قالیباف: حکمرانی مهمترین چالش کشور است

قالیباف در مراسم تجلیل از پژوهشگران برتر مرکز پژوهش‌های مجلس با تأکید بر نقش پژوهش در تصمیم‌سازی گفت: مهم‌ترین آسیب کشور ضعف در حکمرانی است و مرکز پژوهش‌ها باید با نگاه مسئله‌محور و فرهنگ‌پایه، نقش مؤثرتری در قانون‌گذاری و آینده‌نگری ایفا کند.

کد خبر: ۱۳۴۶۳۰۶

تاریخ: ۲۵ آذر ۱۴۰۴ - ۱۹:۴۳

به گزارش تابناک به نقل از تسنیم، محمدباقر قالیباف رئیس مجلس شورای اسلامی امروز سه‌شنبه (25 آذرماه) در مراسم تجلیل از پژوهشگران برتر مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی، با تقدیر از نخبگان در عرصه پژوهش، ضمن تبریک این هفته از زحمات دانشمندان و فعالان عرصه پژوهش قدردانی کرد و گفت: بهترین تقدیر برای پژوهشگران آن است که اثر تحقیقات و پژوهش‌های خود را در تصمیم‌سازی‌ها ببینند و به اثرگذاری آن باور داشته باشند.

وی افزود: هیچ لذتی بالاتر از این نیست که با فکر و تلاش پژوهشگران، گره‌ای از مشکلات کشور باز شود و مسئله‌ای از میان انبوه مسائل کشور که بعضاً سال‌ها حل‌نشده باقی مانده است، به نتیجه برسد.

قالیباف ادامه داد: در مجلس، در جای‌جای ساختار تصمیم‌گیری، نقش اندیشه، عقلانیت و تحقیقات پژوهشگران را می‌بینیم و از یکایک شما صمیمانه تشکر می‌کنم. بر اساس روشی که در سال‌های گذشته داشته‌ام، تلاش دارم نکاتی مطرح کنم که با بهره‌گیری از تجربه گذشته و نگاه به آینده، هم‌افزایی بیشتری شکل بگیرد.

وی با اشاره به نشستی با مدیران مرکز پژوهش‌ها تأکید کرد: مهم‌ترین آسیبی که کشور از آن رنج می‌برد، مسئله حکمرانی است و مرکز پژوهش‌ها باید بیش از هر چیز به این موضوع توجه کند، کنار تولیدات متنوع پژوهشی، پرداختن به دانش حکمرانی و پیشبرد آن یک ضرورت جدی است.

رئیس مجلس اظهار داشت: در شش‌سال اخیر شاهد بوده‌ایم که با جابه‌جایی دولت‌ها، بخشی از نیروهای مرکز پژوهش‌ها به دولت و بخش‌های اجرایی منتقل می‌شوند و پس از مدتی دوباره به مرکز بازمی‌گردند، این روند را مثبت می‌دانم، زیرا باعث می‌شود پژوهشگران هم در حکمت نظری و هم در حکمت عملی تجربه بیاموزند.

وی ادامه داد: برخی از چهره‌ها را دیده‌ام که هم در مسئولیت‌های اجرایی دولت حضور داشته‌اند و هم در جلسات مرکز پژوهش‌ها شرکت کرده‌اند، همواره به آنان یادآوری کرده‌ام که به نقش و ماهیت سیاست‌گذاری و سیاسی خود توجه داشته باشند، چراکه این مسئله اهمیت بالایی دارد.

قالیباف با تأکید بر اهمیت فرهنگ در تصمیم‌گیری‌ها گفت: در بسیاری از اقدامات، صرفاً از پیوست فرهنگی به‌عنوان یک رفع تکلیف یاد می‌شود، در حالی که با رفع تکلیف، وظیفه به‌درستی انجام نمی‌شود. آنچه در پژوهش و تصمیمات حکمرانی باید به آن باور داشته باشیم این است که فرهنگ، پایه تمام اقدامات در هر حوزه و هر موضوعی است و هیچ استثنایی ندارد.

رئیس مجلس با اشاره به تجربه دوران دفاع مقدس ابراز کرد: در ابتدای جنگ، شناختی از این بحث نداشتم اما در شش ماه نخست جنگ، زمانی که فرماندهی تغییر کرد، مبانی فکری و فرهنگی جنگ به‌طور کامل دگرگون شد. جنگی که ذاتاً امری نظامی و خشن بود، بر پایه فرهنگ استوار شد و عامل پیروزی و تداوم ما نیز همین فرهنگ بود، نه تجهیزات و امکانات.

