سردار جلالی: تهدید اول صنعت برق، سایبری است

رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور با بیان اینکه تاب آوری در مکتب انقلابی به معنای فرصت سازی از تهدیدات است، گفت: امروز تهدید اول صنعت برق، تهدید سایبری است.

کد خبر: ۹۸۲۷۹۶

تاریخ: ۱۷ خرداد ۱۳۹۹ - ۱۶:۵۴

به گزارش تابناک به نقل از ایسنا، سردار غلامرضا جلالی در اختتامیه نخستین کنفرانس مجازی تاب آوری در صنعت برق که به صورت ویدیو کنفرانس برگزار شد با اشاره به موضوع «پدافند غیرعامل و ارتقای تاب آوری» اظهار کرد: تاب آوری مقوله ای است که در سطوح فردی، نهادی، اجتماعی، ملی، منطقه ای و جهانی قابل بحث و بررسی است.

وی با بیان اینکه تاب آوری در سطح ملی رابطه مستقیمی با «قدرت ملی» دارد، گفت: تاب آوری ارتباطی جدی با بازدارندگی دارد و از همین روست که معتقدیم امکان تحمل ضربه اول از دشمن و داشتن قدرت پاسخ و پشیمان سازی دشمن، مولفه های اصلی بازدارندگی را شکل می دهند.

رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور با بیان اینکه تاب آوری صرفا در حوزه های فنی و تکنیکی خلاصه نمی‌شود، تصریح کرد: تاب آوری دو بعد سخت افزاری و نرم افزاری دارد و غفلت از هر بعد می تواند بعد دیگر و بخشی از قدرت تاب آوری را تضعیف کند.

جلالی ادامه داد: تاب آوری در جامعه ایرانی به دلیل ماهیت انقلابی، دینی، مذهبی و قدمت خود به بخشی از تاریخ این کشور تبدیل و ایستادگی در برابر دشمن در فرهنگ دفاعی ما نهادینه شده است.

رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور تصریح کرد: برخی تاب آوری را به معنای بازگشت به حالت اولیه قلمداد می کنند، اما در مکتب انقلابی تاب آوری به معنای فرصت سازی از تهدیدات است به نحوی که اگر بحرانی روی داد نه تنها جامعه بتواند به نقطه ثبات بازگردد بلکه بتواند به شرایطی بهتر از شرایط پیش از بحران دست پیدا کند.

وی با اشاره به اینکه رسانه‌های مدرن خارج پایه در حال تضعیف بسترهای سرمایه اجتماعی و تلاش برای ایجاد شکاف در جامعه برای تضعیف تاب آوری جامعه و ملت هستند، گفت: در جهانی که پوپولیسم و افراطی گری درحال رشد است لزوم و اهمیت توجه به الزامات تاب آوری ملی دوچندان شده است.

رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور متذکر شد: ما مخالف ساز و کارهای بین المللی نیستیم اما پایه نخست ارتقای تاب آوری ملی در «نگاه به درون» است.

جلالی با بیان اینکه در سطح منطقه‌ای نیز تشکیل جبهه مقاومت در مقابل صهیونیسم و استکبار جهانی، یک گام بزرگ برای دستیابی به تاب‌آوری منطقه‌ای و جهانی است، تصریح کرد: مقام معظم رهبری، راهبرد اساسی کشور را قوی شدن و استحکام درون زا با استفاده از سرمایه‌های انسانی جوانان ایران و تاب آور نمودن ملت انقلابی اعلام کرده اند که ثبیت و تقویت پایداری و تاب آوری ملی و ارتقاء قدرت ملی را به ارمغان خواهد آورد.

رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور گفت: سرمایه انسانی جوان، مسلمان، انقلابی و دانش آموخته، عمق راهبردی، رشد علمی خیره کننده توام با گرایش های دینی، مذهبی و نهادمندی تاریخی و از همه مهمتر رهبری بصیر و توانمند مولفه های تقویت کننده تاب آوری ملی در گام دوم انقلاب است.

