در مورد شورای نگهبان در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

 

 
کلیات

شورای نگهبان یکی از مهم‌ترین نهاد‌های نظارتی در جمهوری اسلامی ایران است که تمامی مصوبات مجلس شورای اسلامی پیش از اجرا نیاز به توشیح و تأیید این شورا دارند؛ الزامی که اتخاذ شده تا از بروز هر گونه مغایرت میان قوانین مجلس شورای اسلامی با موازین شرع و قانون جلوگیری شود. این شورا همچنین وظیفه تأیید صلاحیت نامزد‌های تمامی انتخابات‌های سراسری کشور به غیز از انتخابات شورا‌های شهر و روستا را بر عهده دارد.
نتیجه تصویری برای شورای نگهبان + تابناک

تعداد اعضاء

این شورا از دوازده عضو تشکیل شده‌است که شش عضو از این دوازده تن فق‌هایی هستند که با حکم رهبر انقلاب عزل و نصب می‌شوند و شش عضو دیگر حقوقدانانی هستند که با معرفی رئیس قوه قضاییه و رأی نمایندگان مجلس شورای اسلامی انتخاب می‌شوند. دبیر شورای نگهبان بالاترین مقام رسمی این شورا است؛ مقامی که در حال حاضر در اختیار آیت الله احمد جنتی است.


دوره انتخابات اعضاء

مطابق اصل نود و دوم قانون اساسی، اعضای شورای نگهبان برای مدت شش سال انتخاب می‌شوند.



تاریخچه

شورای نگهبان در ایران محدود به دوران انقلاب اسلامی نیست و سابق بر آن نیز در عصر مشروطه با کمی تفاوت فعالیت خود را آغاز کرده بود. به عبارتی از هنگام تشکیل مجلس قانون گذاری در ایران به موجب اصل دوم قانون اساسی مشروطه مقرر گردید: «در هر عصری از اعصار هیاتی که کمتر از پنج نفر نباشد از مجتهدین و فق‌های متدینین که مطلع از مقتضیات زمان هم باشند به این طریق که علمای اعلام و حجج اسلام مرجع تقلید شیعه اسامی بیست نفر از علماء که دارای صفات مذکوره باشند معرفی به مجلس شورای ملی بنمایند پنج نفر از آن‌ها را یا بیشتر به مقتضای عصر اعضای مجلس شورای ملی بالاتفاق یا به حکم قرعه تعیین نموده به سمت عضویت بشناسند تا موادی که در مجلس عنوان می‌شود به دقت مذاکره و غور رسی نموده هر یک از آن مواد معنونه که مخالفت با قواعد مقدسه اسلام داشته باشد طرح و رد نمایند که عنوان قانونیت پیدا نکند و رأی این هیئت علماء در این باب مطاع و بتبع خواهد بود و این ماده تا زمان ظهور حضرت حجة عصر عجل الله فرجه تغییرپذیر نخواهد بود.»

پس از سقوط نظام مشروطه سلطنتی در ایران، بحث درباره نگارش قانون اساسی جدید آغاز شد. از آنجایی که نویسندگان پیش‌نویس قانون اساسی، عموماً از تحصیل‌کردگان در کشور فرانسه و متأثر از سنت حقوقی آن کشور بودند، برای نظارت بر انطباق قوانین با قانون اساسی، نهادی مشابه شورای قانون اساسی فرانسه تأسیس کرده و آن را «شورای نگهبان قانون اساسی» نامیدند. این عنوان در مجلس خبرگان قانون اساسی به شورای نگهبان تغییر

کرد و در متن کنونی قانون اساسی نیز هیچ‌کجا تحت عنوان شورای نگهبان قانون اساسی از آن یاد نشده‌است.
 

