عضو پیشین شورای اطلاعات ملی آمریکا در گفت‌و‌گو با تابناک:

چالش‌های سیاسی و اقتصادی به ترامپ انگیزه پایان جنگ با ایران می‌دهد/ نیاز نیست کنگره توافق موقت را تصویب کند

پروفسور «پل پیلار» معتقد است چالش‌های سیاسی و اقتصادی پیش روی ترامپ، انگیزه قوی به او می‌داد تا به جنگ پایان دهد تا اینکه آن را از سر بگیرد، حتی اگر این به معنای عقب انداختن بیشتر مسائل اساسی به آینده برای مذاکره بیشتر باشد.

کد خبر: ۱۳۷۴۹۵۱

تاریخ: ۰۵ خرداد ۱۴۰۵ - ۰۰:۰۱

عضو پیشین شورای اطلاعات ملی آمریکا می‌گوید: یک تفاهم‌نامه مقدماتی با ایران احتمالاً به رأی در کنگره گذاشته نخواهد شد، و تندرو‌های آنجا نمی‌توانند ترامپ را مجبور به از سرگیری جنگ کنند.

به گزارش سرویس بین الملل تابناک، منابع خبری از حصول قریب الوقوع توافق اولیه (تفاهم نامه) میان ایران و آمریکا خبر می‌دهند.

پیش‌نویس پیشنهادی که قرار است نهایی شود شامل موارد زیر است:

۱-پایان جنگ در همه جبهه‌ها از جمله لبنان

۲-آزاد شدن میلیارد‌ها دلار از دارایی‌های مسدود شده ایران (۲۵ میلیارد دلار از دارایی‌های ایران)

۳-لغو محاصره دریایی آمریکا

۴-گشایش تنگه هرمز و مین روبی

۵-خروج نیرو‌های آمریکایی از مجاورت بلافصل ایران

۶-پس از این، طرفین ۳۰ روز فرصت خواهند داشت تا درباره مسئله هسته‌ای به توافق برسند.

۷-این ۳۰ روز با توافق طرفین قابل تمدید است.

۸-در طول این سی روز، عبور و مرور از طریق تنگه تسهیل خواهد شد

در خصوص این تحولات و چشم انداز آن خبرنگار تابناک گفتگویی با پروفسور «پل پیلار» استاد دانشگاه جورج تاون آمریکا انجام داده که در ادامه آمده است.

«پل پیلار» یکی از سردبیران نشریه نشنال اینترست و عضو ارشد مرکز تحقیقات امنیتی دانشگاه جورج تاون و نیز مرکز سیاست‌های امنیتی ژنو است. وی در سال ۲۰۰۵ پس از ۲۸ سال فعالیت در جامعه اطلاعاتی ایالات متحده از سازمان اطلاعات مرکزی (DCI) بازنشسته شد و پس از آن به عنوان استاد مهمان در برنامه مطالعات امنیتی در دانشگاه جورج تاون حضور یافت.

مناصب ارشد دولتی پیلار، شامل افسر اطلاعات ملی خاورنزدیک و آسیای جنوبی، رئیس واحد‌های تحلیلی در CIA در حوزه‌های خاورنزدیک، خلیج فارس و آسیای جنوبی، معاون رئیس مرکز ضد تروریستی DCI و دستیار اجرایی مدیر اطلاعات مرکزی بوده است. پروفسور پیلار همچنین در شورای اطلاعات ملی به عنوان یکی از اعضای اصلی گروه تحلیلی آن فعالیت می‌کرد. وی کهنه‌سرباز جنگ ویتنام و افسر بازنشسته ارتش ایالات متحده نیز هست.

پل پپلار دارای مدرک افتخاری از کالج دارتموث، لیسانس فلسفه از دانشگاه آکسفورد و کارشناسی ارشد و دکترا از دانشگاه پرینستون است. کتاب‌های پل پیلار عبارتند از: «مذاکره برای صلح: خاتمه جنگ بعنوان یک روند چانه‌زنی (۱۹۸۳)»؛ «تروریسم و سیاست خارجی ایالات متحده (۲۰۰۱)»؛ «اطلاعات و سیاست خارجی ایالات متحده: عراق، ۱۱ سپتامبر و اصلاح اشتباهات (۲۰۱۱)» و «چرا آمریکا جهان را اشتباه می‌فهمد: تجربه ملی و ریشه‌های سوءبرداشت (۲۰۱۶)».

*خوش‌بینی نسبت به توافق احتمالی موقت بین ایران و ایالات متحده وجود دارد. به‌ویژه، هر دو طرف آمریکایی و ایرانی نسبت به آن ابراز خوش‌بینی کرده‌اند. ارزیابی شما از این وضعیت چیست؟

به نظر می‌رسد این بار واقعاً نوعی توافق یا تفاهم مقدماتی به زودی اعلام شود. علاوه بر تعداد زیاد نشانه‌هایی که از هر دو طرف به این منظور وجود دارد، یک نشانه دیگر هم این است که ترامپ پستی در شبکه اجتماعی منتشر کرد که در آن از زبان عادی استفاده شده بود و مملو از تهدید‌ها و لفاظی‌های همیشگی او نبود.

