تغيير صف‌بندي اصولگرايان در برابر دولت

سيد احمد خاتمي، بي شک يکي از سرسخت‌ترين منتقدان دولت يازدهم در چند ماه گذشته بوده است. مواضع صريح و قاطع وي در انتقاد از برخي رويه‌ها يا سخنان شخص رييس جمهور به ويژه در موضوعاتي مانند هدايت مردم از سوي دولت به بهشت يا جهنم و …. نشان داد که صراحت لهجه وي در انتقاد از دولت روز افزون است و هربار با صراحت بيشتري ادامه مي‌يابد.

کد خبر: ۴۳۲۲۵۷

تاریخ: ۱۵ شهريور ۱۳۹۳ - ۰۶:۳۶

«حمايت از دولت در کنار انتقادهاي سازنده» از جمله موارد و موضوعاتي است که در چند ماه گذشته بارها از کلام رهبرمعظم انقلاب خطاب به مسئولان کشور بيان شده است.در ديدار اخير اعضاي مجلس خبرگان رهبري با ايشان که در روز پنجشنبه هفته گذشته انجام شد، رهبر انقلاب با صراحت و تاکيد بيشتري نسبت به دفعات قبل، توصيه کردند که نقد از همه دستگاه‌ها و به ويژه دولت بايد سازنده و مشفقانه باشد و حتما همراه با آن بايد از تلاش دستگاه‌ها حمايت کرد.

به نوشته ابتکار، به تصريح بسياري از اعضاي خبرگان در گفت‌وگوها و سخناني که پس از اين ديدار داشته‌اند، رهبر انقلاب همواره در همه نشست‌ها و ديدارها و به ويژه در ديدار اخير با خبرگان، بر لزوم حمايت سران نظام از دولتمردان و دولت تاکيد کرده‌اند و اين تاکيد نشان دهنده فوريت موضوع است.در اين ميان چندين نام که اصولا از بدو تشکيل دولت يازدهم، انتقادهاي فراواني نسبت به عملکرد دولتمردان و مشي و روش آنان داشتند، به وضوح تغيير لحن داده‌اند و هم در الفاظ و هم در اغراض، لحن آرامتري به نسبت قبل دارند.

سيد احمد خاتمي

سيد احمد خاتمي، بي شک يکي از سرسخت‌ترين منتقدان دولت يازدهم در چند ماه گذشته بوده است. مواضع صريح و قاطع وي در انتقاد از برخي رويه‌ها يا سخنان شخص رييس جمهور به ويژه در موضوعاتي مانند هدايت مردم از سوي دولت به بهشت يا جهنم و …. نشان داد که صراحت لهجه وي در انتقاد از دولت روز افزون است و هربار با صراحت بيشتري ادامه مي‌يابد.نگاهي کوتاه به برخي از سخنان وي در چند ماه اخير اين صراحت لهجه رابه خوبي نشان مي‌دهد.آيت‌الله سيد احمد خاتمي 6 خرداد ماه در مراسم جشن بعثت پيامبر اکرم که در شهر انديشه برگزار شد، در پاسخ به سخنان رييس جمهور درباره اين که قرار نيست مردم را به زور به بهشت بفرستيم، گفته بود: ما نمي‌خواهيم کسي را به زور به بهشت بفرستيم ولي شما با اظهارات خود جاده جهنم را براي کسي صاف نکنيد.در واقع آنچه از اين پاسخ برمي‌آيد چنين است که انگار رييس جمهور با اين اظهارات سعي دارد تا جاده جهنم را براي مردم صاف کند.وي همچنين در گفت‌وگويي با يکي از خبرگزاري‌ها در 19 خرداد ماه، در رابطه با برخي انتقادهاي فرهنگي، اعلام کرده بود: بنده در اين مرحله اين هشدار را مي‌دهم اما اگر اين روند ادامه يابد برخورد قانوني خواهيم کرد.خاتمي همچنين در بسياري از موارد ديگر نيز با ادبياتي صريح لب به انتقاد از دولت گشوده و در مباحثي که خود آنها را به‌کاري گيري فتنه گران در مناصب دولتي، ديدارهاي اشتون با فتنه‌گران در سفر به ايران و.... مي‌نامد، بي پرواترين انتقادهايش را روانه دولتمردان کرده بود.اما در ادامه اين انتقادها و با گذر زمان گويا زبان و لحن وي تغيير يافته است.انتقاد وي در روز 24 مرداد ماه سالجاري از دولت، به قدري با انتقادهاي گذشته‌اش تفاوت داشت که بسياري از رسانه‌ها با برجسته کردن اين تفاوت و با لحني کنايه آميز تيتر زدند: «انتقاد محترمانه احمد خاتمي از رييس جمهور». منظور از انتخاب اين تيتر اشاره به اظهارات چند مدت قبل خاتمي با رييس جمهور بود که از نظر گردانندگان اين رسانه ها، به بي احترامي هم کشيده شده بود.خاتمي در اين «انتقاد محترمانه» که از تريبون نماز جمعه ايراد شده، گفته بود: يک سال فرصت خوبي براي ارزيابي دولت است و انتظار مي‌رود دولت خود اقدام به ارزيابي کند.

