مرور روزنامه‌های چهارشنبه دهم اردیبهشت

از شایعه استعفای عارف تا انتقاد به خاتمی / سقوط نفت؛ فرصت یا تهدید؟ /پیشنهاد اختصاص سهم انرژی‎‏ ‏به مردم / دولت در عادی‌سازی شرایط عجله نکند

‏۸ میلیون تومان برای ۴۹ میلیون نفر، بازگشت آمریکا به برجام شدنی نیست! کرونا به شدت باهوش است، بورسی شدن شستا؛ ‏الزام یا انتخاب؟ حبوبات در کورس گرانی، پیش بینی آمار بیکاران کرونایی، برخورد سلیقه‌ای بانک‌ها با وام ازدواج، «نئو ‏اصلاح‌طلبی» علیه «شعسا»، پشت پرده چین‌هراسی ترامپ، صحت‌سنجی آمار مرگ بر اثر کرونا در ایران و ابلاغیه رهبر انقلاب ‏در موافقت با آزادسازی سهام عدالت، از مواردی است که موضوع گزارش‌های خبری و تحلیلی روزنامه‌های امروز شده است. ‏

کد خبر: ۹۷۵۱۵۴

تاریخ: ۱۰ ارديبهشت ۱۳۹۹ - ۰۶:۳۲

به گزارش «تابناک»؛ روزنامه‌های امروز چهارشنبه دهم اردیبهشت در حالی چاپ شد که مسیر جدید شورای عالی اصلاح طلبان ‏در انتخابات ۱۴۰۰ پس از استعفای موسوی لاری از یک سو و انتقاد‌ها از عارف و خاتمی در تعدادی از روزنامه‌های نزدیک به ‏جریان اصلاحات از سوی دیگر، مورد توجه قرار گرفته است. ابتکار عنوان نئو اصلاح طلبی در مقابل شعسا را تیتر کرده و شرق از ادامه ‏پس‌لرزه‌های استعفای موسو‌ی‌لاری با تیتر از شایعه استعفای عارف تا انتقاد به خاتمی نوشته است. ‏

موضوع بورس و حضور بورس بازان تازه کار در آن در کنار تحلیل‌ها و گزارش‌هایی درباره وجود یا عدم وجود حباب در آن و ‏نیز تحلیل آینده سرمایه گذاری در بورس نیز در تعدادی از روزنامه‌ها مورد توجه قرار گرفته است. ‏

ادامه واکنش‌ها به طرح بازگشت به برجام پمپئو نیز دیگر موضوعی است که مثل روز‌های گذشته همچنان بخشی از گزارش‌ها و ‏تحلیل‌های بین المللی و سیاست خارجی روزنامه‌های امروز را به خود اختصاص داده است. ‏

در ادامه تعدادی از یادداشت‌ها و سرمقاله‌های منتشره در روزنامه‌های امروز را مرور می‌کنیم،‏

دولت در عادی‌سازی شرایط عجله نکند

نعمت احمدی، کارشناس مسائل سیاسی در سرمقاله امروز روزنامه جهان صنعت با عنوان دولت در عادی‌سازی شرایط عجله نکند ‏نوشت: بازگشایی کسب‌وکار‌ها در بازار، پارک‌ها، بوستان‌ها و اعلام بازگشایی اماکن فرهنگی مثل سینما‌ها پیش‌زمینه‌ای برای ‏گشایش اماکن مذهبی شده است. برخی معتقدند که چطور بازار، فضا‌های فرهنگی سینما‌ها یا بوستان‌ها باز شده، اما امکان حضور ‏در محافل مذهبی و برگزاری نماز جمعه وجود ندارد. واقعیت آن است که کشور نباید از نظر اقتصادی و فرهنگی تعطیل بماند. ‏ضمن اینکه دولت به جهات تحریم تحت فشار قرار دارد. اخیراً اعلام کردند که ۱۰۰ شهر وضعیت سفید دارند و می‌توانند برای ‏برگزاری نماز جمعه در آن تصمیم‌گیری کنند. البته آقای روحانی و تیم کرونا هر چه در توان داشتند انجام دادند، ولی گاهی هم ‏زورشان به برخی نمی‌رسید، اما واقعیت آن است که قداست خانه کعبه، قدس و مسجدالاقصی بر کسی پوشیده نیست بلکه سرزمین ‏وحی است و با تکیه بر علم این اماکن بسته شده است. اما شب‌های احیا و راهپیمایی روز قدس در پیش است. خوف این می‌رود که ‏آقای روحانی دست به عملی زند که قشر مذهبی و مومن ما تلفات جانی‌شان بالا رود.