تفاهمی که احتمالاً اعلام می‌شود، احتمالاً شامل بازگشایی تنگه هرمز، مقداری کمک مالی محدود حداقل در قالب آزادسازی برخی دارایی‌های بلوکه‌شده، احتمالاً اقدامی جزئی از سوی ایران در مورد مسئله هسته‌ای مانند تعهد به تعلیق غنی‌سازی اورانیوم برای یک دوره مشخص، تمدید آتش‌بس برای ۳۰ روز دیگر، و تعهد هر دو طرف برای مذاکره بیشتر در مورد مسائل حل‌نشده از جمله مسئله هسته‌ای خواهد بود؛ بنابراین می‌توان آن را به عنوان نوعی آتش‌بس گسترش‌یافته توصیف کرد.

چالش‌های سیاسی و اقتصادی پیش روی ترامپ، انگیزه قوی به او می‌داد تا به جنگ پایان دهد تا اینکه آن را از سر بگیرد، حتی اگر این به معنای عقب انداختن بیشتر مسائل اساسی به آینده برای مذاکره بیشتر باشد؛ و قطعاً فشار اقتصادی که ایران احساس می‌کند، به نظام ایران انگیزه می‌دهد تا کاری انجام دهد که در جهت دریافت کمک اقتصادی حرکت کند.

*در روز‌های اخیر، رهبران عرب و مقامات ترکیه با ترامپ در مورد توافق با ایران صحبت کرده‌اند و بر ضرورت رسیدن به یک توافق تأکید کرده‌اند. آیا این تماس‌ها بر رویکرد ترامپ برای رسیدن به توافق یا عدم رسیدن به آن تأثیر دارد؟

چنین تماس‌های خارجی احتمالاً به تغییر دیدگاه ترامپ به نفع پایان دادن به جنگ کمک کرده است. حداقل به همان اندازه برای او مهم خواهد بود که بتواند در دفاع از اقدام خود در برابر مخاطبان داخلیِ بدبین، بگوید که در پایان دادن به جنگ، بیشتر منطقه را در کنار خود دارد.

*برخی از اختلاف نظر بین اسرائیل و ایالات متحده در مورد توافق با ایران صحبت می‌کنند. بحث دیگری این اختلاف را رد می‌کند و آن را سطحی می‌داند. به نظر شما این اختلاف جدی است؟

قطعاً جدی است. دولت اسرائیل هنوز با هرگونه دیپلماسی با ایران مخالف است، به ویژه دیپلماسی که به ایران هرگونه تسکینی از فشار‌های اقتصادی و نظامی بدهد و به ویژه دیپلماسی که شامل حامی اسرائیل، یعنی ایالات متحده، باشد.

دولت اسرائیل هر کاری از دستش بربیاید برای خرابکاری در مورد هم توافق مقدماتی و هم هر توافق کامل‌تری که از مذاکرات بعدی حاصل شود، انجام خواهد داد.

نتانیاهو باید در به چالش کشیدن آشکار ترامپ در این مورد محتاط باشد، زیرا نتانیاهو در داخل با مشکلات سیاسی روبروست و ترامپ در داخل اسرائیل از نتانیاهو محبوب‌تر است. اما قطعاً آخرین حرف را از اسرائیل در مورد مخالفت لجوجانه با هرگونه توافق با ایران نشنیده‌ایم.

*چهره‌هایی مانند مایک پمپئو، وزیر خارجه دوره اول ترامپ، بیان کرده‌اند که توافقی که آمریکا با ایران به دست می‌آورد شبیه توافق دولت اوباما است. او با این کار، نقطه ضعف ترامپ را نشانه رفته است که با واکنش شدید کاخ سفید مواجه شد. بر این اساس، اگر توافقی با ایران امضا شود، تندرو‌ها در آمریکا، به ویژه جمهوری‌خواهانی مانند لیندزی گراهام، چگونه با ترامپ مقابله خواهند کرد؟

ترامپ راه‌هایی پیدا می‌کند تا استدلال کند که بیش از اوباما به دست آورده است، مثلاً با اشاره به این که جنگ چه آسیب زیادی به توانایی‌های نظامی ایران وارد کرده است، و با گفتن این که این بدان معناست که ترامپ از موضع قدرت‌تری نسبت به اوباما مذاکره می‌کرده است.

بسیاری و شاید بیشتر پیروانش در پایگاه سیاسی‌اش چنین استدلال‌هایی را می‌پذیرند، همانطور که به طور معمول تقریباً هر چیز دیگری را که او می‌گوید می‌پذیرند. در مورد اینکه تندرو‌هایی مانند «گراهام» چه کاری ممکن است انجام دهند، در حال حاضر نمی‌توان مسئله ایران را از مسائل دیگری که جمهوری‌خواهان کنگره را آزار می‌دهد جدا کرد.

این مسائل شامل مخالفت ترامپ با برخی از اعضای فعلی جمهوری‌خواه کنگره در انتخابات مقدماتی، و یک طرح پول کثیف برای پرداخت پول به مجرمان محکوم طرفدار ترامپ است که آنقدر غیر قابل قبول است که برای جمهوری‌خواهان و نه فقط دموکرات‌ها مشکل ایجاد کرده است.

به دلیل این ترکیب عوامل، فقط در چند هفته اخیر است که نشانه‌های بیشتری از استقلال را از سوی اعضای جمهوری‌خواه کنگره دیده‌ایم. یک تفاهم‌نامه مقدماتی با ایران احتمالاً به رأی در کنگره گذاشته نخواهد شد، و تندرو‌های آنجا نمی‌توانند ترامپ را مجبور به از سرگیری جنگ کنند. آنها ممکن است نارضایتی خود را با رأی دادن به برخی قوانین دیگر که دولت می‌خواهد، ابراز کنند.