به عنوان نمونه؛ بيمه سلامت از اقدامات موفق و مردمي بود و براي نقاط ناکام هم دولت به منتقدين ميدان دهد و آنان را تکريم کند و از آنان بخواهد نقد سازنده نسبت به دولت داشته باشند.خاتمي همچنين روز پنجشنبه بلافاصله پس از سخنان رهبر انقلاب در تاکيد بر حمايت از دولت، در برنامه‌اي در صدا و سيما از رييس جمهور به خاطر سعه صدر در مواجهه با انتقادها بارها و بارها تشکر کرد و روز گذشته نيز در تريبون نماز جمعه پايتخت، گام‌هاي مثبت دولت در عملکردهاي يک ساله‌اش را مورد تجليل قرار داد.

آيت الله احمد علم الهدي

امام جمع مشهد مقدس، شايد صريح ترين منتقد دولت در يک سال اخير بوده است و فرايند انتقادهايش از دولت به شيوه‌اي بود که تقريبا همه سخنراني‌هايش در يک سال اخير به انتقادهاي بسيار تند و تيز از دولت ختم مي‌شد.وي در خطبه‌هاي نماز جمعه مشهد در نهم اسفند ماه سال گذشته درباره عملکرد فرهنگي دولت گفته بود: اين اقتدار فرهنگي نيست، اين لائيسم فرهنگي است يعني اينکه در ترويج بي‌ديني يک متولي فرهنگي اينگونه برخورد کند نتيجه‌اش اين است که جريان سکولاريسم براي خود رحم اجاره‌اي گرفته که در دل آن رشد کند و بي‌ديني را ترويج دهد.و در ادامه در جملاتي قابل توجه سفارش کرده بود که دولت رحم اجاره‌اي بي دين‌ها نشود.وي هم چنين در در دهمين روز ارديبهشت ماه به صورت غيرمستقيم دولت را خطاب قرار داده و گفته بود: کساني که سنگ شادي و نشاط جوانان را بر سينه مي‌زنند، دروغگو هستند و مي‌خواهند جوانان را از مباني فکري و عقيدتي پايين بکشند تا آنها را در اختيار مطامع سياسي خود قرار دهند.به هر حال انتقادهاي وي از دولت و شخص رييس جمهور به حدي بود که کمتر کسي تصور مي‌کرد روزي وي در مقام تقدير از دولت و شخص روحاني سخني بگويد.به همين دليل زماني که امام جمعه مشهد در آستانه سفر رييس جمهور به مشهد مقدس، در ديدار معاون اجرايي رييس جمهوري گفت: آقاي روحاني کمتر وعده مي‌دهد و اولويت را تکميل پروژه‌هاي نيمه تمام اعلام کرده است که جا دارد از وي تشکر کنم. همه رسانه‌ها اين بخش سخنان وي را برجسته کرده و تيتر گزارش خود کردند.آيت الله علم الهدي به اين نيز بسنده نکرده و در جملاتي ديگر از عملکرد دولت گذشته و وعده‌هاي رييس جمهور سابق براي حل بسياري از مشکلات گلايه کرده و خواستار برطرف کردن آنها در دولت کنوني شده است.

حزب مؤتلفه

حزب مؤتلفه اسلامي با محوريت سه چهره محمد نبي حبيبي به عنوان دبير کل حزب و اسدالله بادامچيان و حميدرضا ترقي که بيشترين گفت‌وگوهاي رسانه‌اي را در يک سال گذشته درباره عملکرد دولت داشته‌اند، مواضع نسبتا متفاوتي در اين مدت درباره عملکرد دولت داشته‌اند و سير موضع‌گيري‌هاي آنان در يک سال گذشته از انتقادهاي صريح به سمت دفاع از عملکرد دولت تغيير مسير داده است.براي مثال حميدرضا ترقي به عنوان رسانه‌‍اي ترين چهره اين حزب در يک سال اخير، روز هفدهم فروردين ماه سال جاري با بيان اين که عملکرد دولت ضعيف و ناکارآمد بوده بيان کرده است که اگر دولت همين گونه ادامه دهد زمينه را براي بازگشت محمود احمدي نژاد فراهم مي‌کند. با اين وجود اظهارات اين عضو مؤتلفه در سوم شهريور ماه با اين تصريح که دولت از افراط و تفريط جلوگيري کرده و عملکرد مناسبي به ويژه در سياست خارجي و ديپلماسي داشته است، به نوعي نشان دهنده تغيير جهت موضع گيري‌هاي وي است.در همين راستا مواضع دو چهره برجسته اين حزب يعني محمدنبي حبيبي و اسدلله بادامچيان نيز در تاکيد بر حمايت اصولي از دولت قابل توجه و مصداق تغيير رويکرد آنان در قبال دولت يازدهم است.

