نوسان قیمت نفت در سایه مذاکرات ژنو؛ تخفیف تاریخی آعربستان به چین، اکتشافات عظیم قزاقستان و سوداگری نفتی در مجارستان

بازارهای جهانی نفت با آغاز هفته معاملاتی جدید و در آستانه دور تازه‌ای از مذاکرات هسته‌ای ایران و ایالات متحده، در وضعیت انتظار و نوسان قرار گرفتند. در حالی که عربستان سعودی با شکستن قیمت‌ها، سیل نفت خود را روانه بازارهای آسیایی از جمله چین کرده است، قزاقستان از کشف ذخایر عظیم هیدروکربنی خبر می‌دهد که می‌تواند نقشه انرژی آسیای مرکزی را تغییر دهد. در اروپا نیز مجارستان با وجود معافیت‌های تحریمی آمریکا، متهم به سودجویی کلان از نفت ارزان روسیه به ضرر مصرف‌کنندگان داخلی شده است.

کد خبر: ۱۳۵۷۹۳۸

تاریخ: ۲۷ بهمن ۱۴۰۴ - ۱۷:۳۸

سرویس انرژی تابناک: در ادامه مشروح تحولات بازار انرژی جهان را می‌خوانید:

نوسان قیمت‌ها در تقاطع دیپلماسی ژنو و استقرار نیروهای آمریکایی در خلیج فارس

قیمت نفت در روز دوشنبه با نوسانات متعددی روبه‌رو شد، چرا که معامله‌گران در حال ارزیابی خطرات ژئوپلیتیک پیش از آغاز مذاکرات هسته‌ای ایران و آمریکا هستند. نفت برنت پس از تجربه دو هفته کاهش متوالی، در محدوده ۶۸ دلار معامله شد و نفت وست تگزاس اینترمدیت آمریکا نیز به مرز ۶۳ دلار رسید.

این نوسانات در حالی رخ داد که به گزارش رسانه‌های داخلی ایران، سپاه پاسداران در حال برگزاری رزمایش دریایی در منطقه تنگه هرمز است؛ آبراهی حیاتی که حدود یک‌پنجم نفت خام جهان از آن عبور می‌کند. هم‌زمان، دونالد ترامپ در آستانه مذاکرات روز سه‌شنبه در ژنو، با تأکید مجدد بر لزوم «تغییر رژیم» در ایران، سطح تنش‌های لفظی را پیش از نشست دیپلماتیک بالا برد. از سوی دیگر، مذاکرات مربوط به پایان جنگ اوکراین نیز قرار است در ژنو آغاز شود، هرچند حملات پهپادی آخر هفته به زیرساخت‌های بندری تامان در سواحل دریای سیاه، چشم‌انداز بازگشت سریع بشکه‌های روسی به بازار را تیره کرده است.

تحلیلگران پیش‌بینی می‌کنند با توجه به تعطیلات رسمی در آمریکا و کانادا و همچنین آغاز سال نوی چینی، حجم معاملات در روزهای آینده محدود باشد. به گفته کارشناسان گروه بانکی SEB، بازار نفت اکنون در حالت انتظار به سر می‌برد و در صورت فروکش کردن تنش‌ها با ایران در خروجی مذاکرات ژنو، احتمال بازگشت قیمت برنت به کانال ۶۰ دلار بسیار بالاست.

هجوم نفت عربستان به بازارهای آسیایی

عربستان سعودی با اعمال بیشترین تخفیف در قیمت نفت خود طی پنج سال اخیر، توانست صادرات به چین، بزرگترین واردکننده جهان، را برای ماه مارس به شدت افزایش دهد. شرکت دولتی آرامکو قصد دارد بین ۵۶ تا ۵۷ میلیون بشکه نفت خام را در ماه آینده راهی بنادر چین کند که این رقم نسبت به ۴۸ میلیون بشکه در ماه گذشته، جهش چشمگیری را نشان می‌دهد.

این اقدام آرامکو برای کاهش قیمت نفت «سبک عربی» که به پایین‌ترین سطح از اواخر سال ۲۰۲۰ رسیده است، در واکنش به نگرانی‌ها از مازاد عرضه جهانی صورت گرفت. این تخفیف‌ها باعث شد تا بشکه‌های نفتی عربستان در برابر رقبا در بازار تک‌محموله منطقه، برای پالایشگاه‌های آسیایی جذابیت بسیار بیشتری پیدا کنند.

