو مدیریت آب در استان خوزستان باشد در...
کد خبر: ۱۰۶۵۱۲۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۹


های مردمی از وضعیت آب برق گاز و سایر مشکلات...
های مردمی از وضعیت آب برق گاز و سایر مشکلات... دامداری و پرورش و صید شیلات دارند آب منشا حیات... که دو روز است خروجی آب سد کرخه را به...
کد خبر: ۱۰۶۵۱۱۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۹


آب منطقه از دیگر برنامه های سفر میدانی دکتر محسن...
کد خبر: ۱۰۶۵۰۸۰    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۹


مرور روزنامه‌های سه شنبه ۲۹ تیرماه
واکنش رئیس جمهور به اعتراضات آبی مردم خوزستان و ادامه... ای آب در انتظار تانکرهای اهدایی با تشنگی خو گرفته... که حالا حتی از آب گل هم خبری نیست آب... طالب آبند خشونت و برخورد امنیتی نیست آنها و صبرشان...
کد خبر: ۱۰۶۵۰۴۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۹


کد خبر: ۱۰۶۴۹۹۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۸


از پیگیری های خود برای حل بحران آب در خوزستان...
از پیگیری های خود برای حل بحران آب در خوزستان... استان خوزستان و بهبود وضعیت آب شرب و کشاورزی و... خروجی آب کرخه برای مردم حمیدیه و دشت ازادگان و... و بیان مشکلات آب خوزستان و تقاضا برای اولویت بخشیدن...
کد خبر: ۱۰۶۴۷۵۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۷


دکتر کردوانی تشریح کرد؛
به تأمین آب نیست گفت ایران به دلیل مصرف آب...
به گزارش تابناک به نقل از ایکنا آب یکی از... های اجتماعی اقتصادی کشاورزی صنعت و محیط زیست دارد آب... برای آن وجود ندارد دسترسی مطمئن به آب شرط اولیه... بررسی راهکارهای مبارزه با بحران آب در کشور یکی از...
کد خبر: ۱۰۶۴۷۰۰    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۷


به مشکلات و بحران آب در خوزستان واکنش نشان داد...
به مشکلات و بحران آب در خوزستان واکنش نشان داد... خوزستان با بحران های انباشته شده زیادی روبرو است با... این استان تا مشکلات آب آشامیدنی و فقر و محرومیت...
کد خبر: ۱۰۶۴۶۰۴    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۷


استاندار خوزستان با اشاره به نتایج بررسی بحران آبی در... جلسه روز جمعه شورای مدیریت بحران خوزستان گفت مقرر شد... در کمیته ای با مسئولیت ستاد مدیریت بحران با همکاری...
دشتکی در حاشیه جلسه شورای هماهنگی مدیریت بحران خوزستان با... موضوع بررسی مشکلات تامین آب که جمعه ۲۵ تیرماه در... استانداری خوزستان برگزار شد اظهار کرد امسال با تنش آبی... کم است که به ترتیب برای آب شرب تالاب ها...
کد خبر: ۱۰۶۴۴۴۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۶


آن وزارت خانه به سرپرستی رئیس ستاد مدیریت بحران امروز... مدیریت بحران استان شرکت کنند به مسائل مردم رسیدگی فوری...
کد خبر: ۱۰۶۴۳۵۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۵


قضاییه به دنبال مشکلات ناشی از کمبود آب در استان... هیات اعزام شده پیگیر راهکارهای فوری حل مشکل آب در...
کد خبر: ۱۰۶۴۳۳۷    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۲۵


فوتو نیوز
کد خبر: ۱۰۶۱۸۹۴    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۱۳


کمبود آب کشت دوم ممنوع اعلام شده است ...
در حال حاضر به دلیل کمبود تانین منابع آبی و... دارد اظهار کرد هرچندموضوع کم آبی ممنوعیت کشت دوم را... با آب ندادن از سد در اختیار قرار ندادن آب... سطحی به کشاورزان محقق است و البته آبی هم ندارند...
کد خبر: ۱۰۶۱۵۴۳    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۱۲


یک کارشناس حوزه مدیریت منابع آبی گفت اکنون موج اجرای... پروژه های انتقال آب یادآور موج سدسازی در دهه های...
سازی منابع آب در پشت سدها زمینه انتقال آب برای... آب کشور همراه بوده است امروزه با سازوکار انتقال آب... به بحران آب کشور دامن می زند به گفته وی... مساله این است که مدیریت آب در کشور صرفا از...
کد خبر: ۱۰۶۱۴۰۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۱۱


داستان بی آبی در سیستان و بلوچستان ید طولایی دارد... آب دست و پنجه نرم می کنند ...
اش مدت هاست که از آب بی بهره است خبری... بحران کم آبی در کشور قرار دارد منطقه ای که... سیستان و بلوچستان سبب افت آب های زیر زمینی و... در توزیع آب به گونه ای پیشترفت داشته که گویا...
کد خبر: ۱۰۶۱۳۹۸    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۴/۱۱


رئیس سازمان مدیریت بحران کشور از اختصاص ۳ هزار و... ۲۲۰ میلیارد تومان جهت تامین آب شرب در استان های...
در مورد قانون مدیریت بحران اظهار داشت در پایان سال... مدیریت بحران کشور با اشاره به ضعف های قانون مدیریت... بحران گفت تلاش کردیم ضعف ها را برطرف کنیم که... و بودجه به تأمین آب شرب اختصاص پیدا کرده که...
کد خبر: ۱۰۵۷۱۰۹    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۳/۲۰


کد خبر: ۱۰۵۵۵۸۳    تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۳/۱۱


tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv