مرور روزنامه‌های سه شنبه ۲۰ اسفندماه

دولت نان خانه‌نشین‌شده‌ها را هم می‌دهد؟ /افغانستان؛ حکایت دو پادشاه در یک اقلیم‏ / آیا سقوط قیمت نفت واقعی است؟

تله ارزی در غیاب لیست ارزی، سه مرکز اصلی شیوع کرونا، دردسر بازار شب عید، آتش‌بازی نفت در بازار، دارو تحریم است ‏زیرا نفت تحریم است، دو رئیس جمهور و یک اقلیم، زباله‌ها در بحران کرونایی! اختلافات ایران و آژانس به کجا می رسد؟ قمه‌کشی بن‌سلمان در قلب ریاض، دستور قاضی القضات برای برخورد با محتکران و وزیر بهداشت: دو هفته آینده اوج بیماری کرونا ‏در کشور است، از مواردی است که موضوع گزارش‌های خبری و تحلیلی روزنامه‌های امروز شده اند. ‏

کد خبر: ۹۶۴۷۶۴

تاریخ: ۲۰ اسفند ۱۳۹۸ - ۰۲:۵۷

به گزارش «تابناک»؛ روزنامه‌های امروز سه شنبه بیستم اسفندماه در حالی چاپ و منتشر شد که اظهارات وزیر بهداشت درباره دو ‏هفته سخت کرونایی در کشور که با عناوینی همچون این ۲ هفته بی رحم (خراسان) و رسیدیم به نقطه اوج کرونا (آرمان ملی) به ‏همراه حبر تحلیف دو مدعی رئیس جمهوری افغانستان در یک روز و یک ساعت با تیتر‌هایی مثل دو رییس جمهور و یک ‏اقلیم (جهان صنعت)، افغانستان با دو رئیس جمهوری (مردم‌سالاری)، دو تحلیف در یک اقلیم (شرق)، فغان مکرر (رسالت)، یک ‏پیروزی دو مدعی (همدلی) و یک سودا و دو سوگند (ایران) در صفحات نخست روزنامه‌های امروز برجسته شده است. ‏

در ادامه تعدادی از یادداشت‌ها و سرمقاله‌های منتشره در روزنامه‌های امروز را مرور می‌کنیم؛

‏ آیا سقوط قیمت نفت واقعی است؟

جواد غیاثی‎ ‎‏ در بخشی از یادداشت روز روزنامه خراسان با عنوان سقوط قیمت نفت واقعی است، نوشت: کرونا که این روز‌ها ‏یکی از عوامل مهم فشار بر قیمت نفت است در چین کنترل شده است و پیش بینی می‌شود در غرب نیز، بعد از یک دوره اوج ‏گیری، کنترل شود. در این شرایط، مهم‌ترین متغیر تصمیم اوپک و اوپک پلاس است. وزیر نفت کشورمان ابراز امیدواری کرده ‏است که کشور‌ها دوباره به میز مذاکره برگردند. اگر چنین سناریویی را محتمل بدانیم، همه چیز برای احیای نفت و بازگشت قیمت ‏ها به محدوده بالای ۵۰ دلار فراهم خواهد شد، اما اگر چنین سناریویی درست باشد، علت تقابل روسیه با اوپک و جنگ قیمتی ‏انتحاری عربستان چیست؟ پاسخ خیلی پیچیده نیست. همه این رفتار‌ها می‌تواند به عنوان ابزار فشار در معادلات پیچیده بین المللی ‏تحلیل شود. یافتن انگیزه‌های قطعی کشور‌ها و سیاستمداران عملا غیرممکن است، اما گزاره‌های تحلیلی سرراستی وجود دارد. از ‏جمله گفته می‌شود که روسیه که در اثر فشار‌های تحریمی آمریکا، خود را نسبت به کاهش قیمت نفت مقاوم‌تر کرده است تلاش ‏می کند بر اقتصاد آمریکا و نفت شیل فشار وارد کند و بخشی از سرمایه گذاری‌ها در این صنعت و افزایش سهم آمریکا از بازار ‏جهانی نفت را خارج کند. از سوی دیگر گفته می‌شود که روسیه به دنبال گرفتن برخی امتیازات سیاسی از عربستان در صحنه ‏های سیاسی از جمله در سوریه نیز هست؛ لذا تصمیم به همراهی نکردن با اوپک گرفته است. علاوه بر آن، روس‌ها که عربستان ‏را مستاصل و تشنه یک توافق دیده اند، تلاش می‌کنند از سهم خود در کاهش عرضه بکاهند و بیشتر بار آن را بر دوش این کشور ‏بیندازند.