همه کشور‌ها به نحوی با کرونا مقابله کردند. ‏کلیسا‌ها، مسجد‌الحرام و مسجدالاقصی را بسته‌اند و اصراری بر بازگشایی هم ندارند. باید تاکید داشت که همه مکان‌ها محضر ‏خداوند است، همه‌جا انسان اشرف مخلوقات است، همه جا خداوند ناظر است. الان حالت ناچاری وجود دارد و نمی‌دانیم چرا آقای ‏روحانی در شرایط موجود عقب‌نشینی می‌کند و در شیوه گام به گام بازگشایی عجله می‌کند. با این تصمیم‌گیری‌ها به مرحله‌ای ‏می‌رسیم که خطر برای کشور جدی می‌شود و آن وقت باید دید که برای اتفاق بعدی که در آینده خواهد افتاد چه کسی پاسخگو ‏خواهد بود. الان باید آیات عظام حوزه علمیه ورود پیدا کنند و نسبت به این جریان که حفظ ملت اسلام واجب است حساسیت به خرج ‏دهند. اسلام دینی است که خداوند به حضرت رسول گفته که من حافظش هستم. طی ۱۴۰۰ سال خطرناک‌ترین حوادث آمدند، اما ‏اسلام هنوز زنده است، چون دین حق است و با وجود تفرقه‌ها هیچ اتفاقی برای آن نیفتاد، اما برای مسلمین در طول تاریخ دیدیم که ‏چه حوادث ارضی و سمائی و چه بیماری‌هایی از این دست ضربه زده است؛ بنابراین مسوولان باید حافظ مومنین و مسلمین باشند. ‏اسلام سر جای خودش هست. ‏

کسی نمی‌تواند به اسلام آسیب بزند چرا که اسلام بالاست. الان حفظ امت اسلامی واجب است و اگر بخواهیم افرادی که اولیای ‏امور دین هستند این مهم را در نظر نگیرند و باعث شوند این اجتماعات صورت گیرد اتفاقات بعدی قابل پیش‌بینی نخواهد ‏بود. زمانی که خداوند از مسلمانان در شرایط خاص و حساس توقعی بالاتر از آنچه در توانش هست ندارد وقتی نماز، حج و روزه ‏تعطیل می‌شود آیا خود این نماد و نشانی از این نیست که باید بر حفظ امت اسلام مصر باشیم. اگر خلاف آن اتفاق بیفتد قطعا ‏گریبان آقای روحانی را می‌گیرد. حال اینکه از نظر شرعی آقای روحانی باید به آیات عظام متوسل شود و کار تخصصی و شرعی ‏کنار هم قرار گیرند. ‏

ضمن اینکه بزرگان دین نظرشان گرفته و تصمیمی درست در نهایت لحاظ شود و شیبی که در خصوص ابتلا به کرونا به سمت ‏نزولی می‌رود تداوم پیدا کند. الان تلفات ما دورقمی است. حال آنکه اروپا و آمریکا سه رقمی و چهار رقمی هستند. به لطف الهی و ‏با تصمیمات درست و بجا این رقم را به حدی می‌آوریم که بگوییم بیماری کرونا را در کشور کنترل کردیم. ‏

سقوط نفت؛ فرصت یا تهدید؟/پیشنهاد اختصاص سهم انرژی ‎‏ ‏به مردم

‎ ‎عباس عبدی روزنامه‌نگار طی یادداشتی با عنوان سقوط نفت؛ فرصت یا تهدید؟ در شماره امروز روزنامه شهروند نوشت:‏ کشور‌های نفتی همیشه این ویژگی را داشته‌اند که ضربان قلب مسئولان آن با شاخص و قیمت نفت هماهنگ می‌شد. مثل ‏‏طلافروشان که تا صبح قیمت نگیرند، کرکره را بالا نمی‌دهند و خرید و فروش را آغاز نمی‌کنند، این مسئولان هر روز صبح ‏ ‏قیمت نفت را می‌گرفتند و سپس باید هر چند ساعت یک بار نیز قیمت جدید بگیرند! احتمالاً اکنون نبض آنان باید مثل ‏مانیتور‌های ‏اتاق عمل تبدیل به خط صاف شده باشد و از آن بالا و پایین رفتن ضربان قلب، خبری نباشد. این از برکات کروناست. البته ایران ‏به واسطه تحریم مدت‌ها بود که چندان دنبال این شاخص نمی‌رفت، چون بالا رفتن آن بیش از آنکه خزانه ‏خودمان را پُر کند، خزانه ‏رقبا و دشمنان را پُر می‌کرد. از این رو اکنون نباید به اندازه دیگران نگران این وضعیت شد. ‏

