مفاهیم پایه ای اقتصاد-قسمت41

مالیه عمومی چیست؟اهداف،وظایف

کد خبر: ۶۳۴۲۹۳

تاریخ: ۰۱ آبان ۱۳۹۵ - ۲۳:۵۷

مالیه عمومی بررسی عملیات و فعالیتهای مربوط به چگونگی انجام هزینه‌های دولتها، روشهای جمع آوری در آمدها و نحوه اداره وجوه و منابع مالی است. یکی از مسائلی که فکر اقتصاددانان امروز را بخود مشغول می کنید و در تمامی کشورهای جهان، چه کشورهای توسعه یافته و چه کشورهای در حال توسعه موضوع داغ روز است و آن تحت عنوان مالیه عمومی است. دلیل اهمیت آن را می‌توان گسترش روز افزون وظایف دولت ها، گسترش نیازهای ملت‌ها و منابع محدود در حال کاهش کشور خلاصه کرد. و این باعث علم جدیدی بنام علم مالیه عمومی گردید.

•    ماهیت مالیه عمومی :
بیش از هرچیز، شناخت دولت و نقش دولت‌ها لازم و ضروری است . عوامل متعددی، ماهیت و اندازه مالیه عمومی در هر جامعه را تبیین می نماید که عبارت‌اند از:
1.    درجه و میزان حضور دولت در جامعه
2.    درجه توسعه و پیچیدگی اقتصاد جامعه
3.    بینش و نگرش حاکم بر جامعه
4.    شرایط خاص

تعریف مالیه عمومی
یکی از موضوعاتی که مرز بیان اقتصاد و سیاست است، موضوع مالیه عمومی است. معادل اصطلاح انگلیسی مالیه است. که در معنای تدارک مالی بکار گرفته می‌شود که در آن رابطه با یک فرد یا خانوار، یک بنگاه و یا یک جامعه و یا در سطح بین‌المللی مورد استفاده قرار دارد. برخی از صاحب نظران اعتقاد دارند که مالیه عمومی بررسی عملیات و فعالیت‌های مربوط به چگونگی انجام هزینه‌های دولت ها، روشهای جمع آوری درآمدها و چگونگی نحوه اداره وجوه و منابع مالی است. حوزه مطالعاتی مالیه عمومی، هزینه‌های عمومی، درآمدهای عمومی واداره وجوه و منابع مالی است. در مسیر حرکت و تحولات مالیه عمومی فرازهایی وجود دارد که می‌توان چهار فراز نام برد:
1.    فراز انقلاب صنعتی
2.    جنگ جهانی اول و بحران ۱۹۲۹ میلادی
3.    ایجاد شرکت‌های و موسسات اقتصادی بزرگ
4.    تحولات چند دهه اخیر

اهمیت مالیه عمومی
در تکامل جوامع بشری حضور جوامع بشری حضور دولتها چه از نظر کمی و کیفی در زمینه مسائل مختلف و اقتصادی و اجتماعی بطور مداوم افزایش یافته و این افزایش حضور طبیعتاً به افزایش اهمیت مالیه عمومی منجر شده است.

وظایف مالیه عمومی
برای رسیدن به اهداف اقتصادی مالیه عمومی، چند وظیفه برای دولتهای مطرح است: از نظر ماسگرپو:
1.    وظیفه تخصیص منابع
2.    وظیفه توزیع درآمد و ثروت
3.    وظیفه تثبت اقتصادی
4.    تدارک خدمات اساسی
5.    تشویق‌ها و کنترل بخشه‌ای مخصوص اقتصادی
6.    انجام دادن سیاست اجتماعی در برابر خدمات اجتماعی
7.    تشویق رشد اقتصادی روی هم رفته

موانع عمده سیاست تثبت اقتصادی
1.    درنگ در تأثیر سیاست تثبت
2.    انتظارات مردم نسبت به سیاست تثبیت
3.    بی اعتمادی به سیاست تثبیت

اهداف اقتصادی مالیه عمومی
1.    رشد و توسعه اقتصادی هماهنگ
2.    توازن تراز پرداخت
3.    عدالت اقتصادی و اجتماعی

مالیه از دیدگاه کلاسیک
1.    حفظ بودجه در حداقل ممکن
2.    حفظ توازن بودجه
3.    اجازه استقراض برای اهداف تولیدی
4.    لزوم تأدیه فوری بدهی ها
5.    تاکید بر مالیات بر مصرف و اجتناب از مالیات پس انداز
6.    نادیده انگاشتن سیاست‌های مالی

اصول مالیه از دیدگاه نوین
1.    عدم ضرورت همیشگی حفظ بودجه در حداقل ممکن و حفظ توازن بودجه
2.    تأکید بر سیاست کسر بودجه
3.    پذیرش نقش مثبت استقراض
4.    تأکید بر چنبه‌های منفی مالیات بر مصرف

اصول اختلاف نظریه کینزینها و کلاسیکها
1.    تعادل مطلوب، خود بخودی و همیشگی
2.    کارکرد عقلایی عوامل اقتصادی
3.    انعطاف پذیرش قیمت
4.    آثار توزیع در آمد
5.    کشش انتظارات قیمت

مباحث کلیه مالیه عمومی
1.    درآمدهای مالیاتی دولتها
2.    درآمدهای غیر مالیاتی دولتها
3.    هزینه‌های عمومی دولتها
4.    کسری بودجه
5.    دولتها و توزیع درآمد
6.    بودجه ریزی دولتی
7.    سیاستگزاری مالی