ببخشید خانم، سیگار اضافه دارید؟/ روایتی از عادیشدن مصرف دخانیات در میان زنان
چشمها انگار دیگر عادت میکنند. در همین چند سال اخیر است که سیگار در دست زنان و دختران، رفته رفته به یک چیز عادی تبدیل شده است
تا پیش از این، فقط روال مورد انتظار جامعه در مورد سیگار کشیدن زنان، پیرزنها و زنان مسن بود؛ اما الان رفته رفته خود را به عنوان روال عادی برای همه سنین نشان میدهد. به راستی چه اتفاق و تحولی در جامعه رخ داده است؟
به گزارش سرویس اجتماعی تابناک، آمارهای رسمی اما تصویر دقیقتری از این تحول عجیب ترسیم میکنند. بر اساس پیمایش ملی عوامل خطر بیماریهای غیرواگیر (STEPS) در سال ۱۴۰۰، شیوع مصرف سیگار کاغذی در زنان ایران تنها ۰٫۷۷ درصد است، در حالی که مصرف قلیان در میان زنان به ۳٫۶۴ درصد میرسد. این یعنی بخش قابلتوجهی از آنچه در خیابانها و جمعهای دوستانه به چشم میآید، نه سیگار کلاسیک، بلکه قلیان است که بهعنوان رفتاری اجتماعیتر و کمتر «ممنوع» ادراک میشود.
مقایسه همین پیمایش با دادههای سال ۱۳۹۵ نشان میدهد که مصرف دخانیات در زنان حدود ۱۱ درصد و در مردان حدود ۳ درصد افزایش یافته است. این افزایش در گروههای سنی جوانتر بسیار پررنگتر است. مصرف روزانه سیگار در زنان ۱۸ تا ۲۴ ساله از ۰٫۱ درصد در سال ۱۳۹۵ به ۰٫۲۹ درصد در سال ۱۴۰۰ رسیده؛ رشدی نسبی نزدیک به ۱۹۰ درصد. در گروه سنی ۲۵ تا ۳۴ سال نیز افزایش نسبی مصرف دخانیات در زنان حدود ۸۹ درصد گزارش شده است. این آمارها، همان چیزی است که «عادیشدن» را در چشمها و فضاهای عمومی رقم میزند.
در ماورای اعداد
اما در پشت این اعداد، چه روایتهایی جریان دارد؟ اگر از نزدیک نگاه کنیم، شاید یک دختر جوان را ببینیم که سیگار را نه برای لذت، که برای اعلام بودنش روشن میکند. سیگار در دستان او، گاهی فریادی خاموش علیه کلیشههاست، گاهی تلاشی برای همنشینی با جهانی که میگوید «تو هم میتوانی». بسیاری از زنان تحصیلکرده، آن را نشانه مدرنیته و برابری با مردان میدانند. در این میان، خیلیها هم هستند که شبهایی را با دود سیگار پر میکنند تا شاید سنگینی سکوت خانهای پرتنش را سبکتر کنند. سیگار برایشان یک نفس عمیق در هوای گرفته رابطههاست.
تحقیقات کیفی نشان میدهد که فشارهای روانی، تعارضات خانوادگی، طلاق والدین و محدودیتهای سختگیرانه، از مهمترین انگیزهها برای شروع مصرف هستند. در این شرایط، سیگار به پناهگاهی روانی و وسیلهای برای اعتراض تبدیل میشود. از سوی دیگر، تأثیر دوستان و همسالان سیگاری، بهویژه در دوران نوجوانی، شاید قویترین عامل اجتماعی باشد؛ پذیرش در گروه و اثبات خود به دیگران، از دلایل مهم مصرف است.
