جهان در آستانه یک فاجعه اقتصادی است

به گزارش تابناک به نقل از مهر، نشریه آتلانتیک در گزارشی نوشت که جنگ در ایران و تنش‌هایی که در پی آن در منطقه خلیج فارس شکل گرفته، چندین بخش حیاتی از صنعت هوش مصنوعی را با تهدید جدی روبه‌رو کرده است.

در این میان، تنگه هرمز عملاً برای عبور کشتی‌ها بسته شده و همین موضوع باعث توقف حدود یک‌پنجم صادرات گاز طبیعی جهان و نزدیک به یک‌سوم عرضه جهانی نفت خام شده است.

از سوی دیگر، برخی مواد اولیه مهم برای تولید تراشه‌ها از جمله هلیوم، گوگرد و برم که بخش عمده آن‌ها از این منطقه تأمین می‌شود، با کمبود عرضه و افزایش قابل توجه قیمت مواجه شده‌اند.

در پی این تحولات، بهای نفت برنت حدود ۴۰ درصد افزایش یافته و قیمت هلیوم نیز دو برابر شده است. از آنجا که تولید تراشه‌ها و فعالیت مراکز داده مصرف انرژی بسیار بالایی دارد، رشد هزینه‌های انرژی فشار زیادی بر این صنعت وارد کرده است. مراکز داده که پیش از این نیز با مشکل سودآوری روبه‌رو بودند، اکنون با هزینه‌های انرژی بسیار سنگینی مواجه شده‌اند.

آتلانتیک همچنین گزارش داده است که ایران مراکز داده آمازون در امارات و بحرین را هدف حمله قرار داده است. به گفته این نشریه، چنین تأسیساتی به دلیل ابعاد بزرگ و زیرساخت‌های ثابت، اهدافی آشکار به شمار می‌روند و عملاً امکان مخفی کردن آن‌ها وجود ندارد.

در عین حال، حملات پهپادی یا سایبری می‌تواند در هر زمان عملکرد این مراکز را مختل کند. علاوه بر این، کشورهای حاشیه خلیج فارس از جمله عربستان سعودی، قطر و امارات از سرمایه‌گذاران مهم شرکت‌های هوش مصنوعی آمریکایی محسوب می‌شوند.

ادامه جنگ، ثبات اقتصادی این کشورها را تهدید کرده و یکی از منابع اصلی تأمین سرمایه برای این صنعت را در معرض خطر قرار داده است. دولت ترامپ که همکاری با کشورهای خلیج فارس را یکی از محورهای راهبرد خود در حوزه هوش مصنوعی قرار داده بود، اکنون با تضعیف این همکاری روبه‌رو شده است.

در همین حال افزایش هزینه‌ها و کاهش درآمد موجب شده شرکت‌هایی مانند گوگل، متا، مایکروسافت و آمازون برای بازپرداخت بدهی‌های سنگین خود با دشواری روبه‌رو شوند. ارزش سهام این شرکت‌ها نیز بین ۸ تا ۲۷ درصد کاهش یافته است.

همچنین بدهی ۱۲۱ میلیارد دلاری منتشرشده در سال ۲۰۲۵ ـ که حدود چهار برابر میانگین سال‌های پیش از آن است ـ اکنون با خطر نکول مواجه شده و احتمال دارد از طریق شبکه پیچیده وام‌دهی به سایر بخش‌های نظام مالی سرایت کند.

در مجموع، به نوشته آتلانتیک، جنگ در ایران چشم‌انداز رونق صنعت هوش مصنوعی را با سطحی بی‌سابقه از محدودیت روبه‌رو کرده و این صنعت را به ساختاری شکننده تبدیل کرده است؛ سیستمی که ممکن است در برابر فشارهای فعلی فروبریزد.