با این ‏حال در این سقوط آزاد قیمت نفت چند نکته جالب وجود دارد که یادآوری آن‌ها خالی از فایده نیست‎‏. نخستین نکته غیر قابل ‏تصور بودن چنین پدیده‌ای بود. اینکه قیمت حتی به زیر صفر برسد و به خریداران پول نیز داده شود. به ‏طور قطع این وضعیت ‏موقتی است، ولی نکته مهمی وجود دارد. اینکه نظام سرمایه‌داری تا چه حد انعطاف‌پذیر عمل می‌کند. ‏

‏ اینکه در مدت نه چندان طولانی بتوان از قیمت ٥٠دلار در بشکه به زیر قیمت صفر رسید، واقعیتی است که این نظام اقتصادی ‏‏قادر به تحمل و تطبیق دادن خود با آن است. درسی که نظام‌های سیاسی کمتر می‌گیرند و آمادگی ندارند که خود را با وضعیت‌های ‏‏تحول تطبیق دهند و رفتار خود را با شرایط جدید هماهنگ نمی‌کنند و به همین علت دچار جمود و شکنندگی می‌شوند. ‏
نکته بعد درباره هدفمندی یارانه‌هاست و تأکیدی بود که برخی از افراد ازجمله بنده درباره نحوه پرداخت یارانه‌ها مطرح ‏می‌کردند ‏ولی مورد توجه دولت قرار نگرفت. پیشنهاد این بود که به جای تعیین قیمت انرژی و بنزین و پرداخت مبلغ ثابت به ‏مردم، بهتر ‏است، سهم انرژی آنان را به‌عنوان یارانه بپردازید و قیمت را شناور کنید. در این صورت میزان دریافتی مردم متأثر ‏از قیمت ‏سوخت و انرژی خواهد بود. انجام این کار نه‌تن‌ها موجب آزادسازی قیمت انرژی می‌شود، بلکه منجر به اصلاح اساسی ‏در ساختار ‏بودجه‌ای دولت ایران خواهد شد. آن زمان گوش نکردند، به این گمان که قیمت انرژی بیشتر می‌شود و درآمد اضافه در ‏اختیار ‏دولت قرار خواهد گرفت. حالا به روشنی متوجه می‌شوند که دولت نه‌تن‌ها از این طریق چیزی در اختیار ندارد که پرداخت ‏کند، ‏بلکه باید چیزی هم از جیب و خزانه خودش برای تأمین یارانه‌ها بدهد. امروز مسأله کشور، قاچاق سوخت از داخل به ‏خارج نیست، ‏شاید با ادامه این وضع قاچاق سوخت از خارج به داخل مسأله شود. اگر درایت و شجاعت کافی وجود می‌داشت، ‏همین روز‌ها قیمت ‏سوخت را آزاد می‌کردند تا دیگر در بند قیمت‌گذاری این کالای پردردسر نباشند‎‏. ‏

چرا باید از این وضعیت نفت استقبال کرد؟ به‌طور قطع تحریم و قیمت پایین نفت فشار‌های فراوانی را به مردم و اقتصاد ایران ‏‏وارد می‌کند. این تهدید است، ولی بالا بودن تولید و فروش نفت تهدیدی جدی‌تر است. ریشه بخش بزرگی از مشکلات ایران ‏اثر‌های ‏زیان‌بار درآمد‌های نفتی بوده است؛ بنابراین کاهش قیمت و تولید وضعیت تهدیدآمیزی است که باید به فرصت تبدیل شود. ‏فقط در ‏وفور درآمد‌های نفتی کشور‌ها است که می‌توان گنجشک را رنگ کرد و به جای قناری غالب کرد. این همه نابخردی‌های مدیریتی ‏‏برای چیست؟ برای این است که به پشتوانه درآمد‌های نفتی و پول یامفت آن می‌توان انواع و اقسام ناکارآمدی‌ها را پوشاند و ‏‏مدیریت ضعیف و سیاست‌های نادرست را به نحو دیگری جلوه داد. کسی که در صندلی ریاست جمهوری می‌نشیند و سالانه بالای ‏‏صدمیلیارد دلار پول بی‌زبان از نفت نصیب خزانه او می‌شود، به‌طور طبیعی نیازی به کارآفرین و تولیدگر و صرفه‌جویی و ‏‏مصرف کارآمد و موثر ندارد. او نیازی ندارد که افراد مدیر و مدبر و آگاه و کارشناس و اقتصاددان را برای تصدی امور انتخاب ‏‏کند. چنین سیستمی مثل خودرویی است که بنزین و گازوییل مفت مصرف می‌کند. برای هر صد کیلومتر ٢٠لیتر مصرف ‏ و هوا ‏را آلوده می‌کند. هیچ نوآوری در اصلاح موتور نخواهد داشت. چرا که ٢٠لیتر بنزین برای او هزینه‌ای ندارد. در ‏مقابل آن ‏خودرویی قرار دارد که برای هر صد کیلومتر فقط ٥ لیتر بنزین مصرف می‌کند. چرا؟ چون بنزین برای آنان مفت ‏نیست، باید به ‏قیمت بازار خرید و با ٢٠لیتر مصرف نمی‌توان حمل‌ونقل مقرون به‌صرفه‌ای داشت. سقوط قیمت نفت و تحریم آن برای اصلاح ‏سیاست و اقتصاد و حتی جامعه ایران می‌تواند فرصتی تاریخی باشد و نه تهدید. ‏