عربستان هم در واکنش به رفتار روسیه در نشست اخیر، یک جنگ انتحاری قیمتی به راه انداخته است تا به طرف مقابل ‏بگوید ترسی از افت قیمت‌ها ندارد و برای افزایش سهم بازار تلاش خواهد کرد. با وجود همه این خط و نشان‌ها و تلاش‌ها برای ‏امتیازگیری، منفعت همه کشور‌های فوق در قیمت بالاتر نفت است. عربستان در بهترین حالت می‌تواند تولید و فروش نفت خود را ‏‏۲۰ درصد افزایش دهد و به ۱۲ میلیون بشکه برساند. این در حالی است که تصمیم اش برای افزایش عرضه، فقط در یک روز ‏‏۲۵ درصد قیمت را کاهش داده است. کاهش شدید قیمت سهام آرامکو و ... را جداگانه محاسبه کنید.

در این میان تاثیرپذیری اقتصاد ‏ایران از سقوط قیمت نفت را نیز باید مدنظر داشت. اگرچه این موضوع می‌تواند مبنای یک یادداشت جداگانه باشد، اما به طور ‏خلاصه با توجه به کاهش صادرات نفت ایران و کاهش قابل ملاحظه سهم نفت در بودجه و اقتصاد ایران تاثیرپذیری ایران از ‏سقوط قیمت نفت به اندازه کشور‌های عربی نیست، ولی در هر صورت اقتصاد ایران نیز از این پدیده تاثیراتی خواهد ‏پذیرفت؛ بنابراین پیش بینی می‌شود که دیر یا زود، کشور‌های مختلف به سمت منفعت مشترک خود همگرا شوند. زمان این اتفاق ‏بستگی به فرصت لازم برای ارزیابی رقبا، گرفتن امتیازات درخصوص موضوعات مختلف سیاسی و اقتصادی و به خصوص سهم ‏از کاهش تولید دارد. شاید این اتفاق بسیار زودتر از آن چه در سال ۲۰۱۶ با سقوط قیمت نفت به حدود ۳۰ دلار رخ داد، تکرار ‏شود. البته سناریوی دیگر (که با شواهد فعلی نامحتمل است)، ناتوانی کشور‌ها در کنترل کرونا و ظهور ابعاد جدید اختلافات بین ‏کشور‌های اوپک پلاس است که ممکن است سرنوشت دیگری برای طلای سیاه رقم بزند. ‏

افغانستان؛ حکایت دو پادشاه در یک اقلیم
‎ ‎

جلال خوش‌چهره در سرمقاله امروز روزنامه ابتکار با موضوع قرار دادن تحلیف دو مدعی رئیس جمهوری در افغانستان نوشت: ‏ضرب‌المثلی فارسی به نقل از سعدی، شاعر بلند آوازه ایرانی در گلستان هست که مصداق دعوای قدرت میان مدعیان آن در ‏افغانستان است. می‌گوید «ده درویش در گلیمی بخسبند و دو پادشاه در اقلیمی نگنجند.» این ضرب‌المثل حکایت افغانستان امروز و ‏دعوای مدعیانی است که بدون ملاحظه تهدید‌های فوری علیه آنچه خوب یا بد، نصیب افغانستان پس از طالبان شد، برای هم خط و ‏نشان می‌کشند و بر زخم‌های مردم این سرزمین نمک می‌پاشند.

دوشنبه ۱۹ اسفند ۹۸ در دو کاخ مجاور در کابل، دو مدعی قدرت سوگند ریاست جمهوری ادا کردند. «محمد اشرف غنی» در ارک ‏ریاست جمهوری و «عبدالله عبدالله» در کاخ سپیدار. هریک بیگانه از دیگری متعهد شدند که برای امنیت، رفاه و توسعه ملک و ‏ملت از هیچ تلاشی فروگذار نکنند. هردو وعده تشکیل دولت داده‌اند و هر دو با نگاه به نتایج انتخاباتی که کمترین مشارکت در ‏اوضاع جنگ زده کشور را درپی داشت، خود را نماینده مشروع و منتخب مردم افغانستان اعلام کردند.

