آیا در سرفه مخاط‌دار مصرف آنتی بیوتیک مجاز است؟

پزشکان تاکید دارند که باید مواظب خوردن آنتی بیوتیک باشیم. به همین منظور در این مطلب زمان مناسبِ خوردن آنتی‌ بیوتیک برای درمان سرفه خلط دار را از دیدگاه پزشکی بررسی می‌کنیم.

کد خبر: ۱۳۳۷۸۸۴

تاریخ: ۱۲ آبان ۱۴۰۴ - ۰۵:۰۰

سرفه خلط دار، عارضه ای بسیار رایج در پاییز است. بسیاری از افراد با آغاز این سرفه، خوردن آنتی بیوتیک را آغاز می کنند. غافل از اینکه آنتی بیوتیک ها فقط برای عفونت های باکتریایی تجویز می شوند. بسیاری از سرفه های خلط دار، عامل ویروسی دارند و نباید برای درمان آن از آنتی بیوتیک بهره گرفت.

به گزارش تابناک به نقل از دلگرم، اگر خدای ناکرده وجود نازنین شما یا یکی از اطرافیان تان بیمار شده و سرفه خلط دار، دارید، ابتدا کارهای زیر را انجام دهید. به احتمال زیاد این درمان ها برای التیام سرفه های شما کفایت می کند. اگر هم این درمان ها افاقه نکرد، سری به پزشک بزنید و درخواست معاینه ی دقیق داشته باشید.

رایج ترین عوامل ایجاد سرفه مخاط دار شامل موارد زیر هستند؛

عفونت های ویروسی (مانند سرماخوردگی، آنفلوآنزا) یا باکتریایی مسیرهای تنفسی (مانند التهاب برونش ها یا التهاب ریه).

ریزش ترشحات از پشت بینی (Post-Nasal Drip) به دلیل التهاب سینوس ها یا حساسیت ها.

بیماری آسم یا بیماری انسدادی مزمن ریه (COPD) (در کسانی که سابقه دارند).

برگشت اسید از معده به لوله غذا (GERD).

مدیریت سرفه مخاط دار در افراد بالغ

برای کنترل سرفه همراه با مخاط در بزرگسالان، بر روش های خانگی مانند مصرف نوشیدنی های گرم و بخور برای نازک کردن مخاط تأکید کنید. داروهای کمک کننده به دفع مخاط (مانند گایافنزین) می توانند خروج آن را ساده تر نمایند، اما اگر نشانه ها ادامه یافت، دلیل اصلی (مانند عفونت باکتریایی یا بیماری پایدار) باید توسط متخصص ارزیابی گردد.

۱. مصرف نوشیدنی های زیاد

هرچند این پیشنهاد آشنا به نظر می رسد، اما نوشیدنی های ولرم واقعاً در کنار همه درمان های دارویی و خانگی برای سرفه مخاطی، به نازک کردن ترشحات گلو کمک شایانی می کنند. وقتی مخاط کمتر غلیظ شود، بدن آسان تر آن را خارج کرده و راه های تنفسی را تمیز می نماید. آب جوشیده ولرم، شیر گرم، چای های گیاهی و سوپ سبک از نوشیدنی های مناسب برای کنترل سرفه مخاط دار و جلوگیری از خشک شدن بدن در دوره بیماری هستند.

۲. شستشو با آب نمک

شستشوی گلو با آب نمک یک راهکار آسان و خانگی است که می تواند نشانه ها را به شکل محسوسی آرام کند. پزشکان سرم های شستشو یا محلول های آماده داروخانه را پیشنهاد می دهند. اما اگر در دسترس نبود، محلول خانگی تهیه کنید: یک لیوان آب جوشیده گرم (نه خیلی داغ) را با نصف قاشق چایخوری نمک (ترجیحاً بدون ید یا معمولی) ترکیب نمایید.

محلول را در دهان بچرخانید و بیرون بریزید، نه اینکه قورت دهید (قورت دادن نمک زیاد برای کسانی با فشار خون بالا خطرناک است). این عمل را ۳ تا ۴ بار روزانه تکرار کنید.

۳. مدیریت سرفه مخاط دار با بخور

استفاده از بخور یکی از راه هایی است که به سرفه همراه با مخاط یاری می رساند. اما کدام نوع؟ سرد یا گرم؟ اگر هدف اصلی نازک کردن و خارج کردن مخاط باشد، بخور گرم (یا تنفس مستقیم بخار آب) معمولاً به خاطر حرارت، تأثیر بیشتری در نرم کردن مخاط چسبناک و آسان کردن دفع آن دارد.

