در مورد زاهدان در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

 

کلیات

زاهِدانْ یکی از کلان‌شهرهای ایران و مرکز استان سیستان و بلوچستان است. این شهر در منطقهٔ سرحد قرار دارد. نام پیشین شهر دزداب بوده که در زمان رضا شاه به «زاهدان» تغییر یافته‌است. زاهدان از سمت شمال به شهرستان هامون و، از سمت جنوب به شهرستان تفتان، از سمت شرق به کشورهای افغانستان و پاکستان و از سمت غرب به شهرستان فهرج منتهی می‌شود. آب و هوای شهر زاهدان گرم و خشک به‌شمار می‌رود ولی شب‌های تابستان آب و هوای این شهر رو به سردی می‌گراید. آب آشامیدنی زاهدان لوله‌کشی آب شیرین است و از طریق انتقال آب از شهرستان زابل و هامون تأمین می‌گردد. زاهدان به جهت مرزی بودن، از موقعیت استراتژیک جغرافیایی و تجاری و نظامی و شرایط خاص برخوردار است؛ به گونه‌ای که از یک‌سو راه‌آهن پاکستان که از مرز میرجاوه وارد ایران می‌شود و از سوی دیگر راه‌آهن سراسری ایران به این شهر منتهی می‌شود؛ و از سوی دیگر در نزدیکی به میل سه جانبهٔ ایران و پاکستان و افغانستان قرار دارد.

موقعیت جغرافیایی

زاهدان شهری نوبنیاد است که در ۵۱۷ کیلومتری شرق شهرکرمان و نیز در نزدیکی کشور پاکستان واقع شده‌است. این شهر از طریق راه زمینی از سمت شمال به مشهد و از سمت جنوب به چابهار مرتبط شده و هم‌چنین دارای ایستگاه راه‌آهن و فرودگاه بین‌المللی است. زاهدان از لحاظ مختصات جغرافیایی در ۶۰ درجه و ۵۱ دقیقه و ۲۵ ثانیهٔ طول شرقی و ۲۹ درجه و ۳۰ دقیقه و ۴۵ ثانیهٔ عرض شمالی واقع شده‌است. اختلاف زمان زاهدان با تهران ۳۶+ دقیقه و با گرینویچ ۲۴۶+ دقیقه‌است.

نام‌شناسی

زاهدان تا قبل از دوره پهلوی، روستای کوچک و دورافتاده‌ای به نام دزآپ بود؛ دزآپ کلمه‌ای به زبان بلوچی است؛ و از دز+آپ تشکیل شده‌است. دز و آپ بلوچی، معادل دزد و آب در فارسی است. بعدها دزآپ به دزدآب و سپس با همکاری نیروهای رضاشاه به فرماندهی امان‌الله جهانبانی، در سال ۱۳۰۸ خورشیدی به علت اینکه اکثر مردم آن منطقه متدین بودند، زاهدان نام گرفت. واژه زاهدان در لغت به معنی «شهر پرهیزگاران» است.

مردم‌شناسی

امروزه ترکیب عمده قومیتی این شهر را بلوچ‌ها و فارس‌ها تشکیل می‌دهد. اقوام این شهر سیستانی و بلوچ و همچنین یزدی‌ها، بیرجندی‌ها، کرمانی‌ها، مهاجرانی از آذربایجان و سیکهای هندی و افغانستانی‌ها تشکیل می‌دهند.

زبان بلوچهای زاهدان زبان بلوچی با گویش سرحدی بوده و سیستانی‌های زاهدان هم فارسی (لهجه سیستانی) همچنین زنان و مردان بلوچ و سیستانی پوشش مخصوص به خود که به لباس بلوچی و سیستانی مشهور است را بر تن دارند.

در مورد زاهدان در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

دو تروریست مسلح گروهک جیش ظلم در درگیری مسلحانه با نیرو‌های امنیتی در شهر زاهدان به هلاکت رسیدند.
کد خبر: ۱۳۹۴۸۵۸    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۲۷

خیابان‌ها و بازارهای زاهدان هر روز صحنه رفت‌وآمد مردمی است که در میان فعالیت‌های روزمره، خرید، کار و معاشرت، جریان زندگی شهری را شکل می‌دهند. از بازارهای سنتی و دستفروشان تا رفت‌وآمد شهروندان در معابر، این گزارش تصویری گوشه‌هایی از زندگی روزمره مردم زاهدان را روایت می‌کند.
کد خبر: ۱۳۹۴۶۹۹    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۲۵