اما این فقط داستان فردی نیست. جامعه هم کمک کرده تا این اتفاق بیفتد. فاصله گرفتن از باورهای قدیمی، ورود به فضای شهری مدرن، و تصاویری که در سریالها و شبکههای اجتماعی از زنِ موفق و امروزی با سیگار میبینیم، نردههای ذهنی را یکی پس از دیگری کوتاه کردهاند. تغییرات فرهنگی در سالهای اخیر، نگاه به سیگار کشیدن زنان را از یک «تابو» به رفتاری قابلقبولتر تغییر داده است. رواج قلیان در سالهای اخیر نیز زمینه را برای عادیسازی بیشتر دخانیات فراهم کرد.
فرسایش یک قبح اجتماعی
با این حال، نباید از دو نکته غافل شد: نخست آنکه در جامعهای که مصرف سیگار توسط زنان همچنان با تابوهای فرهنگی همراه است، احتمال کمگزارشدهی در آمارها وجود دارد. دوم آنکه روندهای بلندمدت سازمان جهانی بهداشت، همچنان کاهش کلی شیوع سیگار کاغذی در زنان ایرانی را نشان میدهند؛ اما این مدلها سرعت تغییرات اخیر در نسلهای جوان را بهطور کامل بازتاب نمیدهند.
آنچه امروز دیده میشود، نه انفجار ناگهانی آمار، بلکه ترکیبی از افزایش نسبی قابلتوجه در زنان جوان، جابهجایی جزئی از سیگار به قلیان، و مهمتر از همه، فرسایش تدریجی قبح اجتماعی است. آمارها تأیید میکنند که تغییر در حال رخ دادن است؛ هرچند هنوز در سطح ملی، فاصله مردان و زنان بسیار زیاد باقی مانده است.
شاید زن امروز ایرانی، میان فشارهای سنت و وسوسههای مدرنیته، گاهی تنها میماند و در این تنهایی، سیگار را سادهترین همراه مییابد. همراهی که قضاوت نمیکند، سوال نمیپرسد و لحظاتی از اضطراب و خستگی را با خود میبرد. پرسش اصلی اینجاست: آیا جامعه میتواند پیش از آنکه این روند به هنجار تثبیتشده تبدیل شود، جایگزینهای واقعیتری برای آرامش، هویت و شنیده شدن زنان بسازد؟
گزارش خطا
غیر قابل انتشار: ۲۹
در انتظار بررسی: ۳
انتشار یافته: ۷۲
حاصل و هدیه تمدن غرب و غرب گرایی و دوری از فطرت انسانی و نتیجه جنبش فواحش پاسخ ها
ناشناس
| 
| ۱۶:۰۴ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
حاصل و هدیه خط فکری شما چی بوده ناشناس
| | ۱۶:۳۴ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
روانشناسی در غرب گفت سیگار دست زنان بدهید تا فروشتان بالا رود!! به زنها هم گفت سیگار مشعل آزادی شماست!!. این تاریخچهی مصرف سیگار در زنان است که از غرب شروع شد. تاریخ آن را سرچ کنید ناشناس
| | ۱۶:۵۱ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
مقایسه جالبی بود ....سیگار کشیدن و از دست رفتن فطرت!!انسانی
اصغر تنها
| | ۱۶:۵۴ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
فقط یک شیگاری میدونه چرا سیگار که ضرر مالی و جسمانی و شخصیتی داره رو میکشه و حتی صبح ناشتا میکشهلطفا نصیحت الکی نکنید
سیگار خیلی بده
ولی سیگاری فقط میدونه که سیگار نکشه نمیتونه آروم باشه
هرچند این جمله من برای سیگاریها خنده دار و قابل قبول نیست
گیر ندین به مردم لطفا
شما نکش برادر و خواهر عزیزم
ناشناس
| | ۱۷:۲۹ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
باسیگارکمی ارام هستیم گرانترنکنید ناشناس
| | ۱۷:۴۱ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
یعنی میخوای بگی غرب سیگارو اختراع کرده میدونستی تو فرانسه سیگار کشیدن حتی تو ایستگاه اتوبوس هم جرم حساب میشه ؟ ناشناس
| 
| ۱۹:۴۱ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
حاصل سالها فشار عصبی بر مردم . ناشناس
| | ۲۱:۱۳ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
من تقریبا ۹۹ درصد خانم های،سیگاری دیدم همه بی حجاب و بدحجاب اون یک درصد هم ندیدم همین جوری می گم ناشناس