وظایف شورا

نخستین وظیفه شورای نگهبان، نظارت بر تدوین قوانین در مجلس شورای اسلامی است. این شورا وظیفه دارد که هر قانون تصویب شده در مجلس را با قانون اساسی و قوانین شرعی اسلام مطابقت دهد که در صورت مطابقت داشتن،  لایحه یا طرح مجلس را تأیید می‌کند. در صورت عدم مطابقت، آن لایحه یا طرح به مجلس برگردانده می‌شود تا مجلس اصلاحات مورد نظر شورای نگهبان را بررسی کند. در صورت پافشاری مجلس بر نظر خود، طرح یا لایحه مورد نظر به مجمع تشخیص مصلحت نظام فرستاده می‌شود.


دومین وظیفه شورا نظارت استصوابی بر کلیه انتخابات کشور است.


وظایف شورای نگهبان و تفکیک قوا

یکی از شروط اساسی در نظام‌های مردم سالار اصل تفکیک قوا است. به موجب این اصل حکومت به شاخه‌های مستقلی تفکیک و تقسیم می‌شود که حیطه مسئولیت و اختیارات مشخص و مستقلی از هم دارند. شاخه‌های مختلف یک حکومت معمولاً به صورت قوه مجریه،  قوه مقننه و قوه قضاییه  می‌باشند. اگرچه رعایت اصل تفکیک قوا ممکن است فرایند تصمیم‌گیری و اجرا را در کشور کندتر کند، ولی در عوض موجب تثبیت حاکمیت مردم و جلوگیری از استبداد می‌شود.


مطابق قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، دو نوع مسئولیت و اختیار؛ قانون‌گذاری و قضاوت، برای شورای نگهبان در نظر گرفته شده‌است. در بخش اختیارات مقننه، مطابق اصل ۹۴ قانون اساسی، شورای نگهبان، اختیار تصویب یا رد مصوبات مجلس شورای اسلامی را دارا است. به علاوه مطابق اصل ۹۳ قانون اساسی، مجلس شورای اسلامی بدون وجود شورای نگهبان، قانونی نخواهد بود.

در بخش اختیارات قضایی، مطابق اصل ۹۸ قانون اساسی، این شورا وظایف دادگاه قانون اساسی را دارا است. زیرا طبق این اصل، وظیفه تفسیر قانون اساسی به این شورا واگذار شده‌است.

در بخش اختیارات انتخاباتی نیز طبق ماده ۹۹ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران شورای نگهبان نظارت بر انتخابات مجلس خبرگان رهبری، ریاست جمهوری، مجلس شورای اسلامی و مراجعه به آراء عمومی و همه‌پرسی را بر عهده دارد که این نظارت از نوع نظارت استصوابی است.


اعضا

همانطور که اشاره شد اعضای شورای نگهبان را ۶ عضو فقیه در کنار ۶ عضو حقوقدان شکل می‌دهند. در حال حاضر فق‌های شورای نگهبان عبارت هستند از: احمد جنتی (دبیر)، مهدی شب‌زنده‌دار جهرمی، صادق آملی لاریجانی، محمدرضا مدرسی‌یزدی، محمد یزدی و مرحوم محمد مومن که اوایل اسفندماه سال ۹۷ درگذشت.
حقوقدانان شورا نیز عبارت هستند از: نجات‌الله ابراهیمیان، سام سوادکوهی‌فر، محسن اسماعیلی، سید فضل‌الله موسوی، عباسعلی کدخدایی و سیامک ره‌پیک.
 

در مورد شورای نگهبان در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

سعید محمد، دبیر پیشین شورایعالی مناطق آزاد می گوید: موجی باعنوان بانیان وضع موجود ایجاد شد و شاید بتوان گفت این پوست خربزه‌ای بود که زیر پای دولت سیزدهم انداخته شد. چون طیف زیادی از نیروهای خوب و مدیران خوب را از دست داد.
کد خبر: ۱۲۱۹۲۱۶   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۱۲

مرور روزنامه‌های پنجشنبه ۱۲ بهمن
روایت پزشکیان از رد و تایید صلاحیتش، جمع‌بندی باهنر از وحدت اصولگرایان، عصر ابرانسان‌ها فرا رسید؟ متغیرهای تعیین‌کننده نرخ ارز، بازار سکه تقلب در طلا، نتانیاهو روی لبه تیغ، واکنش فرمانده کل سپاه به تهدیدات بایدن، مالچ پاشی راه حل یا معضل؟، پاسخ ایران به تهدیدات احتمالی و صعود سخت تیم ملی فوتبال به یک چهارم، از مواردی است که موضوع گزارش های خبری و تحلیلی روزنامه های امروز شده است.
کد خبر: ۱۲۱۹۱۵۸   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۱۲