پیکر شهید مولوی «یوسف گرگیچ» فردا صبح از میدان امام حسین تا گلزار شهدای شهرستان زاهدان بر دستان مردم شهید پرور زاهدان تشییع میشود.
کد خبر: ۱۳۹۴۵۵۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۲۴

نبض خبر
تصاویر لحظات ترور مولوی یوسف گرگیج از علمای انقلابی اهل سنت و بلوچ زاهدان مقابل درب منزلش در زاهدان با استفاده از رگبار کلاشنیکف را می‌بینید.
کد خبر: ۱۳۹۴۴۳۸    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۲۴

مولوی گرگیج، از علمای اهل‌سنت، در شهر زاهدان توسط افراد مسلح هدف ترور قرار گرفته و به شهادت رسید.
کد خبر: ۱۳۹۴۳۷۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۲۳

ساعتی قبل در پی حمله مسلحانه یک تیم تروریستی به سمت عوامل امنیتی در کورین زاهدان، دو رزمنده قرارگاه عملیاتی شهید میرحسینی، شهیدان ابوالفضل عودی و کیوان رمرودی به شهادت رسیدند.
کد خبر: ۱۳۹۳۲۱۰    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۱۵

یک مرزبان در حمله تروریستی به خودرو مرزبانی در محور میرجاوه - زاهدان به شهادت رسید.
کد خبر: ۱۳۹۱۷۷۴    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۰۵

در پی اقدام بزدلانه و تروریستی اشرار مسلح به خودروی گشت مرزبانی در محور مواصلاتی میرجاوه به زاهدان، یکی از مرزبانان جان‌برکف به درجه رفیع شهادت نائل آمد.
کد خبر: ۱۳۹۱۷۴۷    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۰۵

بسیجی اهل سنت «نادر سارانی سخی» در منطقه شیر آباد زاهدان در پی حمله افراد شرور و کوردل به شهادت رسید.
کد خبر: ۱۳۹۱۲۵۰    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۰۲

شامگاه شنبه ۱۷ مرداد ۱۴۰۵، تیراندازی افراد مسلح در یک قهوه‌خانه در بلوار مزاری زاهدان، دست‌کم دو کشته برجا گذاشت.
کد خبر: ۱۳۸۸۸۸۵    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۱۸

یک مولوی اهل سنت بلوچ در پی تیراندازی افراد مسلح در اطراف زاهدان جان خود را از دست داد.
کد خبر: ۱۳۸۷۶۲۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۱۰

گروهک ضدانقلاب به تخریب زیرساخت‌ها روی آورد.
کد خبر: ۱۳۸۶۶۸۲    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۰۴

فرماندار زاهدان از وقوع حریق تانکر حامل گاز در غرب این شهر خبر داد و گفت: این حادثه تاکنون تلفات جانی در پی نداشته است.
کد خبر: ۱۳۸۵۳۸۴    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۲۷

در پی انتشار اخباری مبنی بر شنیده شدن چند انفجار و پرواز جنگنده‌های آمریکایی بر فراز آسمان این شهر، بررسی میدانی نشان می‌دهد این اخبار صحت ندارد.
کد خبر: ۱۳۸۵۰۵۵    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۲۶

جانشین فرمانده انتظامی سیستان و بلوچستان از انهدام باند سرقت مسلحانه در زاهدان خبر داد.
کد خبر: ۱۳۸۲۶۷۹    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۱۱

دادستان عمومی و انقلاب زاهدان از بازداشت دو مدیر در استان به اتهام اختلاس و دریافت رشوه خبر داد.
کد خبر: ۱۳۸۰۳۵۹    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۳۰

با وجود اینکه در روزهای قبل به دلیل محدودیت‌ها، پرواز حجاج کاهش یافته بود از امروز ۲۰ خرداد هم پروازها و هم فرودگاه‌های ۶ گانه، آماده پذیرش حجاج شد.
کد خبر: ۱۳۷۸۲۹۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۲۰

کهورک سیستان و بلوچستان با ثبت دمای ۵۰ درجه سلسیوس گرم‌ترین نقطه جهان شد.
کد خبر: ۱۳۷۷۹۵۳    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۱۹

معاونت اجتماعی مرزبانی سیستان و بلوچستان از دستگیری عامل تروریستی با هوشیاری مرزبانان سيستان‌وبلوچستان خبر داد.
کد خبر: ۱۳۷۷۶۹۵    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۱۸

جانشین اورژانس پیش‌بیمارستانی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان گفت: این حادثه در شب جاری (۱۰ خردادماه) رخ داد که منجر به مصدومیت ۲۶ نفر شد.
کد خبر: ۱۳۷۶۲۱۰    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۱۱