اعتراض تاریخی بیش از ۱۰۰ متخصص حقوق بین‌الملل به تجاوز آمریکا

یک بیانیه کم‌سابقه از دل دانشگاه‌های آمریکا منتشر شده که با به‌چالش کشیدن روایت رسمی ایالات متحده، تجاوز به ایران را نقض آشکار منشور سازمان ملل عنوان کرده است.

کد خبر: ۱۳۶۵۶۰۳

تاریخ: ۱۷ فروردين ۱۴۰۵ - ۰۲:۱۵

به گزارش سرویس علم و فناوری تابناک به نقل از جاست سکیوریتی، بیش از ۱۰۰ کارشناس حقوق بین‌الملل مستقر در آمریکا در قالب یک بیانیه مشترک اعلام کرده‌اند که حملات آمریکا و اسرائیل به ایران، که از ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شده، نقض آشکار منشور سازمان ملل است و می‌تواند مصداق «جنایت جنگی» باشد. این بیانیه در ۱۳ فروردین ۱۴۰۵ منتشر شده و توسط اساتید برجسته دانشگاهی، مشاوران حقوقی سابق دولت، متخصصان نظامی و اعضای نهادهای حقوقی امضا شده است.

در این بیانیه تأکید شده که آغاز جنگ از نظر حقوقی غیرقانونی بوده، زیرا طبق منشور سازمان ملل، استفاده از زور فقط در صورت دفاع از خود در برابر حمله واقعی یا قریب‌الوقوع، یا با مجوز شورای امنیت مجاز است. به گفته این کارشناسان، نه شورای امنیت چنین مجوزی داده و نه شواهد معتبری وجود دارد که نشان دهد ایران تهدید فوری علیه آمریکا یا اسرائیل بوده است. حتی «آنتونیو گوترش» دبیرکل سازمان ملل نیز این حملات را تضعیف‌کننده صلح جهانی دانسته است.

کارشناسان همچنین نسبت به نحوه اجرای جنگ ابراز نگرانی کرده‌اند و گفته‌اند که قوانین جنگ، که برای محدود کردن آسیب به غیرنظامیان طراحی شده، به‌طور جدی نقض شده است. از جمله موارد نگران‌کننده، حمله به اهداف غیرنظامی مانند زیرساخت‌های انرژی (از جمله میدان گازی «ساوث پارس»)، تأسیسات آب‌شیرین‌کن و افراد غیرنظامی عنوان شده است. به گفته «ولکر ترک» (Volker Türk)، حمله به زیرساخت‌های انرژی می‌تواند پیامدهای «فاجعه‌بار» برای زندگی مردم داشته باشد.

در این بیانیه همچنین به حملات به مدارس، بیمارستان‌ها و خانه‌های مسکونی اشاره شده و آمارهایی ارائه شده که نشان می‌دهد ده‌ها هزار مکان غیرنظامی هدف قرار گرفته‌اند. بر اساس گزارش‌ها، هزاران مرکز غیرنظامی از جمله صدها مدرسه و مرکز درمانی آسیب دیده‌اند که از نظر حقوق بین‌الملل نقض جدی قوانین بشردوستانه است.

یکی از مهم‌ترین بخش‌های این بیانیه به لحن و اظهارات مقام‌های آمریکایی مربوط می‌شود. «دونالد ترامپ» اعلام کرده که ممکن است بدون توجه به قوانین بین‌المللی اقدام کند و حتی گفته «به قوانین بین‌المللی نیازی ندارد». همچنین تهدید کرده که زیرساخت‌های حیاتی ایران مانند نیروگاه‌ها را نابود خواهد کرد؛ اقدامی که می‌تواند پیامدهای انسانی گسترده‌ای داشته باشد.

در همین راستا، «پیت هگست» وزیر دفاع آمریکا نیز با بیان اینکه نباید هیچ رحمی برای دشمنان قائل شد («بدون امان»)، با انتقاد شدید کارشناسان روبه‌رو شده است. در قوانین بین‌المللی، اعلام «عدم اعطای امان» به‌شدت ممنوع است و حتی می‌تواند خود به‌عنوان جنایت جنگی تلقی شود. همچنین تأکید بر «مرگبار بودن بیشتر به جای قانونی بودن» از سوی برخی مقامات، به گفته کارشناسان بسیار خطرناک و کوتاه‌نگرانه است.

در بخش امضاکنندگان، نام طیف گسترده‌ای از اساتید و چهره‌های شناخته‌شده دانشگاهی دیده می‌شود؛ از جمله «اوونا هاتاوی» استاد حقوق بین‌الملل در دانشگاه ییل، «هارولد هونگجو کو» استاد برجسته حقوق در همان دانشگاه، «تام داننباوم» از دانشگاه استنفورد، «ربکا همیلتون» از دانشگاه امریکن، «عادل حق» از دانشگاه راتگرز، «دیوید کِی» از دانشگاه کالیفرنیا ارواین و «کنت راث» از دانشگاه پرینستون. همچنین اساتیدی از دانشگاه‌هایی مانند هاروارد، کلمبیا، جورج‌تاون، کرنل و یو‌سی برکلی از ایالات متحده نیز در میان امضاکنندگان حضور دارند که نشان‌دهنده گستردگی حمایت دانشگاهی از این بیانیه است.