کارنامه ضعیف دولت در اخذ مالیات

تنها ۶۱ درصد از مالیات مصوب در بهار ۹۶ محقق شد

بررسی آخرین وضعیت بودجه عمومی دولت در بهار 96 حکایت از آن دارد که در دوره ای که درآمدهای نفتی رشد قابل توجهی یافته اند، درآمدهای مالیاتی نزولی بوده اند. عملکرد سه ماهه نشان می دهد که در فصل بهار سال جاری 18.1 هزار میلیارد تومان مالیات جمع آوری شده و این در حالی است که رقم مصوب برای این دوره 29.6 هزار میلیارد تومان پیش بینی می شد. بنابراین تنها 61 درصد از درآمدهای مالیاتی در بهار امسال محقق شده است.

کد خبر: ۷۲۸۲۹۳

تاریخ: ۱۷ شهريور ۱۳۹۶ - ۱۲:۰۰

به گزارش تابناک اقتصادی، مهمترین بخش های منابع عمومی دولت به درآمدهای مالیاتی و درآمدهای حاصل از واگذاری دارایی های سرمایه ای که شامل مواردی چون منابع حاصل از فروش و صادرات نفت خام، فرآورده های نفتی و میعانات گازی است باز می گردد.

آخرین گزارش بانک مرکزی پیرامون وضعیت بودجه عمومی دولت نشان می دهد که در فصل بهار سال جاری دولت توانسته است از محل واگذاری دارایی های سرمایه ای حدود 18.9 هزار میلیارد تومان درآمد کسب کند. البته رقم مصوبی که برای این دوره پیش بینی شده بود حدود 30.3 هزار میلیارد تومان بوده است که با کنار هم قرار دادن این دو رقم به این نتیجه خواهیم رسید که دولت تنها توانسته است در فصل بهار 62 درصد از این مبلغ را محقق سازد. نکته حائز اهمیت در این زمینه این است که در مدت مشابه سال قبل دولت تنها توانسته بود از محل واگذاری دارایی های سرمایه ای 4.4 هزار میلیارد تومان درآمد کسب کند. این یعنی اینکه کسب درآمد دولت از محل واگذاری دارایی های سرمایه ای در فصل بهار سال جاری نسبت به مدت مشابه سال قبل رشد 329 درصدی را تجربه نموده است. شایان ذکر است که طبق آنچه مصوب گردیده، دولت باید تا پایان سال از محل واگذاری دارایی های سرمایه ای حدود 118.9 هزار میلیارد تومان درآمد کسب کند.

بررسی بودجه عمومی دولت در فصل بهار سال جاری نشان از آن دارد که هر چقدر در این مدت درآمدهای نفتی کشور (واگذاری دارایی های سرمایه ای) رشد قابل توجهی را نسبت به مدت مشابه سال قبل از خود نشان می دهند، درآمدهای مالیاتی وضعیت چندانی مناسبی نداشته اند.

طبق گزارش بانک مرکزی، میزان درآمدهای مالیاتی دولت در بهار 96 حدود 18.1 هزار میلیارد تومان بوده است و این در حالی است که رقم مصوب برای این بخش از درآمدهای دولت برای سه ماهه اول سال 29.6 هزار میلیارد تومان بوده است. به عبارت بهتر در فصل بهار دولت تنها توانسته است 61 درصد از رقم مصوب درآمدهای مالیاتی را محقق کند. میزان درآمدهای مالیاتی در سه ماهه اول سال 95، حدود 18.4 هزار میلیارد تومان بوده است. این یعنی اینکه دولت در بهار 96 نسبت به بهار 95 عملکرد ضعیف تری را در زمینه جمع آوری مالیات داشته است و میزان درآمدهای دولت از محل جمع آوری مالیات در بهار 96 نسبت به مدت مشابه سال قبل رشد منفی 1.6 درصدی را تجربه نموده است. این در حالی است که عملکرد دولت در همین زمینه در بهار سال 95 نسبت به بهار سال 94 رشد 30 درصدی را نشان می دهد. تا پایان سال جاری طبق آنچه مصوب شده است دولت باید از محل درآمدهای مالیاتی 116.4 هزار میلیارد تومان درآمد کسب کند.

همچنین بررسی ها نشان از آن دارد که سهم درآمدهای مالیاتی دولت از کل درآمدها و واگذاری‌ های دارایی‌ های سرمایه‌ ای (اعم از نفت و‌...) تنها 43 درصد بوده است. این میزان در بهار سال گذشته 73 درصد و در بهار سال 1394 معادل 48 درصد بود. در بهار سال 1394 مجموع درآمدها و واگذاری‌ های دارایی ‌های سرمایه ‌ای دولت 29.2 هزار میلیارد تومان بود که از این میزان 14.2 هزار میلیارد تومان آن مربوط به درآمدهای مالیاتی می ‌شد. یک سال بعد، درآمدهای مالیاتی به 18.4 هزار میلیارد تومان افزایش یافته اما مجموع درآمدها و واگذاری‌ های دارایی ‌های سرمایه‌ ای به 25.3 هزار میلیارد تومان کاهش یافت. در بهار 96 نیز در حالی که درآمدهای مالیاتی به 18.1 هزار میلیارد تومان کاهش یافته، مجموع درآمدها و واگذاری های دارایی های سرمایه ای به 42.5 هزار میلیارد تومان افزایش یافته است.

شاید آنچه از موارد بالا بتوان نتیجه گرفت این است که با افزایش میزان درآمدهای نفتی دولت انگیزه چندانی برای جمع آوری مالیات ها ندارد که این با موضوع حرکت به سمت اقتصاد غیرنفتی شاید تطابق چندانی نداشته باشد. البته تا رسیدن به نتیجه نهایی باید تا گزارش بودجه عمومی دولت در پایان سال 96 صبر نمود و دید که عملکرد دولت در زمینه درآمدهای مالیاتی چگونه خواهد بود.