وی ادامه داد: متأسفانه امروز فرهنگ پایه در تصمیمات حکمرانی ما یا اساساً پذیرفته نمی‌شود یا صرفاً با نگاه رفع تکلیفی به پیوست‌های فرهنگی به آن توجه می‌شود، در حالی که این موضوع یک نکته بسیار مهم و اساسی است.

قالیباف با تأکید بر رویکرد مسئله‌محور گفت: نباید مسائل را از ذهن خود دنبال کنیم، بلکه باید آن‌ها را از متن مردم و جامعه و بر اساس مشکلات واقعی آنان استخراج کنیم. مردم ممکن است مشکل را ببینند اما مسئله را تشخیص ندهند و هنر پژوهشگران مرکز پژوهش‌ها این است که مشکل را به مسئله تبدیل کنند و آن را در سطح کشور به‌رسمیت بشناسند.

وی خاطرنشان کرد: گاهی مشکل اصلی این است که مسائل را به‌رسمیت نمی‌شناسیم، تشخیص مسئله به‌تنهایی کافی نیست، بلکه پذیرش و به‌رسمیت شناختن آن اهمیت دارد. گام نخست برای حل هر مسئله‌ای، پذیرش آن است و بسیاری از دوقطبی‌ها و تنش‌ها ریشه در لج‌بازی دارد، نه در مباحث علمی.

رئیس مجلس راجع به اقدامات آینده‌نگرانه مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی گفت: توجه به هم‌اندیشی و هم‌آفرینی آینده ایران که در مرکز پژوهش‌ها بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته، اقدامی مناسب است، اصل این رویکرد قابل تقدیر است اما باید با شیوه‌های کارآمد و دقیق دنبال شود.

وی اضافه کرد: برنامه هفتم توسعه حاصل زحمات شماست، نمی‌گویم تمام این برنامه توسط مرکز پژوهش‌ها تدوین شده است اما نقش جدی این مرکز را از نزدیک شاهد بوده‌ام. پیش از استقرار دولت، می‌توان گفت مرکز پژوهش‌ها پیش‌نویس برنامه هفتم را آماده کرد و این موضوع به دولت کمک کرد تا برنامه هفتم نسبت به شش برنامه گذشته کامل‌تر و اجرایی‌تر تدوین شود.

قالیباف درباره قانون جهش تولید دانش‌بنیان یادآور شد: در ابتدای سال 1401 که رهبر معظم انقلاب سال را به‌عنوان سال تولید و دانش‌بنیان نام‌گذاری کردند، در 19 اردیبهشت همان سال قانون دانش‌بنیان ابلاغ شد. این قانون محصول آینده‌نگری، دوراندیشی و تشخیص ضرورت بود و هر اقدامی در کشور باید دو شرط داشته باشد؛ مهم‌بودن و فوری‌بودن؛ تا از اتلاف وقت جلوگیری شود.

وی در بخش دیگری از سخنان خود در خصوص نقش کمیسیون‌های مجلس گفت: از ابتدای ورود به مجلس یازدهم تأکید داشتم که کمیسیون‌ها اساس کار مجلس هستند. قانون‌گذاری و نظارت در کمیسیون‌ها انجام می‌شود و صحن علنی تغییر محتوایی اساسی ایجاد نمی‌کند. ستون فقرات مجلس کمیسیون‌ها هستند و نقش مرکز پژوهش‌ها در تأمین داده‌های دقیق برای قانون‌گذاری بسیار کلیدی است.

رئیس مجلس تأکید کرد: اگر کمیسیون‌ها به جایگاه اصلی خود در قانون‌گذاری نرسند، آسیب خواهیم دید. محصول نهایی ما قانون است و اگر این محصول مطلوب نباشد، ما وظیفه خود را به‌درستی انجام نداده‌ایم.

وی در پایان گفت: با شفاف‌سازی، هوشمندسازی و بهره‌گیری از هوش مصنوعی که مجلس گام‌های جدی در این زمینه برداشته است، مرکز پژوهش‌ها باید ایده‌های نمایندگان را دریافت و آن‌ها را به طرح و لایحه تبدیل کند. اصلاح مسیر سنتی قانون‌گذاری با استفاده از ظرفیت‌های فناوری و جوانان خلاق، هدفی است که باید تا پایان این