عقبنشینی دلار و طلا در رقابت بازارها
بهار ۱۴۰۵ را میتوان یکی از متفاوتترین فصلهای اقتصاد ایران در سالهای اخیر دانست. بازاری که تا چند ماه قبل تحت سیطره دلار، طلا و سکه قرار داشت، در خردادماه شاهد تغییر آرایش سرمایهگذاران بود و بخشی از نقدینگی به سمت بازار سهام حرکت کرد.
به گزارش تابناک به نقل از فارس؛ رشد پرشتاب شاخص کل بورس در کنار افت محسوس قیمت ارز و داراییهای طلایی، نشان داد انتظارات فعالان اقتصادی نسبت به آینده اقتصاد کشور دستخوش تغییر شده است.
البته بررسی بازدهی یکساله بازارها همچنان تصویر متفاوتی ارائه میکند و نشان میدهد طلا هنوز پربازدهترین دارایی اقتصاد ایران در افق بلندمدت باقی مانده است.
بورس؛ ستاره درخشان بهار ۱۴۰۵
بورس تهران در خردادماه عملکردی کمسابقه را تجربه کرد. شاخص کل طی یک ماه بیش از ۳۶ درصد رشد کرد و توانست بخش مهمی از عقبماندگی چند سال گذشته خود را جبران کند.
رشد ارزش معاملات، ورود گسترده پول حقیقی، خروج سرمایه از صندوقهای درآمد ثابت و افزایش تقاضا در صنایع مختلف از مهمترین عوامل این جهش محسوب میشوند. در بسیاری از روزهای معاملاتی، صفهای خرید سنگین شکل گرفت و بازار سرمایه به مقصد نخست نقدینگی تبدیل شد.
نکته مهم آنکه برخلاف برخی دورههای گذشته، رشد بورس صرفاً محدود به چند نماد بزرگ نبود و شاخص هموزن نیز افزایش قابل توجهی را تجربه کرد؛ موضوعی که از فراگیر بودن موج صعودی حکایت دارد.
طلا و ارز زیر فشار کاهش انتظارات تورمی
در نقطه مقابل، بازارهای ارز و طلا در خردادماه وارد مسیر اصلاح شدند. کاهش انتظارات تورمی و تعدیل ریسکهای سیاسی باعث شد بخشی از تقاضای احتیاطی از این بازارها خارج شود.
صندوقهای طلایی حدود ۱۷ درصد افت کردند، طلای ۱۸ عیار بیش از ۱۶ درصد کاهش یافت و قیمت سکه نیز حدود ۱۵ درصد عقب نشست. نرخ دلار نیز با افتی نزدیک به ۱۱ درصدی مواجه شد و به محدوده ۱۵۹ هزار تومان رسید.
این کاهشها نشان میدهد بخشی از رشد ماههای قبل ناشی از افزایش ریسکهای سیستماتیک و انتظارات تورمی بوده و با کاهش این متغیرها، بازارها وارد فاز اصلاحی شدند.
برندگان یکساله همچنان بازار طلا
هرچند بورس در بهار امسال عملکرد درخشانی داشت، اما در بازه یکساله همچنان بازار طلا صدرنشین بازدهی است.
بررسی آمارها نشان میدهد میانگین بازدهی صندوقهای طلایی طی یک سال گذشته به حدود ۱۴۵ درصد رسیده است. طلای ۱۸ عیار نیز ۱۳۷ درصد و سکه طرح جدید بیش از ۱۱۴ درصد رشد کردهاند.
در همین بازه زمانی شاخص کل بورس حدود ۷۲ درصد و نرخ دلار حدود ۶۹ درصد افزایش یافتهاند. این ارقام نشان میدهد داراییهای طلایی همچنان مهمترین ابزار حفظ ارزش سرمایه در اقتصاد تورمی ایران بودهاند.
آیا بورس میتواند این برتری را حفظ کند؟
مهمترین پرسش فعالان اقتصادی این است که آیا بورس میتواند روند صعودی خود را در تابستان نیز ادامه دهد یا خیر.
واقعیت آن است که بخش مهمی از رشد اخیر بازار سرمایه ناشی از جبران عقبماندگی چند سال گذشته بوده است. نسبت ارزش بازار سهام به نقدینگی هنوز پایینتر از میانگینهای تاریخی قرار دارد و از این منظر ظرفیت رشد بیشتری برای بورس وجود دارد.
با این حال تداوم رشد بازار به عواملی همچون ورود پول حقیقی، ثبات سیاستهای اقتصادی، وضعیت نرخ بهره، سودآوری شرکتها و روند انتظارات تورمی وابسته خواهد بود.
آیا دوران برتری بورس آغاز شده است؟
یک کارشناس اقتصادی گفت: رشد اخیر بورس را باید نتیجه همزمان چند عامل دانست. به گفته وی، بازار سهام طی سالهای گذشته از رشد نقدینگی و تورم عقب مانده بود و اکنون بخشی از این شکاف در حال جبران شدن است.
وی ادامه داد: برخلاف بازار ارز و طلا که بخش مهمی از بازدهی خود را از افزایش نرخ ارز دریافت کردهاند، بورس همچنان از ظرفیت رشد سودآوری شرکتها و افزایش ارزش داراییها برخوردار است. به همین دلیل بخشی از نقدینگی ترجیح داده به جای بازارهای سفتهبازانه وارد بازار سهام شود.
این کارشناس اقتصادی افزود: برای قضاوت درباره تداوم این روند هنوز زود است، اما اگر ارزش معاملات در سطوح بالا باقی بماند و سیاستهای اقتصادی دچار شوک نشود، بازار سرمایه میتواند یکی از جذابترین گزینههای سرمایهگذاری در ادامه سال ۱۴۰۵ باشد.
رقابت بازارها هنوز به پایان نرسیده
کارنامه بهار ۱۴۰۵ نشان میدهد بورس پس از چند سال رکود و عقبماندگی، توانسته عنوان پربازدهترین بازار فصل را به دست آورد. در مقابل، بازارهای ارز و طلا که طی یک سال گذشته پیشتاز بازدهی بودند، در خردادماه وارد فاز اصلاح شدند.
با این حال است. اقتصاد ایران همچنان با رشد بالای نقدینگی، تورم مزمن و عدم قطعیتهای متعدد مواجه است و به همین دلیل جهت حرکت سرمایهها در ماههای آینده بیش از هر چیز به تحولات اقتصاد کلان و انتظارات فعالان اقتصادی وابسته خواهد بود.