| | ۱۲:۱۲ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
تا الان چادری سیگاری ندیدم. همه بی حجاب ناشناس
| | ۱۲:۱۴ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
ناشناس ۱۷.۴۱ در غرب سیگار رو دست زنان دادند نه اینکه سیگار در غرب ساخته شد!! چرا دقت نمیکنید؟؟؟ ناشناس
| | ۱۲:۵۶ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
سیگار کشیدن خانم هاتوسط بازیگران خانم در سریال ها و فیلم های اخیر
مد شد
خیلی راحت می توانند اجازه پخش سریال و یا فیلمی که سیگار می کشند را ندهند
ناشناس
| | ۱۲:۵۶ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
ناشناس ۱۶.۵۱ سیگار کشیدن و هر کاری که برای بدن و روان ما مضر باشد با فطرت سازگار نیست ناشناس
| | ۱۳:۲۰ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
یک پاکت سیگار باید 20 میلیون تومان باشد نه 200 هزار تومان ناشناس
| | ۱۳:۴۰ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
خدا از کسانی که پسران و دختران ما را سیگاری کردند نگذرد. چه بازیگران فیلمها و سلبریتیها و چه تولید کنندگان و فروشندگان و تبلیغ کنندگان آن اونم چه سیگارهایی کاملا بی کیفیت پاسخ ها
ناشناس
| | ۱۶:۳۵ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
خلایق هر چه لایق ناشناس
| | ۲۰:۱۰ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
اینها سیگار نیستاگه می دانستن چی می کشند
عمرا اگه لب به سیگار می زدند
ناشناس
| | ۰۷:۴۳ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
یکی باید آگاهشون کنه بیشتر بی حجاب ها سیگار میکشند یه پسر عاقل با این زنان و دختران بی حجاب ازدواج نمیکنه سیگار که هیچی مشروب میخورن و هزار کثافتکاری دیگه پاسخ ها
ناشناس
| | ۱۶:۱۲ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
مسئولان زن که اختلاس کردند هم بی حجاب بودند؟ ناشناس
| | ۱۶:۲۲ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
سیگار ربطی به حجاب ندارد و بشدت در زنان و نوجوانان شایع شده است. ناشناس
| | ۱۶:۵۲ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
مریم خانم شما با چه پسری ازدواج فرمودین ؟ ناشناس
| | ۱۸:۴۳ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
الان شوهر تا حدودی پیدا کردنی شده کافی است یکی از این خانمها مخ پسر شما را برای ازدواج بزنه میخواهی چکار کنی ناشناس
| | ۲۳:۰۹ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
یک سئوال دارم . اون مردنمایی که زنش یا خواهرش یا دخترش بی حجاب با سر و وضع تحریک کننده تو خیابونا میگرده چه لذتی از این حرکات جلف ناموسش میبره ؟ ناشناس
| | ۰۹:۱۷ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
با حجاب ها هم قلیان میکشند که از سیگار مضرتر است ناشناس
| | ۱۳:۳۵ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
بانوان چادری در شآن خود نمیدانند سیگار بکشند. آنان اهل عبادت و اعمال شایسته هستند نه سیگار و قلیان کشیدن دیگه این چیزها چیز عجیبی نیست. اما طرح مساله شما همین که فارغ از قضاوت قطعی است، منصفانه حرفه ای بود پاسخ ها
ناشناس
| | ۰۵:۴۷ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
اینکه سیگار رو نقد نکرده منصفانه است؟ نویسنده حتما خودش سیگاریهیک مقاله پزشکی بیار که نشون بده سیگار خوبه
فقر فرهنگی بدبختی بیکاری و صد البته منش آن فقر گرانی تورم و ناهنجاریهای اجتماعی پاسخ ها
ناشناس
| | ۱۵:۵۸ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
