اکونومیست از سردرگمی ترامپ می‌گوید

همزمان با ادامه دور سوم مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا، غرب آسیا شاهد بزرگترین تجمع نظامی آمریکا از سال ۲۰۰۳ است. با وجود تهدید‌های دونالد ترامپ مبنی بر حمله به ایران و افزایش بی‌سابقه توان نظامی این کشور در منطقه، مجله انگلیسی اکونومیست به او نسبت به وقوع جنگی بدون «هدف مشخص» که می‌تواند به یک درگیری فرسایشی و فاجعه‌بار برای واشنگتن تبدیل شود، هشدار می‌دهد.

کد خبر: ۱۳۶۰۰۹۸

تاریخ: ۰۸ اسفند ۱۴۰۴ - ۱۳:۵۹

به گزارش تابناک به نقل از ایسنا؛ «دونالد ترامپ»، رئیس‌جمهور آمریکا که خود را نامزد صلح‌طلب انتخابات ۲۰۲۴ معرفی کرده بود، اکنون با استقرار دو ناوگان عظیم جنگی شامل ناو‌های «یواس‌اس جرالد آر. فورد» و «یواس‌اس آبراهام لینکلن» در آب‌های منطقه، گزینه حمله نظامی به ایران را روی میز گذاشته است. با این حال، سردرگمی راهبردی و فقدان یک «هدف نهایی مشخص» برای چنین حمله‌ای، نه تنها متحدان آمریکا، بلکه فرماندهان ارشد پنتاگون را نیز نگران کرده است. نشریه اکونومیست در تحلیلی با اشاره به این ابهام، سابقه لفاظی‌های باراک اوباما در قبال جنگ داخلی سوریه را به ترامپ هشدار می‌دهد و او را در آستانه «شروع جنگی بی‌هدف» توصیف می‌کند.

بلوف‌های بی‌اعتبار یا یک جنگ واقعی؟ میراث اوباما برای ترامپ

اکونومیست در مطلب تحلیلی خود، خطر «صدور تهدیدات توخالی» را یادآور می‌شود. جایی که «باراک اوباما»، رئیس‌جمهور پیشین آمریکا، با ترسیم «خط قرمز» ادعایی برای «بشار اسد»، رئیس‌جمهور سابق سوریه در استفاده از سلاح شیمیایی و سپس کوتاه آمدن از آن، به اعتبار واشنگتن لطمه زد. امروز، اما «دونالد ترامپ»، رئیس‌جمهور فعلی آمریکا با لحنی تندتر و در شرایطی متفاوت، اما در رویکردی مشابه با رویکرد اوباما از ادعای سرکوب معترضان در ایران (در ضمن وعده ادعایی «کمک در راه است») سخن گفته و همراه با آن نیز خواستار توقف برنامه هسته‌ای ایران که آن را «پلید» خوانده، شده است. اما سوال اصلی اینجاست: آیا ترامپ واقعاً خواهان جنگ است یا این تهدید‌ها تنها برای امتیازگیری در مذاکره طراحی شده‌اند؟ گزارش رسانه‌های آمریکایی حاکی از آن بوده ترامپ از این‌که ایران در مقابل تهدید‌ها و فشار‌ها «تسلیم» نشده، ابراز شگفتی کرده است.

بازدارندگی یا ماجراجویی؟ صدای هشدار از درون پنتاگون

برخلاف تصور رایج از یک‌دست بودن تیم امنیتی کاخ سفید در حمایت از حمله، منابع آگاه از برگزاری جلسات بحث‌برانگیز در «اتاق وضعیت» کاخ سفید (Situation Room) خبر می‌دهند. ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، که از نزدیکان ترامپ محسوب می‌شود، در جلسات اخیر نسبت به خطر درگیری فرسایشی با ایران هشدار داده است.

بر اساس گزارش وبسایت خبری آکسیوس، ژنرال کین به ترامپ هشدار داده که یک کارزار نظامی علیه ایران می‌تواند خطر گرفتار شدن آمریکا در جنگی طولانی را به همراه داشته باشد. این هشدار‌ها در حالی مطرح می‌شوند که حتی «جی‌دی ونس»، معاون ترامپ نیز نگرانی خود را درباره «پیچیدگی و خطرات» یک عملیات تمام عیار ابراز کرده است؛ بنابراین به نظر می‌رسد با وجود جاروجنجال‌های تند تیم مذاکره‌کننده آمریکایی در ژنو، عقلانیت در پنتاگون همچنان بر احتیاط تاکید دارد.

