از موش تا اژدهای فساد

حجت الاسلام یدالله حبیبی

کد خبر: ۱۳۵۰۲۷۷

تاریخ: ۱۶ دی ۱۴۰۴ - ۱۶:۰۰

محیط زندگی ما انسانها، سازمانهاوگروه‌های انسانی بطور طبیعی مقتضای جمع صلاح و فساد هست و اساسا بستر آزمایش و رشد ابناء بشر اینگونه تقدیر شده که در محیط مشحون از خوب وبد، ارزش و ضد ارزش، خیر وشرو بطور کلی حق و باطل باشد و با این ملاحظات از مبادی به سوی مقاصد حرکت نمایند حال سوال این است که در این حرکت اولویت پرداختن به کدامیک از آنهاست؟ امور ایجابی و باید‌ها رامقدم بداریم ویا اینکه نباید‌ها و موانع را از مسیرراه برداریم؟ بعنوان مثال در محیط‌های کسب وکار توصیه به رعایت مقررات و قوانین و عرف درست بازار اولویت دارد یابرخورد با افرادی که بخاطر سود و تمول و با دور زدن قوانین وکاربست رانت واقدامات ویژه به مردم خیانت می‌کنند؟ یا در یک سازمان سیاسی و حزبی باید باتبیین و تقویت نگاه قدسی به حزب و قدرت  از آن برای تاسیس نهادخرد جمعی و خدمت به مردم استفاده کرد ویا اینکه با رویکرد قدرت طلبی و استفاده از امکانات حزبی مبارزه نمود. واقعا راه کار چیست؟ بانگاهی به مبانی دینی و معرفتی میتوان گفت تقدم با دفع فساد وسپس جلب صلاح و منفعت است برابر منقول در تاریخ اسلام، رسول الله (ص) هنگام بعثت تا چند سال شعارشان کلمه تهلیل یعنی «لا اله الا الله» بود که مبتنی بر نفی الهه‌ها و بالطبع اثبات الله بود. یعنی

دیو چو بیرون رود      فرشته درآید

مولوی که ید طولائی در تبیین معقول بامحسوس و زمینی کردن مفاهیم آسمانی دارد  والبته از محضر قران کریم بدرستی فرا گرفته دردفتراول مثنوی داستان زارعی را حکایت میکندکه محصول خود را درانبان میکرد و غافل بود از اینکه موش‌ها به انباراونفوذ کرده و دسترنجش را به تاراج میبرند

ما دراین انبار گنـــدم می‌کنیم               گندم جمع آمده گــم می‌کنیم

‌

می‌نیندیشــــیم آخر ما بهوش              کین خلل درگندمست ازمــکر موش

موش تا انبار ما حفره زدست             واز فنش انبـار ما ویران شدست

اول‌ای جــان دفع شر موش کن          وانگهان در جـمع گندم کوش کن

بشنو از اخبـار آن صدر الصدور       لا صـلوة تم الا بالحضور

گر نه مـوشی دزد در انبار ماست       گندم اعمال چهل ساله کجاست

باری وضعیت امروز ما از دزدی موشواره به اژد‌ها گونه رسیده است بدون اینکه بخواهیم دل مردم را خالی کنیم و آیه یاس و ناامیدی بخوانیم میخواهیم به یک موضوع بسیار مهم تاکید کنیم ازجمله عواملی که در هر شرایط و بخصوص در شرایط فعلی همانند نمک روی زخم عمل میکند موضوع فساد در سازمان‌ها دولتی و عمومی است وچاره‌ای جز برخورد ریشه‌ای و بدون ملاحظه با آن نیست کمتر روزی است که در رسانه‌های سمعی- بصری اخبار از فسادو ناهنجاری‌ها نشنیده و نبینیم که قد وقامت آنان از موش گذشته وبه اژد‌ها تبدیل شده‌اند فهرست این افراد فاسدومفاسد وبررسی هریک از آنها فرصت دیگری می‌طلبد این نوشته هشداری است به حاکمان ومدیران جامعه که در اداره کشوروسازمان خود به این مسئله مهم توجه نمایند. واقعا راهکار در این کارزار چیست؟ اقدامات ذیل میتواند در کاهش فساد چه فردی و چه سازمان یافته در اداره کشور کمک نماید:

۱-براورد حجم فساد در کشوربطور طبیعی دقیق نیست چراکه روش مفسدین نوعا غیرشفاف است وآنچه که شنیده ودیده میشود از کشفیات عناصر اطلاعاتی و امنیتی است وصدالبته نشر اخبار فساد‌های کشف شده با ضریبی که به آن داده میشود در احساس حجم بالای فساد زیاد است در چنین شرایطی فصل اول برنامه‌های هر سازمان الزاما وباید مبارزه با فساد باشد.

