جنگ رمضان و سلاح فرهنگی دیوارنگاره‌ها/«عامل این‌گرانی، مهره آمریکایی» و «تنگه هرمز بسته می‌ماند»

چند روز تا آتش بس مانده بود که ترامپ تهدیدهایش را جدی‌تر و ضرب الاجلی برای باز کردن تنگه هرمز مشخص کرد. همزمان هم نیروهای ایران موفق به شکار جنگنده‌های آمریکایی شده بودند. اینجا بود که دیوارنگاره جدید میدان انقلاب رونمایی شد و روی آن نوشته شد: «تنگه هرمز بسته می‌ماند».

کد خبر: ۱۳۸۲۱۵۵

تاریخ: ۰۹ تير ۱۴۰۵ - ۰۹:۰۰

به گزارش خبرنگار فرهنگی تابناک، اهالی جنگ و اهالی فرهنگ در نبرد رمضان، می‌گفتند جنگ مورد اشاره، مانند جنگ‌های پیشین با دشمن موذی و سیاستمدار نیست و یک‌نبرد ترکیبی است. این جنگ، هم در ساحت میدان، هم دیپلماسی و هم رسانه و افکار عمومی جریان داشته و هنوز هم دارد.

جنگ رسانه‌ای و افکار عمومی، شاخه‌های مختلف و متنوعی دارد که فضای مجازی و خبر فقط یکی از شاخه‌های آن است. این‌جنگ را می‌توان در افق‌های مختلفی دید که یکی از آن‌ها تبیین موضوعات و حوادث برای مردم عادی و عابران کوچه و خیابان‌های شهر است. این‌کار مهم هم با وسایل مختلفی انجام شد که یکی از این‌وسایل، تبلیغات شهری و بنر و تابلو و ... است.

دیوارنگاره‌های شهری ازجمله همین‌وسیله‌ها و سلاح‌های جنگ فرهنگی هستند که طی چندسال گذشته نقش مهمی در فضای جنگ فرهنگی ایفا کرده‌اند.

از ۹ اسفند ۱۴۰۴ و در طول جنگ رمضان، ۱۹ دیوارنگاره در سطح شهرهای کشور نصب شدند که گاهی واکنش‌های بین‌المللی را هم به همراه داشتند و پیام ایران را در اتفاقات مشخصی که دیوارنگاره درباره آن‌ها بود، تا حدودی به دیگر کشورهای دنیا منتقل کردند.

ادامه این‌گزارش، مروری است بر دیوارنگاره‌های معروف که بخشی از جنگ فرهنگی نبرد رمضان را به دوش کشیدند.

۱. بار دگر خامنه‌ای شد ولی

یک هفته‌ای از آغاز جنگ تحمیلی سوم گذشته بود که آیت‌الله سید مجتبی خامنه‌ای به عنوان رهبر جدید جمهوری اسلامی ایران انتخاب شد. به بهانه این انتخاب مبارک، میدان انقلاب به دیوارنگاره جدیدی مزین شد که تصویری از ایشان را در کنار فرماندهان سپاه به تصویر کشیده بود که با اشاره‌اش، دستور حمله را صادر می‌کرد. در گوشه تصویر هم شعار «بار دگر خامنه‌ای شد ولی/ تا در خیمه شکند چون علی» نوشته شده بود.

۲. به کدامین گناه

چند روزی از کشتار کودکان مینابی می‌گذشت که دیوارنگاره‌ای، میدان راه‌آهن تهران را مزین کرد؛ دیوارنگاره‌ای با تصویری از 148 دانش‌آموز شهید «مدرسه شجره طیبه میناب» و بالای آن عکس‌ها هم نوشته شده بود «به کدامین گناه».

۳. دریادلان در یاد ایران جاودانند

همان روزهای نخست جنگ بود که ناو دنا در مسیر بازگشت از رزمایش بین‌المللی «میلان 2026» هند، مورد هدف زیردریایی ارتش آمریکا قرار گرفت و ۱۰۴ نفر از پرسنل آن به شهادت رسیدند. به بهانه بزرگداشت مقام این شهدا، دیوارنگاره‌ای با شعار «دریادلان در یاد ایران جاودانند» در میدان انقلاب تهران رونمایی شد که تصویری از شهدای این ناو را به تصویر کشیده بود که روی عرشه کشتی به احترام مردمی که پرچم به دست برای بدرقه‌شان آمدند، کلاه از سر برداشته بودند.

