اساتید علوم انسانی و تغییر و اصلاح سرفصلها

به گزارش «تابناک»، جلسه هماهنگی بررسی تغییر و اصلاح سرفصل های دروس رشته های علوم انسانی با حضور اعضای هیئت علمی و نمایندگان دانشگاه ها در این زمینه با حضور دکتر حمید رضا آیت اللهی رئیس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی و مسئول کمیته بازنگری سر فصل ها تشکیل شد.

کد خبر: ۱۷۵۰۹۱

تاریخ: ۱۴ تير ۱۳۹۰ - ۱۵:۰۲

حمیدرضا آیت اللهی از تشکیل جلسه بررسی تغییر و اصلاح سر فصل های دروس رشته های علوم انسانی خبر داد.

در این جلسه دکتر آیت اللهی با تاکید بر وجود بحران در وضعیت علوم انسانی گفت: «مدت هاست علوم انسانی از ناکارآمدی، روزآمد نبودن و نامتناسب بودن با فرهنگ ایرانی و اسلامی ما رنج می برد. در یک نمونه مشکل عمده علوم انسانی این است که دانشجوها اطلاعات زیادی به دست می آوردند اما مهارت کافی ندارند چون اصولا مهارت آموزی در رشته های علوم انسانی مورد توجه قرار نگرفته است. نتیجه چنین وضعیتی سردرگمی فارغ التحصیلان رشته های علوم انسانی و در مواردی سرخوردگی آنهاست که تبعات ناخوشآیندی خواهد داشت.»

وی با بیان اینکه طراحی بیشتر رشته های علوم انسانی بعد از انقلاب و در جریان انقلاب فرهنگی انجام شد، افزود:«این سر فصل ها حتی با وضعیت همان دوران هم تناسب منطقی نداشت.چون در آن زمان امکان دسترسی به منابع جهانی به اندازه کافی وجود نداشت، بنابراین وقتی می گوییم برخی رشته ها 28 سال است تغییر نکرده اند، در واقع عمر این سر فصل ها حتی به 40 سال قبل می رسد.»

آیت اللهی ضمن اشاره با سابقه تلاش ها برای اصلاح سرفصل ها و منابع علوم انسانی از سال های گذشته تاکید کرد: «اساتید علوم انسانی در این سال ها خیلی منفعلانه عمل نکرده اند و سعی و تلاش هایی داشته اند. با این وجود این سعی و تلاش ها الزامابه نتیجه مناسب نرسیده است.ما در 30 سال بعد از انقلاب ضمن رشد بسیار چشم گیر در اندیشه های اسلامی ایرانی به خودباوری و درک مناسبی رسیده ایم.این وضعیت می توانست منتج به نوآوری ارزشمندی در ایران و جهان بشود. اما این تلاش ها به اندازه کافی در دانشگاه ها بروز پیدا نمی کرد.به دلیل روز آمد نبودن علوم انسانی، دستاوردهای ما پس از انقلاب در حوزه های فرهنگ و علوم انسانی در دانشگاه ها به اندازه کافی منعکس نشده اند.در همه این سال ها احساس می شد دانشجویانی تربیت می شوند که برخواسته از مبانی و تفکر و طرز تفکر دیگری هستند.چون مبنای این تفکر غربی و همراه با نوعی نگرش اومانیستی بود، دانشجو تحصیل می کرد اما اگر طرحی را انجام می داد بر اساس مختصات خارج از کشور بود و توانایی ارائه خدمات به کشور خودمان را نداشت. در نتیجه یاس و دلزدگی از علوم انسانی به وجود می آمد. این دلزدگی نیز اقبال به رشته های علوم انسانی و توجه به آن را کاهش می داد.»

وی همچین درباره وضعیت کنونی منابع رشته های علوم انسانی افزود: «حتی منابع غربی ما هم به روز نیستند و الان در دانشگاه های غرب کنار گذاشته شده اند. باید الان تمام ظرفیت کشور را برای اصلاح سر فصل ها را فعال کنیم. منابع و کتاب های ارزشمندی در این سال ها ترجمه شده که به عنوان ذخایر تازه و جدید می توانند و باید به عنوان منبع جدید مورد توجه قرار بگیرند. این به معنای رسیدن به وضعیت مطلوب نیست، اما حتما ما را از وضعیت نامناسب فعلی خارج خواهد کرد.»

