ایران مدتی در برابر تحریم بنزین واکسینه می‌شود

شمارش معکوس افتتاح رسمی فاز اول پالایشگاه ستاره خلیج فارس به عنوان بزرگ‌ترین تولید کننده بنزین و گازوئیل‌ ایران و خاورمیانه و تنها پالایشگاه کشور که نفت کوره تولید نمی‌کند، آغاز شد.

کد خبر: ۶۸۸۱۰۲

تاریخ: ۰۵ ارديبهشت ۱۳۹۶ - ۱۱:۴۴

به گزارش فارس، در طول دو دهه گذشته تاکنون واردات بنزین یکی از مهم‌ترین چالش‌های پیش روی اقتصاد کشور بوده و حتی با وجود اجرای طرح سهمیه‌بندی بنزین و سپس قانون هدفمندسازی یارانه ها اما در بلندمدت هیچگاه امکان خودکفایی کامل از واردات این فرآورده نفتی در کشور حاصل نشد.

افزایش سالانه تقاضا با ورود خودروهای نوشماره، فروکش کردن آثار روانی افزایش قیمت‌ها، بالا بودن سرانه مصرف خودروهای داخلی و امثال آن باعث شده که در طول سال های گذشته با وجود اجرای طرح های مختلف مدیریت مصرف اما کماکان کشور به واردات بنزین نیاز داشته باشد.

در طول یک دهه گذشته تاکنون تعریف و اجرای طرح های بهینه سازی، بهبود فرآیند تولید و ارتقای کیفیت در پالایشگاه‌های موجود نفت یکی از سناریوهای کاهش وابستگی به واردات بنزین بود و در کنار کاهش وابستگی، کیفیت و استاندارد بنزین تولید داخل تا سطح یورو چهار اتحادیه اروپا افزایش یافت و عملا افزایش اکتان بنزین عرضه شده منجر به بهینه سازی مصرف سوخت در خودروها و مدیریت بیشتر مصرف در کشور شده است.

با این وجود در کنار اجرای پروژه توسعه و بهینه سازی پالایشگاه های موجود نفت کشور، ساخت پالایشگاه 360 هزار بشکه‌ای ستاره خلیج فارس با استفاده از خوراک میعانات گازی تولیدی از فازهای جدید پارس جنوبی به مهم‌ترین برنامه خودکفایی از واردات بنزین کشور تبدیل شده است.

سال گذشته متوسط مصرف بنزین کشور حدود 74 میلیون لیتر در روز بوده که با توجه به تولید حدود 65 میلیون لیتر بنزین در پالایشگاه‌های موجود نفت کشور عملا شکافی حدود 9 تا 10 میلیون لیتری بین عرضه و تقاضای بنزین در کشور وجود داشت که مابقی بنزین مورد نیاز کشور از محل واردات تامین شده است.

از سوی دیگر همزمان با افزایش مصرف و واردات بنزین، شمارش معکوس برای بهره برداری از فاز اول پالایشگاه ستاره خلیج فارس با ظرفیت تولید روزانه 12 میلیون لیتر بنزین با استاندارد یورو چهار آغاز شده که پیش‌بینی می‌شود این مگا پروژه پالایشگاهی تا چند روز آینده به طور رسمی به بهره برداری برسد.

در صورت بهره‌برداری کامل از فاز اول پالایشگاه ستاره خلیج فارس عملا برای نخستین بار در طول تاریخ 108 ساله صنعت نفت، نیاز کشور به واردات بنزین به طور کامل از بین می‌رود و بر اساس برنامه زمان بندی با بهره‌برداری از فازهای دوم و سوم این پالایشگاه میعانات گازی با ظرفیت تولید 24 میلیون لیتر بنزین یورو چهار عملا ایران به جمع کشورهای صادرکننده بنزین جهان می‌پیوندد.

ستاره خلیج فارس؛ بنزین‌سازترین پالایشگاه خاورمیانه

به گزارش فارس، یکی از مهمترین ویژگی های ساخت و بهره برداری از پالایشگاه ستاره خلیج فارس بالا بودن ضریب استحصال بنزین و گازوئیل در مقایسه با سایر پالایشگاه‌های نفت ایران و حتی منطقه خاورمیانه است.

در شرایط فعلی از هر یک بشکه میعانات گازی پالایشگاه خلیج فارس حدود 60 درصد بنزین یورو چهار و با اکتان بالای 90 و حدود 25 درصد گازوئیل تولید می شود که بالاترین ضریب تولید بنزین و گازوئیل با استاندارد یورو در بین کل پالایشگاه های نفت ایران و منطقه است.

از سوی دیگر یکی از ویژگی‌های منحصر به فرد پالایشگاه میعانات گازی ستاره خلیج فارس صفر بودن تولید نفت کوره بوده به طوری که با بهره برداری از سه فاز این پالایشگاه به طور متوسط روزانه 36 میلیون لیتر بنزین، 14 تا 15 میلیون لیتر گازوئیل، 3.5 میلیون لیتر سوخت جت، 3.8 میلیون لیتر گازمایع، 130 تن گوگرد تولید می‌شود و عملا نفت کوره‌ای تولید و عرضه نخواهد شد.

پالایشگاه ستاره خلیج فارس درحالی هیچ گونه نفت کوره‌ای تولید نمی‌کند که در شرایط فعلی یکی از چالش‌های صنعت پالایش نفت ایران بالا بودن سهم و درصد تولید نفت کوره در پالایشگاه ها بوده و عملا قرار است با 14 میلیارد دلار سرمایه گذاری جدید سهم تولید نفت کوره در پالایشگاه های موجود نفت کشور به حدود 10 درصد کاهش یابد.

در طول دوران تحریم، شرکت های بزرگ آسیایی و اروپایی برای فشار آوردن به اقتصاد ایران صادرات بنزین را تحریم کردند و به نوعی واردات بنزین به پاشنه آشیل اقتصاد و صنعت نفت کشور تبدیل شده بود.

در این بین هر چند طرح های ضربتی کشور را به صورت موقت از واردات بنزین بی نیاز کرد اما با بهره برداری از پالایشگاه ستاره خلیج فارس و در صورتی که سالانه رشد مصرف بنزین ایران هم حدود پنج درصد باشد، دست کم برای یک دوره 10 ساله بدون نیاز به احداث پالایشگاه جدید نفت و میعانات گازی ایران نیازی به واردات بنزین ندارد.

به عبارت ساده تر پالایشگاه ستاره خلیج فارس برای مدت زمان دست کم 10 سال، اقتصاد ایران را از خطر تحریم بنزین واکسینه می کند و در طول این مدت در صورت بهره برداری از طرح توسعه فاز سوم پالایشگاه نفت آبادانف احداث پالایشگاه‌های نفت آناهیتا کرمانشاه و بهمن گنو نه تنها نیازی به واردات در بلندمدت نداریم که ایران یک پای ثابت در بین کشورهای صادرکننده بنزین و گازوئیل جهان خواهد بود.