۴. تنگه هرمز بسته می‌ماند

چند روز تا آتش بس مانده بود که ترامپ تهدیدهایش را جدی‌تر و ضرب الاجلی برای باز کردن تنگه هرمز مشخص کرد. همزمان هم نیروهای ایران موفق به شکار جنگنده‌های آمریکایی شده بودند. اینجا بود که دیوارنگاره جدید میدان انقلاب رونمایی شد و روی آن نوشته شد: «تنگه هرمز بسته می‌ماند». و در زیر آن هم شعار «سراسر خلیج فارس قلمرو شکار ماست» حک شد که پیام واضحی برای آمریکا به همراه داشت. این دیوارنگاره، نیروهای نظامی ایران را نشان می‌دهد که از سه طرف توری را پهن کرده‌اند که هواپیماهای آمریکایی را به دام انداخته و مدل در دست گرفتن آن تور، مانند خلیج فارس بوده و تنگه هرمز را تداعی می‌کند که در دستان ایرانیان است.

۵. ۱۰میلیون جان‌فدا منتظر شما هستند

همزمان با راه افتادن پویش جان‌فدا در کشور و رسیدن رقم شرکت‌کنندگان به بیش از ۱۰ میلیون ایرانی، دیوارنگاره‌ای با این مضمون در میدان فلسطین رونمایی شد. روی این دیوارنگاره به زبان عبری نوشته شده بود «شما هم با آمریکایی‌ها بیایید؛ بیش از ۱۰ میلیون جان‌فدا منتظر شما هستند».

این‌دیوارنگاره نمایی از ایران را نشان می‌داد که جان‌فدایان پرچم به دستی بودند که به دفاع از کشور خود برخواسته بودند.

۶. غرش شیر یا جیرجیر موش

پس از آن که عملیات نظامی «غرش شیران» ارتش رژیم صهیونیستی علیه ایران شکست خورد، دیوارنگاره دیگری در میدان فلسطین رونمایی شد که نمایی از یک شیر را به تصویر کشیده بود که یال هایش آتش گرفته. بالای این دیوارنگاره به زبان عبری، فارسی و عربی نوشته شده بود: «غرش شیر یا جیرجیر موش؟!». این دیوارنگاره تلاش کرده بود با تصاویر نمادین، پیامی را به رژیم صهیونیستی منتقل کند.

۷. مشت‌های گره کرده

یکی از دیوارنگاره‌هایی که در این مدت بازتاب گسترده‌ای داشت، دیوارنگاره‌ای بود که در تقاطع خیابان‌های جمهوری و ولیعصر نصب شده و نمایی از مشت گره کرده رهبر شهید انقلاب را در کنار قاب‌های مختلفی از مشت‌های گره کرده سایر مردم به تصویر کشیده بود. قرار گرفتن این مشت‌ها در کنار هم نمادی از همبستگی و پیروزی ملت ایران را به جهان منتقل می‌کرد.

۸. به هر میدان درخشد نام ایران

اواخر اردیبهشت مردم برای بدرقه تیم ملی فوتبال ایران که راهی جام جهانی می‌شد در میدان انقلاب جمع شدند و به این بهانه دیوارنگاره جدیدی در این میدان رونمایی شد. این دیوارنگاره که شعار «به هر میدان درخشد نام ایران» روی آن حک شده بود، نمایی از بازیکنان تیم ملی فوتبال کشورمان را نشان می‌داد که به مردم ایران که روبرویشان ایستاده‌اند ادای احترام می‌کنند و پسر نوجوانی، پرچم ایران را به سرمربی تیم ملی می‌دهد که بیانگر آن بود که تیم ملی در این مسابقات، پرچم‌دار و حافظ نام ایران خواهد بود.

۹. شهید جمهور، جان‌فدای ایران

همزمان با دومین سالگرد سانحه سقوط بالگرد رئیس‌جمهور ایران، شهید رئیسی، دیوارنگاره جدیدی در میدان انقلاب رونمایی شد. این دیوارنگاره، رهبر شهید انقلاب را در کنار شهید رئیسی و جمعی از شهدای پرواز اردیبهشت نشان می‌دهد که در میان گل‌ها در حرکت‌اند. کنار این عکس، نشان «شهید جمهور» و شعار «جان‌فدای ایران» نمایش داده شده است.

۱۰. به ایران جان بده

بعد از پویش مردمی جان‌فدا که با استقبال زیادی همراه شد، این بار پویش دیگری با عنوان «جان ایران» همزمان با فرارسیدن هفته جمعیت در کشور به راه افتاد که با شعار «فرزند بیشتر زندگی بهتر» در میدان انقلاب رونمایی شد.

این دیوارنگاره مادری با چادر سفید را در میانه تصویر نشان می‌داد که نوزادی را لای پرچم ایران پیچیده و در آغوش دارد و در میان اقشار مختلف مردم ایران حضور دارد.

۱۱. شمارش معکوس برای اسرائیل

در هفته اول خرداد، دیوارنگاره‌ای با عنوان شمارش معکوس برای اسرائیل، در میدان فلسطین رونمایی شد که نمایی از یک ساعت شنی را نشان می‌داد که در بالای آن ستاره داوود که نمادی از اسرائیل است، خودنمایی می‌کرد که در حال فروریختن بود. در گوشه آن هم این شعار نوشته شده بود که «رژیم صهیونیستی ۱۵ سال آینده را نخواهد دید».