جلالی با بیان اینکه تجارب ما در دوران جنگ تحمیلی و تحریم نشان دهنده تاب‌آوری بالای ملت ایران است، تصریح کرد: در مدتی که کشور ما درگیر شیوع ویروس کروناست نیز شاهد قدرت تاب آوری ملی کشور بوده‌ایم و علی رغم تمامی کاستی ها و محدودیت های ناشی از تحریم، نظام سلامت کشور با همیاری تمامی بخش ها به خصوص نیروهای مسلح توانست در برابر این چالش بایستد.

رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور با اشاره به اینکه در سال‌های گذشته شاهد افزایش تهدیدات علیه زیرساخت‌های برق بوده‌ایم، ادامه داد: شاید بزرگترین این حملات، حمله نظامی امریکا به شبکه برق یوگسلاوی در جریان جنگ منطقه بالکان باشد که برای نخستین بار زیرساخت‌ها و شبکه توزیع یک کشور با بمب های گرافیتی مورد حمله قرار گرفت.

جلالی تصریح کرد: زیرساخت شبکه برق به‌عنوان زیرساخت مادر همه زیر ساخت‌های حیاتی محسوب می شود که دارای بیشترین وابستگی متقابل با سایر زیرساخت های عمومی و حیاتی است. از همین رو حمله به شبکه برق به عنوان راهبرد فلج سازی با هدف قرار دادن شبکه و عناصر مهم آن مورد استفاده قرار می‌گیرد.

وی با بیان اینکه زیرساخت هرچه خدمات بیشتری ارائه دهد اهمیت آن بیشتر است، توضیح داد: در حمله به چنین زیرساخت‌هایی دو هدف دنبال می شود. نخست، حذف اولیه زیرساخت و دوم اثرثانویه. یعنی اثری که حذف این زیرساخت بر بقیه زیرساخت ها و ساختار می‌گذارد.

جلالی با اشاره به طیف مختلف تهدیدات پایه و مبنا برای برق آنها را به تهدیدات نظامی، امنیتی و تروریستی، سایبری، الکترونیک، الکترومغناطیسی و گرافیتی تقسیم بندی کرد و گفت: نوعی دیگر از تهدیدات نیز به صورت غیرنظامی است که آن را در حوزه فناوری های نو شاهد هستیم.

وی توضیح داد: در حوزه فناوری های نو شاهد یک سری تهدیدات نهادینه شده در ذات فناوری هستیم. برای نمونه زمانی که فناوری‌های ما هوشمند می‌شود قابلیت‌هایی از جمله اقدام از راه دور و کنترل به دست می‌آورد که در عین کارایی، تهدیدزایی را نیز به دنبال دارد.

جلالی با بیان اینکه در واقع فناوری‌های نو، ترکیبی از فرصت و تهدید هستند، تصریح کرد: فناوری‌های نو انقلابی در حوزه زیرساخت‌ها ایجاد کرده‌اند به شکلی که ماهیت، اهمیت و چارچوب کلی زیرساخت را تحت تاثیر قرار می‌دهد.

رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور با بیان اینکه زیرساخت‌ها امروز ارتباط تنگاتنگی با مفاهیم انسانی پیدا کرده‌اند، ادامه داد: وجود زیرساخت امروز با رفاه و منافع ملی و آسایش مردم در ارتباط است و از همین رو وجود یا عدم وجود یک زیرساخت می‌تواند تاب‌آوری مردم را تحت تاثیر قرار دهد.

جلالی گفت: اهمیت، کارکرد، ماهیت، سیستمی و سلولی بودن، هوشمندی یا غیرهوشمندی یک زیرساخت و میزان و پتانسیل تولید خطر زیر ساختها درجه و اهمیت آن را در حوزه تاب آوری و پدافند غیرعامل تعیین می‌کند.

وی با بیان اینکه یکی از مهمترین این مقوله‌ها، هوشمندی زیرساخت است، گفت: ما امروز شاهد هوشمندی نسل سوم هستیم که ترکیبی است از الکترونیک، سایبری و هوش مصنوعی و همین ترکیب سبب شده که انسان نسبت به این ترکیب احساس تهدید کند.

رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور تصریح کرد: یک راهبرد اساسی که در همه حوزه‌های هوشمندی باید به آن توجه کرد این است که در کنار هر سیستم هوشمند و به موازات آن یک سیستم با کنترل دستی باید وجود داشته باشد وگرنه آن سیستم هوشمند می‌تواند علیه سازنده وارد عمل شود.