انتخابات ریاست جمهوری افغانستان پنج ماه پیش از این برگزار شد، اما اختلاف بر سر شمارش آرا و اعلام دیر‌هنگام نتیجه آن از ‏سوی کمیسیون مستقل انتخابات، نه‌تن‌ها نتوانست به اختلافات میان دو مدعی اصلی یعنی اشرف غنی و عبدالله پایان دهد، بلکه ‏دیگرانی، چون ژنرال دوستم، خلیلی، محقق و... را در قامت مدعیان تازه وارد عرصه منازعات سیاسی کرد. کمیسیون مستقل ‏انتخابات، محمد اشرف غنی را با کسب ۵۰.۶۴ درصد آرا در رقابت با عبدالله عبدالله با ۳۹.۵ درصد آرا از مجموع مشارکت ‏حداکثر ۲۵ درصد از رای دهندگان، پیروز انتخابات اعلام کرده است. حضور حداقلی مردم پای صندوق‌های رای از ابتدا این خطر ‏را به همراه داشت که ممکن است در آینده هریک از برندگان این رقابت کم جان، دچار بحران مشروعیت و اعتبار نزد مردم باشند. ‏اما این وضع با ادامه اختلاف‌ها و اصرار طرف‌ها در اعلام پیروزی می‌تواند شرایط را برای کاخ‏نشینان کابل به مراتب سخت‌تر ‏کند. سختی اوضاع به ویژه از آن رو اهمیت می‌یابد که از یک سو در تصور مردم، شرایط جاری محصول اختلاف در هرم قدرت ‏و بیگانه با مطالبات فوری مردم است. مردم از نخبگان حاکم امنیت، رفاه، سلامت و پاکدستی طلب می‌کنند، اما هنوز هرم قدرت ‏درگیر منازعاتی است که چوب آن را مردم بی‌پناه در برابر جنگ داخلی، تروریسم و فساد جاری در نظام بوروکراسی این کشور ‏می‌خورند. از سوی دیگر نزاع میان نخبگان در حالی ادامه دارد که طالبان با تکیه بر توافق امنیتی با امریکا، اکنون بیش از گذشته ‏به بازگشت به قدرت و استقرار دوباره نظام خون‌ریز و فناتیک خود امیدوار شده است.

مراسم سوگند دو مدعی قدرت در دو کاخ مجاور کابل با یک اتفاق نمادین و هشدار دهنده همراه بود؛ اتفاقی که حتی قاضی القضات ‏افغانستان، سفیران خارجی و نمایندگان نهاد‌های بین‌المللی حاضر در ارگ ریاست‌جمهوری را وحشت‌زده کرد. انفجار خمپاره‌هایی ‏که حتی لحظاتی اشرف غنی را از سخن گفتن بازداشت. این انفجار‌ها به همراه بی‌اعتنایی مردم افغانستان به مراسم کاخ‌های ‏ریاست‌جمهوری و ریاست دولت اجرایی، هشداری روشن برای نه‌تن‌ها ساکنان هرم قدرت بلکه مردمی است که وحشت بازگشت ‏طالبان همه امید و آمال آنان را برای دستیابی به زندگی مطمئن، دچار تردید کرده است. آنکه خمپاره شلیک می‌کند و جان مردم ‏برایش پشیزی نمی‌ارزد، اهل گفتگو و تعامل با هیچ یک از مدعیان قدرت در کابل نیست. او می‌خواهد افغانستان را با ضرب و ‏زور به قرن‌ها پیش از این پرتاب کند. نخبگان افغانستانی یا به منافع ملی و مردم متعهدند و یا با لجبازی‌های سوداگرانه، جاده ‏صاف کن بازگشت ارتجاع خواهند شد. وقت برای انتخاب تنگ است. مردم افغانستان رقابت‌ها و لجبازی‌های نخبگان را به سخره ‏می‌گیرند و رفته رفته با آنان بیگانه می‌شوند. طالبان پشت دروازه‌های کابل و قریب یک سوم باقی مانده از سرزمین افغانستان ‏سنگر گرفته است. لازم است نخبگان افغانستان مصلحت‌ها را حتی به رغم اختلاف‌هایشان در اولویت قرار دهند. ادامه بازی دو ‏پادشاه در یک اقلیم به نفع مصالح ملی و مردم زخم خورده از دهه‌ها جنگ و بی‌ثباتی نیست. ‏