۱۲. دیوارنگاره عید غدیر

در آستانه عید غدیر دیوارنگاره جدیدی، میدان انقلاب تهران را مزین کرد. دیوارنگاره‌ای که نمایی از میدان انقلاب را با مردمی نشان می‌داد که به عشق امیرالمؤمنین به خیابان آمده بودند و چرم «علی ولی الله» در کنار پرچم ایران خودنمایی می‌کرد.

۱۳. در خیمه حسینیم- خونخواه و جانفداییم

در آستانه محرم حسینی، دیوارنگاره جدیدی با مضمون محرم و عاشورا با شعار «در خیمه حسینیم- خونخواه و جانفداییم» در میدان انقلاب تهران رونمایی شد. این دیوارنگاره، پیوند یاران حضرت اباعبدالله را با جانفدایی و ایستادگی ملت ایران نشان می‌دهد. در این دیوارنگاره، تصویری از حبیب بن مظاهر، اصحاب سیدالشهدا، شهدای اخیر و مردم حاضر در میدان‌ها و خیابان‌ها به نمایش درآمده است.

۱۴. کودکان هدف نیستند

با توجه به همزمانی با جام جهانی فوتبال، دیوارنگاره‌ای در میدان راه‌آهن تهران رونمایی شد که بالای آن، تصویری از کودکان شهید میناب را با لباس تیم ملی فوتبال نمایش می‌داد و عنوان «کودکان هدف نیستند» به زبان انگلیسی بر آن حک شده بود که به نوعی، مظلومیت کودکان میناب را که بر اثر بمباران موشکل‌های آمریکایی – صهیونیستی به شهادت رسیدند، به جهان مخابره می‌کند.

۱۵. جمهوری اسلامی ایران حرم است

در آستانه ماه محرم، دیوارنگاره میدان انقلاب که محل اصلی تجمعات شبانه مردم مبعوث است، به تصویری از پرچم جمهوری اسلامی ایران مزین شد که روی آن قسمتی از وصیت‌نامه شهید حاج قاسم سلیمانی حک شده که گفته بود: «جمهوری اسلامی ایران حرم است».

۱۶. اینجا ایرانه سرزمین شیرانه

دیوارنگاره‌های این‌جنگ فقط به میدان‌های پایتخت ختم نمی‌شوند؛ چندی پیش، دومین دیوارنگاره بزرگ کشور مهمان اراک شد. دیوارنگاره‌ای با عنوان «جهان‌پناه» که حالا یکی از ظرفیت‌های مهم تبلیغی و تبیینی استان مرکزی به شمار می‌رود. به دنبال ناکامی و شکست ترامپ در بازگشایی تنگه هرمز در شهر اراک، اولین دیوارنگاره استان مرکزی هم در اواخر اردیبهشت رونمایی شد. روی این دیوارنگاره ۱۰۰۰ مترمربعی نمایی از خلیج فارس به تصویر کشیده شده و عبارت «اینجا ایرانه، سرزمین شیرانه» حک شده است.

۱۷. عهد

دیوارنگاره‌ای در میدان امام حسین شیراز به مناسبت فرارسیدن عید غدیر نصب و رونمایی شد. این دیوارنگاره با عنوان «عهد» و با محوریت ولایت، بیعت و امتداد عهد غدیر در یکی از میدان‌های اصلی شیراز به نمایش درآمد. این تصویر یادآور پیوند تاریخی و اعتقادی مردم با فرهنگ ولایت و امامت بود. روی این دیوارنگاره این شعر حک شده بود: «جز تو یاری نگرفتیم و نخواهیم گرفت، بر همان عهد که بودیم برآنیم هنوز».

۱۸. عامل این گرانی، مهره آمریکایی

دیوارنگاره دیگری هم در شهر اراک رونمایی شد که به طور مستقیم به علت اصلی گرانی‌های اخیر اجناس و تورم بالا در کشور اشاره داشت. این دیوارنگاره با نمایی از احتکار کالاهای اساسی پشت چرتکه‌ای که به رنگ پرچم آمریکاست، عامل اصلی این گرانی‌ها را آمریکا معرفی کرد که در دیوارنگاره جهان‌پناه شهر اراک به نمایش درآمده بود.

۱۹. در امتداد حسین

دیوارنگاره دیگری هم در آستانه آغاز ماه محرم، در میدان امام حسین شیراز با عنوان «در امتداد حسین» رونمایی شد. این تصویر با محوریت عاشورا، ولایت و تداوم راه حق، پیوند تاریخی و معنوی نهضت حسینی را با جریان حق‌طلبی و مقاومت در این روزها نشان می‌داد. در کناره این تصویر مصراع «روزی به کل خلق چو روز حسین نیست» حک شده بود که بر بزرگی و عظمت واقعه عاشورا تأکید داشت.