علاوه بر چین، پالایشگاه‌های هند، کره جنوبی و ژاپن نیز قرار است محموله‌های بیشتری از نفت عربستان دریافت کنند. افزایش صادرات به هند در حالی رخ می‌دهد که ترامپ اخیراً مدعی شده بود دهلی‌نو در چارچوب توافق تجاری با آمریکا، خرید نفت از روسیه را متوقف خواهد کرد. هم‌زمان، عراق نیز به عنوان دومین تولیدکننده بزرگ اوپک، در حال افزایش فروش محموله‌های آزاد خود در ماه مارس است که رقابت برای کسب سهم بازار در آسیا را داغ‌تر می‌کند.

کشف منابع عظیم هیدروکربنی در قزاقستان

برنامه‌های گسترده اکتشافات زمین‌شناسی در قزاقستان به نتایج خیره‌کننده‌ای منجر شده است. وزارت صنعت و ساختمان این کشور از کشف بیش از ۲۰ سایت مستعد نفت و گاز در حوضه دریاچه آرال خبر داد. این اکتشافات پس از آن صورت گرفت که متخصصان توانستند ساختار زمین‌شناسی منطقه را با دقت بیشتری ارزیابی کنند. قرار است حق بهره‌برداری از این میادین جدید در اواخر سال جاری میلادی به مزایده گذاشته شود.

برآوردهای اولیه نشان می‌دهد که تنها در یکی از سایت‌های حوضه آرال، حدود ۸۰۰ میلیون تن ذخایر هیدروکربنی نهفته است. علاوه بر این، پتانسیل عظیم‌تری معادل بیش از یک میلیارد تن نفت و گاز در حوضه سیردریا شناسایی شده است که عملیات اکتشافی آن تا پایان سال تکمیل خواهد شد. در صورت تأیید نهایی این ذخایر، حجم ذخایر قطعی نفت قزاقستان بیش از ۲۵ درصد افزایش خواهد یافت و پشتوانه انرژی این کشور را برای دهه‌های آینده تضمین می‌کند.

دولت قزاقستان برای تسریع در روند اکتشاف، بودجه‌ای ۴۸۵.۵ میلیون دلاری برای سه سال آینده تخصیص داده و در حال گذار به نقشه‌برداری‌های دقیق‌تر با مقیاس یک‌پنجاه‌هزارم است. این کشور همچنین با راه‌اندازی پلتفرم یکپارچه دیجیتال و الزام به سرمایه‌گذاری مجدد ۵۰ درصد از درآمدهای حاصل از مجوزهای معدنی در توسعه زیرساخت‌ها، در پی ایجاد یک مدل پایدار برای رشد صنعت نفت خود است.

درآمدهای نجومی مجارستان از نفت ارزان روسیه

یک گزارش تحقیقاتی جدید فاش کرده است که مجارستان با وجود دسترسی به منابع جایگزین، همچنان به واردات نفت ارزان از روسیه ادامه می‌دهد، اما سود حاصل از این تخفیف‌ها هرگز به جیب مصرف‌کنندگان نمی‌رسد. بر اساس این گزارش، سوخت در مجارستان به طور میانگین ۱۸ درصد گران‌تر از جمهوری چک است؛ کشوری که به طور کامل واردات نفت از روسیه را متوقف کرده و سوخت را با قیمت‌های منطقی‌تری به شهروندانش عرضه می‌کند.

این تحقیقات نشان می‌دهد که منافع مالی حاصل از خرید نفت با تخفیف ۲۰ درصدی روسیه، مستقیماً به حساب شرکت ملی نفت مجارستان (MOL) واریز می‌شود؛ شرکتی که حدود ۳۰ درصد از سهام آن در اختیار بنیادهای وابسته به ویکتور اوربان، نخست‌وزیر این کشور است. از زمان آغاز جنگ اوکراین، درآمد عملیاتی این شرکت نفتی با جهشی ۳۰ درصدی مواجه شده و به ابزاری برای تأمین مالی شبکه‌های قدرت داخلی تبدیل شده است.

مجارستان که سال گذشته بیش از ۹۲ درصد از نفت خام خود را از روسیه تأمین کرد، اخیراً توانست با پادرمیانی مستقیم ترامپ و به دلیل روابط نزدیک او با اوربان، یک معافیت یک‌ساله دیگر از تحریم‌های نفتی دریافت کند. این در حالی است که پژوهشگران تأکید دارند بوداپست می‌تواند تمام نیاز خود را از طریق خط لوله جایگزین «آدریا» تأمین کند، اما ترجیح داده است با استفاده از خلأهای تحریمی، سودهای کلان تجاری حاصل از نفت روسیه را حفظ کند.