محسن پاک‌آیین در گفتگو با تابناک:

زمان پایان جنگ را ایران تعیین می‌کند/ قطعنامه شورای حقوق بشر سازمان ملل مشروعیت بین‌المللی ندارد

محسن پاک‌آیین اظهار داشت: ایران خواستار محکومیت آمریکا به عنوان آغازگر جنگ، دریافت غرامت و تضمین عدم تجاوز مجدد است.

کد خبر: ۱۳۶۴۶۲۹

تاریخ: ۱۰ فروردين ۱۴۰۵ - ۱۳:۵۹

پاک‌آیین تاکید کرد: نظر قاطع نظام بر این است که با آمریکا مذاکره‌ای صورت نخواهد گرفت و آمریکا موظف است پیشنهادات ایران را که از طریق واسطه‌ها به دستش رسیده است، اجرا کند، زیرا آغازکننده جنگ بوده است.

به گزارش سرویس بین‌الملل «تابناک»؛ در راستای تلاش‌ها برای پایان دادن به جنگ، آمریکا طرحی ۱۵ ماده‌ای شامل توقف برنامه‌های هسته‌ای، عدم حمایت از محور مقاومت و کاهش برد موشک‌ها را پیشنهاد داد که از سوی ایران غیرقابل پذیرش خوانده شد.

در مقابل، یک مقام آگاه در پرس تی وی به نقل از ایران، پنج مطالبه کلیدی را مطرح کرد که بر محکومیت آمریکا به عنوان آغازگر جنگ، دریافت غرامت و تضمین عدم تجاوز مجدد تأکید داشت. این دو دیدگاه نشان‌دهنده شکاف عمیق در مواضع طرفین و پیچیدگی دستیابی به راه‌حلی دیپلماتیک است.

از این رو خبرنگار سرویس بین‌الملل «تابناک» گفتگویی با «محسن پاک‌آیین»؛ سفیر پیشین ایران در جمهوری آذربایجان انجام داده که از نظر می‌گذرانید.

*یک مقام آگاه به پرس‌تی‌وی گفته است که ایران اعلام کرده طرح پانزده ماده‌ای را نمی‌پذیرد. با توجه به این طرح و مطالبات ایران مبنی بر خروج آمریکا از منطقه و پرداخت غرامت، آیا پس از تمدید ضرب‌الاجل ترامپ، جنگ ادامه خواهد یافت؟

طرح پانزده ماده‌ای و همچنین مطلبی که در پرس تی وی مطرح شد، هر دو از منابع غیررسمی هستند و نمی‌توان به طور قطع درباره پیشنهادات رد و بدل شده اظهار نظر کرد.

اما اگر بخواهیم درباره طرح پانزده ماده‌ای منتشر شده در یکی از رسانه‌های آمریکا صحبت کنیم، باید بگویم که این طرح کاملاً غیرقابل پذیرش است و حاوی نکات جدیدی نیست؛ پیش از این نیز چنین مسائلی مطرح شده بود.

مفاد اصلی آن شامل توقف کامل برنامه‌های هسته‌ای ایران، عدم حمایت ایران از محور مقاومت و کاهش برد موشک‌ها می‌شود. این موارد همان خواسته‌هایی هستند که پیش از این نیز رد کرده بودیم و مجدداً نیز در صورت طرح شدن، رد خواهند شد. اعلام شده است که ظاهراً این طرح از طریق واسطه‌ها نیز رد شده است. بنابراین، آن طرح کاملاً غیرقابل پذیرش است و نمی‌تواند مورد تأیید ما قرار گیرد.

در رابطه با آن پنج موردی که در پرس تی وی مطرح شد و به مطالبات ایران اشاره داشت، به نظر من، حتی اگر این موارد غیررسمی باشند، نکات منطقی در آنها وجود دارد. مطالبات مطرح شده درشت و اساسی هستند؛ آمریکا به عنوان آغازکننده جنگ باید محکوم شود و سپس موظف به پرداخت غرامت است. ما باید ضمانت‌های کافی را برای اطمینان از عدم وقوع مجدد جنگ و تجاوز از سوی آمریکا و رژیم صهیونیستی مطالبه کنیم. همچنین، صرف توقف جنگ با ایران کافی نیست، بلکه توقف جنگ با محور مقاومت نیز باید مد نظر قرار گیرد. اینها پیام‌هایی هستند که به طور غیررسمی از طریق رسانه‌ها منعکس شده‌اند.