۲-شناسائی زمینه‌های فساد در مبارزه و از بین بردن آن بسی مهم است زمینه های، چون شرایط تحریمی در روابط خارجی، اقتصاد دولتی، فقر، دسترسی آسان افراد به قدرت در سایه مدیریت رانتی، عدم دقت در انتخاب مدیران، حجم بالا و تورم نیروی انسانی در دولت و سازمانها، شفاف نبودن پرداخت‌ها وفعالیت‌های مالی مدیران و ترک فعل‌های مدیران جرات  اقدامات فسادانگیز را تشدید کرده است.

۳-اینکه موضوع فساد در کشور فردی یا سازمان یافته است به نظر بحث فرعی است هر چند نوع سازمان یافته آن خطرناکتر وشناخت درست آن در اتخاذ راهبرد مبارزه کمک خواهد کرد ولی مهم این است که الان موضوع فساد از عوامل موثر در ناکارامدی نظام وکاهش اعتماد عمومی به آن است و نباید دست روی دست گذاشت وهروزشاهد انفجار مین‌های فساد در اینجا و آنجا بود.

۴-مبارزه با فساد لزوما بعهده قوه قضائیه ونیرو‌های انتظامی و امنیتی نیست نقش این سازمان‌ها عمدتا در ایستگاه‌های بعدی است در درجه نخست هردستگاه و نظام گزینش و پایش آن باید مراقب انجام سلامت فرایندکار خودباشند و امور نظارتی و مراقبتی را به دیگران تفویض نکنند.

۵-در عداد مهمترین روش‌ها در مبارزه با فساد درکنار ازبین بردن زمینه‌ها سپردن مسئولیت به افراد مومن، خداترس، توانمند، مرگ اندیش، فساد ستیز و اخرت باور است چرا که راه مبارزه و اصلاح ازمسیر اراده مدیران صالح میگذرد که خود را اجیرمردم و وکیل آنها بدانند وحضورشان در حاکمیت را فرصت خدمت بدانند نه جمع کردن غنیمت وبفرمایش شهید آیه الله دکتر بهشتی ره شیفته خدمت باشند نه تشنه قدرت. این افراد علی القاعده  با انتخاب همکاران همسو محیط کار را سالم نگه میدارند و شهد شیرین خدمت را به مرد می‌چشانند.

۶-رسیدگی بموقع وقاطع وعاری از ملاحظات سیاسی به جرائم اقتصادی قطعا در پیشگیری از وقوع جرم موثر خواهد بودطولانی شدن فرایند رسیدگی وچشیدن مزه دیر هنگام عدالت و مجازات فرصت چانه زنی ولابیگری را برای اصحاب قدرت ممکن می‌سازدواقناع افکار عمومی را با مشکل مواجه میکند پرونده هایی، چون هلدینگ یاس، بابک زنجانی، چای دبش، بانک آینده و... صرف نظر ازبررسی ماهیت قضائی وحقوقی ان‌ها همچنان نزد افکارعمومی  نشان ازعدم اقناع و عدم احساس عدالت دارد اگرچه ممکن است واقع امر چیز دیگری باشد.

۷-بعد از شکست محاسبات و اقدامات شیطان بزرگ و شرمطلق او اسرائیل جایتکار در جنگ دوازده روزه جمع بندی آنان تقویت جنگ نرم بمنظور شکست اراده ملت ایران دراستقلال وعزت طلبی است وامید دارند درسایه تحریم‌های بین المللی واستفاده از زمینه‌های داخلی به هدف شوم خود برسند فساد ادرای واقتصادی وبی عدالتی از جمله این زمینه هاست مراقب باشیم و دشمن بی شرم و حیاء را ناکام سازیم. انشاءالله والسلام.