فتاوای آیت الله العظمی صافی گلپایگانی (مدظله) در مورد حضانت

کد خبر: ۸۷۱۶۹۱

تاریخ: ۰۱ بهمن ۱۳۹۷ - ۱۱:۰۱

فتاوای آیت الله العظمی صافی گلپایگانی (مدظله)

حضانت
سؤال:پدرى در محضر دادگاه اذن در حضانت دختر کبیر خود را به مادر مطلّقه وى داده است آیا رجوع پدر از اذنِ داده شده جایز است یا خیر؟

جواب:بطور کلّى حضانت فرزند با بلوغ و رشد او منتفى میشود و پدر و مادر حق حضانت او را ندارند و اختیار زندگى با هر کدام از پدر و یا مادر با خود فرزند است.

سؤال:پس از فوت پدر، آیا مادر در قبال حضانت فرزندان صغیر متوفى مى تواند از جد پدرى مطالبه اجرت نماید یا خیر؟ و آیا حق الزحمه حضانت اطفال صغیر به او تعلق مى گیرد یا خیر؟

جواب:حق حضانت اطفال بعد از فوت پدر با مادر است تا موقعى که مکلّف شوند و بعید نیست بتواند در مقابل آن اجرت بگیرد پس اگر اطفال خودشان اموالى دارند مى تواند اجرت خود را با اجازه جدّ پدرى از اموال آنها بر دارد و اگر مالى ندارند مى تواند از جدّ پدرى مطالبه کند و در هر صورت احتیاط در ترک اجرت گرفتن است.

سؤال:آیا پدر شرعاً مجاز است که مادر مطلّقه را از دیدار فرزندش که تحت حضانت پدر است محروم کند؟

جواب:اگر مفسده و ضررى براى فرزند نداشته باشد جایز است ولى بدون وجود مصلحت لازم خلاف انصاف و دور از اخلاق مؤمن است.

سؤال:آیا مادر شرعاً بدون اذن پدر مى تواند کارى را براى فرزند (چه در حضانت مادر باشد و چه پدر) انجام دهد، مثلاً آیا مى تواند بدون اذن پدر گوش دختر را سوراخ کند (براى گوشواره) و یا سر او را اصلاح کند و یا تصرفاتى مانند آن؟

جواب:اگر تحت حضانت مادر نباشد بدون اذن پدر جایز نیست و اگر تحت حضانت مادر است کارهائى مانند اصلاح سر و حفظ نظافت او داخل در حضانت است و جایز است ولى سوراخ کردن گوش او بدون اذن پدر جایز نیست.

سؤال:گرفتن اولاد از مادر وقتى که حضانت با پدر است در صورتى که موجب مشقت غیرقابل تحمل براى مادر باشد یا باعث عدم رشد روانى فرزند شود یا هر دو در عسر و حرج بیفتند جایز است یا نه؟

جواب:در صورتى که جدا کردن فرزند از مادر براى فرزند مفسده و ضرر داشته باشد نباید او را از مادر جدا کنند.

سؤال:شخصى نوه دخترى خود را نزد برادر زاده اش در سن صغیرى گذاشته است حالا دختر به سن بلوغ رسیده است. اگر این مادر بزرگ بخواهد نوه خود را به نزد خودش ببرد آیا پسر برادر حق مطالبه مصرف خویش را دارد یا خیر؟

جواب:در فرض سوال اگر برادرزاده تبرعاً مخارج دختر را پرداخته باشد حق مطالبه از غیر ندارد و اگر به امر مادر بزرگ خرج کرده و قصد مجانى نداشته مى تواند از مادر بزرگ مطالبه نماید.