نظر قاطع نظام بر این است که با آمریکا مذاکره‌ای صورت نخواهد گرفت و آمریکا موظف است پیشنهادات ایران را که از طریق واسطه‌ها به دستش رسیده است، اجرا کند، زیرا آغازکننده جنگ بوده است. این مسئله از سوی سازمان ملل متحد نیز کاملاً روشن و تأیید شده است؛ ما در حال اعمال دفاع مشروع مطابق با ماده ۵۱ منشور سازمان ملل هستیم و این اقدام ما کاملاً مورد حمایت کشور‌های جهان قرار دارد.

*شورای حقوق بشر سازمان ملل قطعنامه‌ای را به تصویب رسانده که در آن خواستار توقف حملات ایران علیه کشور‌های عضو ائتلاف ایالات متحده و پرداخت غرامت به آنها شده است. این پرسش مطرح است که آیا این قطعنامه برای ایران الزام‌آور و لازم‌الاجرا محسوب می‌شود یا خیر؟

این قطعنامه کاملاً مغایر است با منشور سازمان ملل متحد که آغازکننده جنگ را آمریکا می‌داند و برای ایران حق دفاع مشروع قائل است. حتی با صحبت‌های گوترش، دبیر کل سازمان ملل مغایراست، زیرا که ایشان بار‌ها گفته‌اند که بدون تردید ایران حق دفاع مشروع دارد.

مضاف بر اینکه، ما بار‌ها اعلام کرده‌ایم به کشور‌های همسایه که به خاک آنها تعرضی نمی‌کنیم، بلکه پایگاه‌های نظامی آمریکا و آنچه که طبق مقررات بین‌المللی در واقع خاک آمریکا تلقی می‌شود مانند پایگاه‌ها یا منافع را هدف قرار داده‌ایم. بار‌ها اعلام کرده‌ایم که هیچ تنشی با همسایگان نداریم و فقط منافع آمریکا را هدف قرار می‌دهیم. لذا، این قطعنامه به طور طبیعی از نظر ما غیرقابل پذیرش است و مشروعیت و وجاهت بین‌المللی ندارد.

*جنگ اخیر زمانی بر ما تحمیل شد که در حال مذاکره با آمریکا بودیم. برخی معتقدند اساساً این مذاکرات نوعی فریب بوده است. برخی دیگر معتقدند مذاکرات فریب نبود، اما اسرائیل با توجه به مقاومت ایران در جریان گفت‌و‌گو‌ها توانست آمریکا را برای حمله به ایران متقاعد کند. دیدگاه دیگری نیز مطرح است مبنی بر اینکه آمریکا به‌تنهایی تصمیم به حمله گرفته است. اکنون ارزیابی شما چیست؟

در جریان مذاکرات، آنچه قطعی است این است که آمریکا نتوانست مطالبات غیرعادلانه و خلاف موازین خود را بر ایران تحمیل کند. یکی از دلایلی که آمریکا به ایران حمله کرد این بود که ما در مذاکرات هیچ امتیازی ندادیم؛ در حالی که کاملاً منطقی سخن گفتیم و بر پایه موازین و مقررات بین‌المللی از حقوق ملت ایران، به‌ویژه در استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای، دفاع کردیم.

طرف آمریکایی در این مذاکرات به هیچ دستاوردی نرسید و به همین دلیل، دست به اقدام نظامی زد و با این کار برای دومین بار به روند مذاکرات خیانت کرد و ساختار دیپلماسی را تخریب نمود. بر همین اساس، ما قطعاً برنامه‌ای برای ورود به مذاکرات جدید با آمریکا نخواهیم داشت.

*اگر آمریکا پایان جنگ را اعلام کند، رویکرد ایران چیست و آیا ایران این جنگ را متوقف می‌کند؟

ما بار‌ها اعلام کرده‌ایم که آغاز جنگ با آمریکا است، ولی پایان آن را ما تعیین می‌کنیم؛ لذا این موضوع دقیقاً مرتبط می‌شود با مسئولین کشور، شورای عالی امنیت ملی، و در آن زمان بالاخره تصمیم لازم مشخص خواهد شد.

گفتگو: زینب منوچهری