مسئول کمیته بازنگری سر فصل های علوم انسانی با اشاره به نقش پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی در بازنگری سر فصل ها توضیح  داد: «فعلا و در این مقطع برای ما چندان مهم نیست که یک سر فصل کاملا منطقی و درست برای علوم انسانی بنویسیم.چنین کاری نیاز به مشخص شدن فلسفه علم و آموزش عالی و شناخته شدن بنیاد های تفکر غربی دارد تا بعد بر این اساس، سر فصل های مطلوبی تهیه کنیم. برای خروج از وضعیت نا مناسب علوم انسانی، شورای عالی انقلاب فرهنگی شورای تحول در علوم انسانی را تشکیل داده که تحول در بخش های مختلف را دنبال می کند.هدف این شورا طراحی سر فصل های مناسب برای علوم انسانی است و زمان زیادی هم نیاز دارد. از سوی دیگر بحران خیلی جدی و عمیق است و نمی شود مسئله را تا نهایی شدن ایده های بنیادین رها کرد.بنابراین لازم بود اقد ام فوری برای خروج سر فصل ها از وضعیت فعلی صورت گیرد. در حقیقت پژوهشگاه کار اصلاح سر فصل ها را دنبال می کند نه تدوین سر فصل ها را.چون تدوین سر فصل ها بر عهده شورای تحول است.فعلا 38 رشته فقط در مقطع لیسانس انتخاب شده تا بازنگری و اصلاح شوند.معتقدیم اصلاح فوری سرفصل ها هر چند چندان عمیق و اصولی نباشد،به دلیل گستره یک میلیون ششصد هزار نفری دانشجویان علوم انسانی تاثیر عمیقی خواهد داشت.»

رئیس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی در ادامه ضمن ارائه گزارشی از اقدامات انجام شده در این حوزه گفت:«در ابتدای کار طبیعی بود که بعضی از اساتید مقاومت هایی در این زمینه داشته باشند.حرف آنها این بود که چرا شما می خواهید تعیین تکلیف کنید! واقعیت هم همین است چون فقط تعیین سر فصل مهم نیست و باید محبوبیت و مقبولیت داشته باشد.در نتیجه تصمیم گرفتیم از مشارکت تمامی اساتید علاقه مند استفاده کنیم.برای محقق شدن این هدف یک سایت تخصصی راه اندازی شد.در این سامانه مشخصات همه دروس و رشته ها وجود دارد. همزمان پرسشنامه ای برای دریافت نظرات اساتید طراحی و ارسال شد.تا کنون 11 هزارنفر ساعت کار انجام و برای 3021 استاد 7838 پرسش نامه ارسال شده است.از این تعداد 1328 پرسشنامه تکمیل شده و نظرات منعکس شده اساتید در آنها وارد سایت شده اند.همزمان امکان نظر سنجی روی سایت از اساتید وجود دارد. با بستر سازی که الان انجام شده در آینده بازنگری و اصلاح سر فصل ها به سادگی و حتی هر 6 ماه یک بار انجام خواهد شد.»

دکتر آیت اللهی همچنین درباره زمان انجام این بازنگری ها افزود:«از زمان واگذاری این مسولیت از سوی وزارت علوم،قول داده بودیم که این کار را ظرف 6 ماه انجام بدهیم.تا کنون بر اساس برنامه زمان بندی شده حرکت کرده ایم . همه نظرات گرفته شده بعد از دسته بندی به گروه منتخبی از اساتید که توسط وزرات علوم و شورای بازنگری انتخاب شده اند تحویل می شود.این افراد دیدگاه های اساتید را جمع بندی کرده و نظرات نهایی را به وزارت علوم اعلام می کنیم.همه سعی ما این است که تا 15 مرداد همه کارها نهایی شده تا اصلاح سر فصل ها به مهر ماه امسال برسد.»