ایران‌هراسی بی‌نتیجه؛ گزینه‌های روی میز واشنگتن

رسانه‌های آمریکایی گزینه‌های مختلفی را که به ترامپ پیشنهاد شده، فاش کرده‌اند. با این حال، تحلیل‌گران ارشد مسائل امنیتی تأکید دارند که حتی اگر سران ارشد ایران هدف قرار گیرند، ساختار عمیق و نهادینه شده جمهوری اسلامی فرو نخواهد پاشید. ریچارد هاس، رئیس اسبق شورای روابط خارجی آمریکا، در این‌باره می‌گوید: «مشخص نیست چنین درگیری چه تاثیری بر حاکمیت ایران خواهد داشت؛ می‌تواند به همان اندازه که آن را تضعیف می‌کند، آن را تقویت کند». کارشناسان معتقدند برخلاف سناریوی تجاوز آمریکا به ونزوئلا (بازداشت مادورو)، ایران دارای مراکز قدرت متعدد و نفوذ منطقه‌ای است که هرگونه حمله را به باتلاقی برای آمریکا تبدیل می‌کند.

دو راهی تاریخی ترامپ

در این میان، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی، به شدت به دنبال کشاندن پای آمریکا به یک جنگ تمام‌عیار است. منابع خبری فاش کرده‌اند که مشاوران ترامپ گزینه حمله پیش‌گیرانه اسرائیل به ایران را نیز بررسی کرده‌اند تا با واکنش متقابل تهران، افکار عمومی آمریکا برای یک حمایت تمام عیار نظامی آماده شود. با این حال، گزارش‌ها حاکی از آن است که نتانیاهو پس از آخرین دیدارش با ترامپ از این‌که نتوانسته او را کاملا با موضع خود همراه کند، احساس ناامیدی کرده و پرسیده است: «آیا او (ترامپ) هنوز با ماست؟».

به نظر می‌رسد دونالد ترامپ در یک ۲ راهی تاریخی گرفتار شده است. از یک سو، غرور سیاسی و وعده‌های پرشور او برای ایجاد «صلح از طریق قدرت» او را به سمت گزینه نظامی سوق می‌دهد. از سوی دیگر، هشدار فرماندهانش در مورد «ویتنام جدید» در خلیج فارس و نبود یک هدف راهبردی مشخص، احتیاط را به او توصیه می‌کند.

اکونومیست در پایان تحلیل خود نتیجه می‌گیرد: به نظر می‌رسد حاکمان ایران متحد هستند و حتی در میان آمریکایی‌ها، تعداد کمی بر این باورند که صرفا موشک‌ها بتوانند آنها را سرنگون کنند. ممکن است حکومت ایران به دنبال آن باشد که از هر درگیری برای بقای خود، قوی‌تر بیرون بیاید. اگر محاسبه ایران این باشد، ترامپ خود را در تنگنا قرار داده است. حمله بدون هدف روشن، دقیقا همان اشتباهی است که او مدت‌هاست آن را به سخره می‌گیرد. جنگ‌های کوچک و کوتاه مدت زیادی به جنگ‌های بزرگ و طولانی تبدیل می‌شوند. ایران پهپاد و موشک‌های بالستیک دارد. رهبرانش می‌گویند بیش از سال گذشته آماده استفاده از آنها علیه آمریکا و متحدانش هستند. تصور کنید اگر یک حمله، تعداد زیادی از نظامیان آمریکایی را بکشد. چین یا روسیه از اینکه آمریکا باز هم در خاورمیانه گرفتار شود، بسیار خوشحال خواهند شد.

در پایان این تحلیل آمده است: ترامپ هنوز هم می‌تواند هدفی جنگی تعیین کند که بتواند حمایت عمومی و کنگره را جلب کند. اما تا آن زمان، بهتر است به گفت‌و‌گو در ضمن جلوگیری از اقدام ناوگان خود ادامه دهد و دست به آغاز جنگ نزند ـ حتی اگر شلیک نکردن مانند عقب‌نشینی به نظر برسد.