دولت نان خانه‌نشین‌شده‌ها را هم می‌دهد؟

غلامرضا کیامهر در بخشی از سرمقاله امروز روزنامه جهان صنعت با عنوان دولت نان خانه‌نشین‌شده‌ها را هم می‌دهد؟ نوشت: ‏باید از مسئولان محترم دولت پرسید اگر در اجرای توصیه‌های خانه‌نشینی آن‌ها فی‌المثل صنوف مختلف، صاحبان مشاغل تولیدی و ‏خدماتی که متکفل تامین هزینه‌های خود هستند و تازه به دولت مالیات هم می‌پردازند برای در امان ماندن از گزند ویروس کرونا یا ‏عدم اشاعه آن در جامعه، خانه‌نشینی اختیار کنند، آیا دولت طی مدت خانه‌نشینی آن‌ها که نقطه پایان آن مشخص نیست، بودجه‌ای را ‏به گذران زندگی آن‌ها و پرداخت حقوق و دستمزد کارگران و کارمندان بیکار و خانه‌نشین شده آن‌ها اختصاص خواهد داد و یا اگر ‏قادر به اختصاص چنین بودجه‌ای نیست آیا حاضر است برای هزینه‌های مصرف آب، برق و گاز واحد‌های صنفی و تولیدی که ‏صاحبانشان خانه‌نشین شده‌اند، تسهیلات و تخفیف‌هایی در نظر بگیرد و از همه مهم‌تر آیا دولت به سازمان امور مالیاتی و سازمان ‏تامین اجتماعی دستور خواهد داد تا زمان کاهش بحران کرونا و عادی شدن وضعیت کسب وکار در کشور از جریمه و نقره‌داغ ‏کردن صاحبان کسب‌وکار و کارفرمایانی که به دلیل تعطیلی کسب‌وکارشان در موعد مقرر اقدام به پرداخت مالیات و حق بیمه‌های ‏خود نکرده‌اند، خودداری کنند و با سخت‌گیری‌های همیشگی خود قفل دیگری بر در کسب‌وکار آن‌ها نزنند؟ بر همین سیاق آیا وزارت ‏کشور به شهرداری‌ها خصوصا شهرداری همیشه طلبکار از مردم در تهران دستور خواهد داد در مدتی که اغلب کسب‌وکار‌های ‏آزاد و خدماتی خصوصا در حوزه‌های مرتبط با گردشگری، هتلداری و رستوران‌داری که در آخرین ماه‌های امسال تحت تاثیر ‏شیوع ویروس کرونا و رکود اقتصادی، چراغ کسب‌وکارشان خاموش شده است، برای وصول مطالباتشان از صاحبان کسب‌وکار‌ها و ‏صنوف مختلف به روش‌های خشن و قهرآمیز همیشگی که مسدود کردن ورودی محل کسب‌وکار‌ها با تعبیه بلوک‌های غول‌پیکر ‏بتونی متوسل نشوند و در این شرایط بحرانی در رابطه ارباب و رعیتی خود با شهروندان و اهالی کسب‌وکار اندکی تعدیل ایجاد ‏کنند؟

شوربختانه شواهد و قراین نشان می‌دهد که نه دولتمردان و نه مدیران شهرداری از زندگی مردم و واقعیت‌های تلخ جاری در ‏سطح جامعه آگاهی چندانی ندارند و عدم‌آگاهی آن‌ها از این واقعیت‌ها مصداق بیت مطلع یکی از غزل‌های حافظ شیراز است که ‏می‌فرماید: شب تاریک و بیم موج و گردابی چنین هائل- کجا دانند حال ما سبکباران ساحل‌ها که این سبکباران ساحل‌ها وصف‌حال ‏امروزی اغلب دولتمردان و مدیران اجرایی ماست که هم زمینه پیدایش عارضه اجتماعی بدخیمی به نام آقازاده‌ها را در جامعه به ‏وجود آورده و هم موجبات سلب اعتماد عمومی نسبت به کردار و گفتار و توصیه‌های دولت و دولتمردان را در جامعه فراهم کرده ‏است. نمونه این سلب اعتماد‌ها را در همین روز‌ها در جاری شدن سیل خودرو‌های میلیون‌ها شهروند ایرانی در جاده‌های منتهی به ‏شهر‌های شمالی کشور مشاهده می‌کنیم. یعنی همان مردمی که به جای گوش دادن به توصیه‌های خانه‌نشینی مسوولان امور بهداشت ‏در دولت، خطر ابتلا به ویروس کرونا را نادیده گرفته، خانه‌های خود را ترک کرده و دل به سفر سپرده‌اند. آیا این یک هشدار ‏بزرگ برای دولتمردان ما نیست؟ آیا آن‌ها همچنان نمی‌خواهند پیامد‌های از دست دادن این سرمایه بزرگ اجتماعی یعنی اعتماد ‏عمومی را بپذیرند؟ آیا با وجود این همه واقعیت‌های عینی وقت آن نرسیده که برای جلوگیری از سرایت آسیب‌های ویروس کرونا ‏به تمامی فعالیت‌های اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی کشور، ریل حرکت قطار خود را تغییر دهند و برای بازسازی این سرمایه ‏بزرگ اجتماعی چاره‌ای اساسی بیندیشند و از این طریق تهدید دهشتناک شیوع ویروس کرونا را به یک فرصت برای آینده کشور ‏تبدیل کنند؟