اینا دلیل نمیشه ادم به سلامتی خودش صدمه بزنه ناشناس
| | ۱۶:۰۵ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
آدم فقیر و بیمار دنبال پول درآوردنه نه پول هدر دادن، اونم به قیمت از دست رفتن سلامتی ناشناس
| | ۱۶:۳۵ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
فقر فرهنگی و فقر عقلانی ناشناس
| | ۱۷:۳۱ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
یه پاکت سیگاربدردنخورسیصدهزارتومن نود و نه درصد فقط برای کلاس گذاشتن و وانمود به امروزی بودنه که البته افکار پوسیده فقط فکر میکنند سیگار کشیدن باعث میشه شان و منزلت اجتماعیشان در نظر جنس مخالف بالا بره پاسخ ها
ناشناس
| | ۱۹:۴۶ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
نو و نه درصد بخاطر اضطراب و استرس و ترس از شرایط اجتماعی اقتصادی و آینده مبهم و تاریک اینهم یک قطعه از کل پازلی هست که برای نابودی زنان ایران چیده شده(پوشش های خارج از عرف، آرایش های زننده، نگه داری از سگ و گربه، مصرف سیگار و مواد مخدر، گرایش به رفتارهای مردانه) پاسخ ها
ناشناس
| | ۱۶:۲۵ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
فوری مشکلات کشور را گردن بیگانه نیندازید. پازل چیه؟!!! به شما چه پاسخ ها
ناشناس
| | ۱۶:۳۶ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
چیه سیگاری هستی؟؟!! خب بکش. برا سلامتیت خوبه ناشناس
| | ۱۷:۳۶ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
به تو چه که کامنت میذاری ناشناس
| | ۱۹:۴۸ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
هرچه ما می نویسیم تابناک سانسور می کند . ناشناس
| | ۱۳:۳۸ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
اگر مسلمان باشی نمیگویی به شما چه؟!!! به ما این ربط داره که برای سلامتی هم نوع خودمان نگرانیم و تذکر میدهیم سیگار نکش. همین همه ما میدونیم که این زنان و دختران از چه قشری هستند، فقط برخی از ما سعی میکنیم خودمان را گول بزنیم پاسخ ها
ناشناس
| | ۱۶:۳۱ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
هی دنبال تفسیر سیاسی نباشید. از هر قشری باشند جوانان این کشور و این آب و خاک هستند که دارند به قهقرا می روند و البته برای هیچکس هم مهم نیستند، vivi
| | ۱۶:۵۷ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
زنان چادری که قلیان می کشند از چه قشری هستند!؟ ناشناس
| | ۱۷:۱۹ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
از همه اقشار هستن الکی فاز نده. خانواده مذهبی و ... هم هستدر شرکت ما از مجموع 15 همکار خانم تقریبا 8-9 نفر سیگار میکشن که رده سنی زیر 25 سال هستن
ناشناس
| | ۱۹:۴۴ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۹
از چه قشرین بگو ما هم بدونیم ناشناس
| | ۰۹:۱۹ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
منظورش از گروه فقیر جامعه هستند که باری تسکین آلام خود به سیگار روی آورده اند. چرا پسران جوان سیگار بکشند عجیب نیست ولی دختران بکشند عجیبه؟!!! پاسخ ها
ناشناس
| | ۱۲:۱۱ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
هموطن! سیگار مضر و نابود کنندهی ریه و دندان و مو و... است. نه برای دختر خوب است نه برای پسر ناشناس
| | ۱۲:۵۹ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
بله مقالات علمی در مورد ضررهای سیگار را سرچ کنیدا ناشناس
| | ۱۳:۲۳ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۰
برای پسران جوان هم سیگار کشیدن عجیب است. کلا سیگار یعنی این که من مشکل روانی حل نشده دارم 