سرفه خلط دار

اما اگر سرفه از آسم یا حساسیت ناشی شود و حرارت مسیرهای تنفسی را تحریک نماید، بخور سرد اولویت دارد. همچنین بخور سرد برای خانواده های دارای نوزاد یا کودک کوچک، از لحاظ ایمنی برتری دارد.

۴. مدیریت سرفه مخاط دار با عسل

عسل ویژگی نرم کنندگی و آرام بخشی برای گلوی ملتهب دارد. عسل را با آب گرم، چای رقیق یا دمنوش (لیمو و زنجبیل) مخلوط کنید.

توجه: عسل به هیچ عنوان به کودکان زیر یک سال داده نشود

نکته کلیدی دیگر برای کسانی که به حساسیت تمایل دارند. همچنین اگر فرد به عسل آلرژی دارد، از مصرف آن اجتناب کند. یک ایده تأییدنشده وجود دارد که مصرف مداوم عسل محلی حاوی مقدار اندکی گرده های منطقه ای، ممکن است بدن را به تدریج نسبت به عوامل حساسیت زا مقاوم سازد. با این حال، مدارک علمی محکمی برای این ایده نیست و جایگزین درمان های معمول حساسیت نمی شود.

۵. مدیریت سرفه مخاط دار با زنجبیل

چای زنجبیل یکی از راهکارهای خانگی برای تسکین سرفه همراه با مخاط است. زنجبیل شامل موادی مانند جینجرول است که خواص ضدالتهابی قدرتمندی دارند. این ویژگی می تواند التهاب راه های تنفسی و گلو را کم کرده و سرفه را آرام نماید.

برای آماده کردن این چای مفید، چند تکه نازک زنجبیل تازه یا خشک را در یک لیوان آب جوش دم کنید. برای تقویت اثر آرام بخش، کمی عسل و آب لیمو تازه بیفزایید.

۶. مدیریت سرفه مخاط دار با زردچوبه

کورکومین، ماده اصلی زردچوبه، خواص ضدالتهابی و آنتی اکسیدانی قوی دارد. در نتیجه می تواند التهاب کلی در راه های تنفسی را کاهش داده و سرفه را تا حدودی تسکین دهد.

برای بهره گیری از زردچوبه در خانه، آن را به نوشیدنی های گرم مانند شیر یا چای اضافه کنید.

۷. روغن اکالیپتوس

روغن اکالیپتوس به خاطر ویژگی های درمانی، ضدالتهابی و به ویژه کمک به دفع مخاط، برای آرام کردن سرفه مخاط دار و انسدادهای تنفسی پیشنهاد می شود. ماده کلیدی فعال در آن، سینئول است که راه های تنفسی را گشاد کرده و به نرم شدن و خروج ترشحات و مخاط از ریه ها و سینوس ها یاری می رساند.

برای استفاده از روغن اکالیپتوس، چند قطره را به کاسه آب جوش (یا دستگاه بخور) اضافه کرده و بخار آن را تنفس کنید یا چند قطره را روی سینه و گلو بمالید تا از پوست جذب شده و بخار آن استنشاق گردد.

نکته کلیدی: روغن اکالیپتوس برای کودکان زیر دو سال پیشنهاد نمی شود و در کودکان بزرگتر باید رقیق شده و دور از دسترس به کار رود.

۸. حمام آب گرم

حمام آب گرم (یا دوش گرم) یکی از راهکارهای خانگی بسیار کارآمد و تأییدشده برای آرام کردن سرفه مخاطی و انسدادهای تنفسی است. بخار آب گرم می تواند ورم و التهاب در سینوس ها و مسیرهای بینی را کم کند و تنفس را آسان نماید. همچنین مستقیماً مخاط چسبناک در گلو، بینی و ریه ها را نازک کرده و خروج مخاط را ساده تر می سازد.

آیا در سرفه همراه با مخاط مصرف آنتی بیوتیک مجاز است؟

خیر، آنتی بیوتیک ها فقط در صورت عفونت باکتریایی مانند التهاب ریه (ذات الریه) یا التهاب سینوس باکتریایی تجویز می شوند و نه برای سرفه های ویروسی. رنگ مخاط به تنهایی نشانه مطمئن عفونت باکتریایی نیست و نیاز به ارزیابی پزشک دارد.

سخن پایانی
امیدواریم با انجام نکته هایی که به آن ها اشاره کردیم، سرفه خلط دار شما التیام یابد و نیازی به مصرف آنتی بیوتیک پیدا نکنید. نکته ای که باید حتماً در نظر داشته باشید، مصرف خودسرانه آنتی بیوتیک است. قبل از هر گونه مصرف، نظر پزشک را جویا شوید.