وزیر ارشاد دولت روحانی با اشاره به انتقادات از دبیر شورای نگهبان گفت: کسانی که این مسایل را مطرح می‌کنند یا با سازوکار شورای نگهبان آشنا نیستند یا عمداً به آن می‌پردازند.
کد خبر: ۱۲۱۸۹۸۳   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۱۱

ردصلاحیت حسن روحانی، رییس‌جمهوری سابق برای مجلس خبرگان رهبری، همچنان بر صدر اخبار و تحلیل‌های رسانه‌ها قرار دارد. یکی از نشریاتی که در این بین، تحلیل‌های منتشره‌اش می‌تواند معنادار و مهم جلوه کند، هفته‌نامه معاونت سیاسی سپاه پاسداران، «صبح صادق» است.
کد خبر: ۱۲۱۸۸۹۲   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۱۰

سخنگوی حزب اعتدال و توسعه گفت: به صراحت اعلام می‌کنم آن چیزی که امروز دستگاه‌های اجرایی و نظارتی خیلی به آن امیدوار هستند، یک سیاهی لشگر از کاندیداهایی است که تأیید صلاحیت شدند یا به تعبیری کاندیداهای پوشالی هستند که این افراد هیچ‌گاه نمی‌توانند رغبت مردم را جهت حضور در انتخابات فراهم کنند.
کد خبر: ۱۲۱۸۸۹۱   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۱۰

آیت‌الله یوسف طباطبایی‌نژاد، نماینده، ولی فقیه در استان اصفهان و امام‌جمعه این شهر در بخشی از مصاحبه خود درباره ردصلاحیت داوطلبان مجلس خبرگان گفته بود: «ای‌کاش روحانی و پورمحمدی ردصلاحیت نمی‌شدند...، اما بالاخره ما دور نشسته‌ایم و نمی‌توانیم دلیلش را بفهمیم.» مسئله مهم کشور همین است که کسانی در سطح روحانی و پورمحمدی ردصلاحیت می‌شوند و امام‌جمعه اصفهان هم از دلایل آن بی‌خبر است.
کد خبر: ۱۲۱۸۷۰۷   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۹

حجت‌الاسلام حسن روحانی رئیس‌جمهور سابق نیز که صلاحیت وی برای حضور در انتخابات مجلس خبرگان احراز نشده بود، تا پایان مهلت قانونی، اعتراض خود را به شورای نگهبان اعلام نکرد.
کد خبر: ۱۲۱۸۶۳۶   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۹

علی جنتی عضو کابینه دولت یازدهم گفت: متاسفانه فقهای شورای نگهبان اصولا براساس طراحی و مهندسی انتخابات عمل می‌کنند و می‌دانند چه کسانی می‌توانند وارد مجلس خبرگان شوند و چه کسانی نباید وارد شوند.
کد خبر: ۱۲۱۸۶۳۱   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۹

رییس کمیسیون اصل ۹۰ مجلس شورای اسلامی تصریح کرد که شورای نگهبان می‌تواند به شرط اصلاح قانون، دلایل رد صلاحیت افراد را اعلام عمومی کند.
کد خبر: ۱۲۱۸۶۰۰   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۹

سخنگوی شورای نگهبان درباره این‌که چرا شورا نمی‌تواند دلایل رد صلاحیت افراد را منتشر کند توضیح داد.
کد خبر: ۱۲۱۸۳۷۸   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۸

سخنگوی شورای نگهبان ضمن ارائه توضیحاتی درباره برگزاری انتخابات مجلس خبرنگان رهبری در حوزه‌های انتخابیه‌ای که تعداد داوطلبان به اندازه کافی وجود ندارد، گفت: بر اساس قانون امکان ندارد انتخابات خبرگان در حوزه‌ای که به تعداد کافی داوطلب وجود نداشته باشد، برگزار شود.
کد خبر: ۱۲۱۸۳۰۰   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۷