وی با بیان اینکه نکته مهمی که در این میان باید به آن توجه کرد سطوح و اهمیت لایه‌های دفاعی است تصریح کرد: معمولا زمانی که در مورد پروتکل های امنیتی و ایمنی صحبت میکنیم، بیشتر دست اندرکاران، استانداردهای سطح ایمنی را در نظر می‌گیرند که پروتکل های معمول و متداول صنعتی است. در حالیکه در محافظت از زیرساختهای حیاتی غیر از سطح ایمنی، باید سطح امنیت و دفاع را نیز مد نظر قرار دهیم.

جلالی با این بیان اینکه با توجه به این نگاه، باید راهبردهایی را در دستور کار قرار دهیم یادآور شد: در پدافند غیرعامل، معمولا با دو دسته راهبرد سروکار داریم. یکی راهبردهای عملیاتی و دیگری راهبردهای زیرساختی که این راهبردهای لازم و ملزوم یکدیگر هستند.

رئیس سازمان پدافند غیرعامل با بیان اینکه در صنعت برق نیز براساس تهدیدات باید راهبرد مناسب برای پاسخگویی بکارگیری شود، اظهار کرد: در گام نخست باید، راهبردهایی برای پاسخ اضطراری به حادثه را در دستور کار قرار دهیم. گام بعدی پاسخ جامع در مقابل تهدید است. امکان ریکاوری و برگشت به وضع اول نیز راهبردی دیگری است که باید در حفاظت از زیرساختهای‌مان از آن استفاده تا بتوانیم چرخه تداوم کارکردی زیرساخت را حفظ کنیم.

جلالی گفت: آنچه که در این میان نباید از آن غفلت کرد، این است که این راهبردهای عملیاتی باید به طور مداوم و پیوسته مورد تمرین قرار گیرد تا همواری آمادگی زیرساخت برای پاسخگویی در برابر تهدیدات حفظ شود.

وی تصریح کرد: در این میان بخشی از راهبردهای ما روی مصون‌سازی زیرساختی متمرکز است. در این بخش رویکرد حفاظت سیستمی و کنترل روابط سیستمی در طرح ها در دستور کار است. این رویکرد که از آن به عنوان شبکه ای – سلولی نیز نام برده می شود، به این معناست که در کارکرد زیرساخت، هم امکان فعالیت به صورت شبکه باشد و هم امکان جداسازی در قالب کارکرد سلولی.

رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور تصریح کرد: کنترل میزان وابستگی متقابل بین زیرساخت‌ها، یک موضوع جدی در تاب آوری سیستم‌هاست.

جلالی با بیان اینکه ما باید پدافند غیرعامل و حفاظت زیرساخت را از پیوست به ذات طرح منتقل کنیم، تصریح کرد: در بسیاری از مواقع ما باید تاب‌آوری و پدافند غیرعامل را در لایه انتخاب فناوری و تکنولوژی دنبال کنیم. یعنی باید بررسی کنیم که تکنولوژی چقدر روی زیرساخت ما قابلیت کارکرد دارد. این نکته‌ای است که در انتقال تکنولوژی باید به آن توجه داشته باشیم.

رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور با اشاره به راهبردهای مصون‌سازی سایبری در تاب‌آوری صنعت برق نیز توضیح داد: صنعت برق با یک حرکت سریع مواجه شد و با حوزه فناوری اطلاعات و سایبری پیوند پیدا کرده است. به طوری که اگر امروز بخواهیم تهدیدات صنعت برق را اولویت بندی کنیم، تهدید اول، تهدید سایبری است. بنابراین ملاحظات پدافند سایبری یا تاب آوری سایبری بسیار مهم است.

وی ادامه داد: توصیه های پدافند غیرعامل در این حوزه، از جنس راهبردی است. نخستین نکته این است که ما موضوع دفاع لایه به لایه را در معماری شبکه برق مورد توجه قرار دهیم. البته دفاع لایه به لایه را نباید با مقوله دفاع عمیق اشتباه گرفت چون دو رویکرد متفاوت است.