آنان که هنوز آرام نشده‌اند

اما با اين وجود برخي از چهره‌هاي منتقد دولت که عموما از تندروهاي نزديک به جبهه پايداري هستند، تا کنون و با وجود تاکيدات مداوم مقام معظم رهبري، تغييري در لحن خود در انتقادها نداشته‌اند.طبيعي است که وقتي رهبر انقلاب در بخشي از سخنان خود در ديدار با هيات دولت، تاکيد کردند که برخي از انتقادها منصفانه نيست، منطقا اين معني در ذهن تداعي مي‌شود که حتما انتقادهايي اينچنين وجود دارند که رهبر انقلاب بر حذف آنها اين همه تاکيد دارد و بنابراين بسياري از منتقدان بايد نگران باشند که نکند اين انتقادها، از جمله انتقادهاي آنان باشد و سعي بيشتري در خرج کردن انصاف و حفظ جوانب عدالت در انتقادها داشته باشند. اما با اين وجود، همانطور که گفته شد، رويکرد و رويه برخي از انتقادها نه تنها تغييري نکرده بلکه جسورانه تر نيز شده است.از اين جمع بسياري از چهره‌هاي نزديک به جبهه پايداري، حجت الاسلام شجوني، برخي روزنامه‌ها و سايت‌هاي خبري و.... هنوز تغييري در لحن انتقادات خود نداده‌اند و گويا هنوز خود را مصداق تاکيدات رهبري در تعديل انتقادها نمي‌دانند.اينجا پرسشي مطرح مي‌شود و آن اين که آيا رسانه‌هاي منتقد دولت، پس از پيگيري توصيه‌هاي رهبر انقلاب به دولت و اقدام به پرسش از رييس جمهور در اين باره، پيگير توصيه‌هاي اکيد رهبر انقلاب به منتقدان هم مي‌شوند و پرسش‌هاي خود را با محوريت حمايت از دولت از منتقدان مطرح خواهند کرد؟

حرکت در مسير عکس

در اين ميان برخي از چهره‌هاي متعادل و ميانه‌رو منتقد دولت نيز مسيري عکس مسير چهره‌هاي ياد شده در اين گزارش را پيموده‌اند که اين اتفاق نادر، از سوي اين چهره‌ها بسيار شگفتي آور است.به گزارش سايت خبري پيام نو نشانه‌هاي چرخش سياسي محمدرضا باهنر از سوي معتدلين اصولگرا به سمت تندروها در ترکيب جديد شوراي مرکزي جامعه اسلامي مهندسين روشن تر شد؛ جايي که در ليست 21 نفره اين شورا حداقل دو نفر از اصلي ترين چهره‌هاي گرداننده استيضاح فرجي دانا ابقا شده اند؛ محمد مهدي زاهدي و جبار کوچکي نژاد. دو فردي که البته از متهمين پرونده بورسيه‌هاي غير قانوني هم محسوب مي‌شوند.

شايد اين ترکيب خط بطلان ديگري باشد بر ادعاهاي باهنر درباره آنچه که در جلسه استيضاح فرجي دانا انجام داده است.اين سايت خبري در پايان گزارش خود در اين باره نتيجه گرفته است که با اين تحولات به نظر مي‌رسد که محمدرضا باهنر قصد دارد تا از نقش يک بازيگر سياسي که صرفا در حوزه پارلماني عمل مي‌کرده خارج شود و در جايگاه دبيرکلي جبهه پيروان خط سياسي خود را در جريان اصولگرايان ايجاد کند. خطي که به نظر مي‌رسد در برخي مقاطع ابايي هم از نزديک شدن به طيف‌هاي تندروتر ولو به صورت فصلي و موردي نداشته باشد. البته محمدرضا باهنر هم در اين مسير در ميان اصولگرايان سنتي چندان تنها نيست. اين خط را اکنون چهره‌هايي چون اسدالله بادامچيان و نبي حبيبي در موتلفه و احمد سالک در جامعه روحانيت مبارز هم در پيش گرفته اند و احتمال آنکه بتوانند آن را در انتخابات آينده مجلس به يک ائتلاف تبديل کنند زياد است. ائتلافي که ربطي به ائتلاف برخي اصولگرايان با دولت ندارد.نشانه آن هم در برخي از اظهارات اعضاي جامعه اسلامي مهندسين آشکار است.

خود باهنر چندي قبل گفته بود که انتخابات مجلس دهم سه قطب اصولگرا، معتدل و اصلاح طلب را در خود خواهد ديد. زماني هم فولادگر، نزديکترين چهره بهارستان نشين شوراي مرکزي دهم به باهنر هم تاکيد کرده بود که اعتدال لاريجاني ربطي به اعتدال روحاني ندارد. اين دو گفته در کنار هم مي‌تواند نشان دهد که حداقل باهنر در پي ايجاد يک ائتلاف سياسي با نزديکان دولت نيست و خواست او همچنان بازي در تيم سراسر اصولگراست، تيمي که با رفتن برخي از بازيگران آن به سمت دولتي‌ها لاجرم بايد از ميان طيف‌هاي تندروتر يارگيري کند.