مناظره داغ جواد اطاعت و محمد بهادری جهرمی
دو استاد حقوق دانشگاه در یک برنامه زنده تلویزیونی درباره نظارت استصوابی توسط شورای نگهبان نظرات خود را بیان کردند.
کد خبر: ۱۲۱۸۲۹۸   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۷

نبض خبر
جواد اطاعت مهمان برنامه به رد صلاحیت رقبای ابراهیم رئیسی واکنش نشان داد و گفت: « شورای نگهبان شما صلاحیتت را از کجا میگیرید؟ حسن روحانی با ۲۴ میلیون رای را هم رد صلاحیت میکنید!» او در بخشی دیگر از اظهاراتش گفت: «آقای جنتی هم سال ۷۶ گفت تقصیر ما نیست و نظارت استصوابی را مجلس و نمایندگان این قانون تصویب کرده است. اگر در مجلس چهارم نمایندگان این قانون را تصویب کردند که به آن استناد می‌شود ما هم به عنوان نمایندگان مردم در مجلس ششم با پشتوانه رای بیشتر، نظارت استصوابی را حذف کردیم. پس چرا شورای نگهبان این مصوبه مجلس ششم را لغو کرد و کنار گذاشت؟» این بخش‌ها را می‌بینید و می‌شنوید.
کد خبر: ۱۲۱۸۲۵۰   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۷

‌نبود رقیب در انتخابات مجلس خبرگان رهبری در استان خراسان جنوبی خبرساز شد.
کد خبر: ۱۲۱۸۰۵۳   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۶

نمایندهٔ اصول گرای دورهٔ نهم و دهم مجلس شورای اسلامی طی گفت و گویی از عملکرد شورای نگهبان در این دوره از انتخابات تقدیر کرد.
کد خبر: ۱۲۱۸۰۲۳   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۶

یک فعال سیاسی اصلاح طلب با اشاره به انتخابات مجلس خبرگان نوشت: در تعداد زیادی از کرسی‌ها هیچ رقابتی وجود ندارد و احتمالا برای برخی از کرسی‌ها اساسا داوطلبی تایید نشده است.
کد خبر: ۱۲۱۷۹۰۱   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۵

این چه سازوکاری است که در هر انتخاباتی بسیاری از شخصیت‌ها و مسئولان عالی‌رتبه مثل رؤسای جمهور ردصلاحیت شده یا کنار گذاشته می‌شوند؟ در همه تصمیمات، باید منافع همه ایرانیان را در نظر داشت چرا که امروز بیش از هر زمان دیگر نیازمند احیای امید و جلب اعتماد مردم هستیم
کد خبر: ۱۲۱۷۸۵۶   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۵

عضو هیات رییسه مجلس گفت: طبق اطلاعات واصله بیش از ۱۲۰۰ نفر از کاندیداهای معترض انتخابات مجلس توسط شورای نگهبان تأیید صلاحیت شده اند.
کد خبر: ۱۲۱۷۸۵۳   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۵

رسول منتجب‌نیا با اشاره به تاثیر ردصلاحیت حسن روحانی بر کاهش مشارکت در انتخابات اسفندماه، گفت:  این برخوردها سبب می‌شود همان درصدی هم که می‌خواهند در انتخابات شرکت کنند دلسرد شوند؛ شاید هم تعمدی هست که مردم پای صندوق رای نیایند و رقابت از بین برود.
کد خبر: ۱۲۱۷۸۳۳   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۵

از روز ۲۰ تا ۲۲ بهمن هم فرصتی برای تغییر حوزه انتخابیه داوطلبان انتخابات خبرگان رهبری در نظر گرفته شده است.
کد خبر: ۱۲۱۷۶۶۳   تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۴

nabzefanavari
ostanha
bato
farhangi
jahan
economic
sport
social
parliment
نبض بورس - داخلی - ستون چپ