از شایعه استعفای عارف تا انتقاد به خاتمی

شرق در شماره امروز خود، گزارشی با عنوان از شایعه استعفای عارف تا انتقاد به خاتمی منتشر کرد و در بخشی از آن نوشت: ‏حواشی استعفای موسوی‌لاری از شورای عالی سیاست‌گذاری همچنان ادامه دارد؛ تا جایی که برخی سخن از انحلال این شورا ‏می‌زنند، برخی هم می‌گویند این شورا بر اساس برنامه‌های خود ادامه خواهد یافت و برخی هم موضوع را فرای این‌ها می‌دانند و ‏می‌گویند اساسا اصلاحات نیاز به پوست‌اندازی دارد و استعفای یک نفر از یک شورا چندان مهم نیست؛ چنان‌که غلامحسین ‏کرباسچی در گفت‌وگوی اخیر خود با روزنامه «جهان صنعت» گفته است: «وقتی یک جامعه امیدوار با آن شور و حرارت می‌آید و ‏با استقبال خود در انتخابات‌های ۹۲، ۹۴ و ۹۶ پای کار اصلاح‌طلبان می‌ایستند و بعد مجموعه دولت، مجلس، شورای شهر و همه ‏مجموعه نیرو‌های اصلاح‌طلب و معتدل کاری می‌کنند که آن‌ها ناامید شوند؛ بازیابی سرمایه اجتماعی کار ساده‌ای نیست که گمان ‏کنیم با دوتا شعار و چهارتا مصاحبه و... می‌توان امید را به مردم برگرداند». ‏

‏ کرباسچی: دیگر با خاتمی هم تعارف نداریم

او درباره واکنش به استعفای موسوی‌لاری با بیان اینکه «نیرو‌های سیاسی و اصلاح‌طلب اکنون باید بیشتر به ارزیابی خود، ‏ارزیابی گذشته خود و نیرو‌های فعال خود بپردازند و بعد از آن می‌توانند به جامعه برگردند» تأکید کرده است: «فکر نمی‌کنم که با ‏یک استعفا و بیانیه یا یک مصاحبه بتوان کاری کرد. این قضایا خیلی ساده نیست. شورای عالی اصلاح‌طلبان و همه نیرو‌های ‏سیاسی باید ماهیت، هدف و برنامه خود را تعریف کنند. صرف اینکه یک نفر برود و یک نفر بیاید چندان تأثیرگذار نیست». ‏

کرباسچی در پایان این گفتگو لحن خود را تند کرده و جهت انتقاد را مستقیما متوجه عارف و خاتمی کرده است: «این بحث‌ها ‏زیاد شده، پارلمان اصلاحات و طرح‌های دیگری مطرح شده است. به نظر من باید این‌ها را کنار بگذاریم و با شخصیت‌های محترم ‏سیاسی هم رودربایستی نداشته باشیم؛ مثلا اینکه آقای دکتر عارف یک وقتی نامزد ریاست‌جمهوری شدند و اصلاح‌طلبان به هر ‏دلیلی دنبال آقای روحانی رفتند، نباید باعث این شود که بخواهیم جبران کرده و بگوییم او حتما رئیس شورای عالی باشد. آقای ‏عارف اگر می‌توانند در شورای عالی اصلاحات، فراکسیون امید یا هرجایی نقش برجسته ایفا کنند، باید از او حمایت کنیم، اما اگر ‏در عمل دیدیم شخصیت اجرائی با توانایی برقرارکردن یک سازوکار فعال را ندارد، باید تعارف را کنار بگذاریم. کار سیاسی که ‏رودربایستی ندارد. درباره بقیه بزرگان هم همین‌طور است. حتی دیگر کسانی که شاید برای ما کاریزما بوده و شخصیت مورد ‏علاقه ما باشند... حالا آقای خاتمی یا هر کدام از رفقا. اگر به خاطر شخصیت‌های بزرگوار و خصلت‌های قابل تحسینی که دارند، ‏به خاطر اینکه نمی‌توانند به هیچ کسی نه بگویند و... نباید تعارف داشته باشیم. ما باید به فکر مجموعه کشور، مردم و نظام باشیم. ‏ما به همه شخصیت‌ها احترام گذاشته و دستشان را می‌بوسیم، اما در عرصه سیاست به این شکل نمی‌توان پیش رفت». ‏