شهید محمدمهدی طهرانچی؛ دانشمندی بی‌ادعا و تاثیرگذار

شهید محمدمهدی طهرانچی؛ دانشمند هسته‌ای که تا پیش از ریاست دانشگاه شهید بهشتی و سپس دانشگاه آزاد اسلامی، کمتر کسی خارج از جامعه دانشگاهی از ظرفیت علمی و دانش تاثیرگذار وی بر پیشرفت علمی و فناوری کشور اطلاع داشت

کد خبر: ۱۳۱۱۴۳۵

تاریخ: ۲۳ خرداد ۱۴۰۴ - ۱۷:۲۹

به گزارش تابناک به نقل از ایرنا؛ محمد مهدی طهرانچی، سال ۱۳۴۴ در تهران، دیده به جهان گشود و تحصیلات ابتدایی و متوسطه خود را در مدارس تهران گذراند.

تحصیلات دانشگاهی

او که در رشته فیزیک دانشگاه شهید بهشتی پذیرفته شد، سال ۱۳۶۷ تحصیلات خود را در مقطع کارشناسی به پایان رساند و مجددا در گرایش فیزیک حالت جامد همین دانشگاه به ادامه تحصیل پرداخت و سال ۱۳۷۰ نیز از این مقطع فارغ‌التحصیل شد.

طهرانچی، تحصیلات دوره دکتری خود را هم در گرایش حالت جامد رشته فیزیک ادامه داد و سال ۱۳۷۶ موفق به دریافت مدرک دکتری از دانشگاه شهید بهشتی شد؛ دانشگاهی که بعدها او به ریاستش رسید، استاد ممتازش شد و بالاترین جایگاه استادی در نظام آموزش عالی ایران که استاد تمام با پایه ۴۱ است را از آن خود کرد.

او پس از اتمام تحصیلات دانشگاهی برای گذراندن فرصت مطالعاتی مرکز بین‌المللی فیزیک نظری عبدالسلام (ICTP)، راهی تریسته، ایتالیا شد و سالهای ۱۳۷۵ و ۱۳۷۶ را صرف فراگیری دانش روز دنیا در رشته فیزیک کرد.

طهرانچی در حوزه‌های تخصصی فیزیک ماده چگال، نانوفیزیک و نانوتکنولوژی، ابررسانایی دمای بالا، شبیه‌سازی‌های محاسباتی در مواد، خواص الکترونیکی و مغناطیسی مواد و همچنین فیزیک محاسباتی، صاحب دانش و تجربه بالایی بود.

دستاوردهای علمی طهرانچی

بر اساس اعلام و تایید پایگاه‌های علمی معتبر، طهرانچی، بیش از ۱۵۰ مقاله در مجلات معتبر بین‌المللی (ISI) منتشر کرده است که بیش از ۳۰۰۰ استناد به آثار علمی وی صورت گرفته است.

شاخص اچ ایندکس (h-index) ۲۹، تالیف و ترجمه ۱۲ عنوان کتاب و ثبت هشت اختراع در حوزه فناوری‌های نوین از جمله دستاوردهای علمی و فناوری طهرانچی به شمار می‌آید.

شاخص اچ ایندکس، میزان بهره‌وری و تأثیرگذاری علمی دانشمندان را به صورت کمی نمایش می‌دهد و برای محاسبه تأثیرگذاری علمی دانشگاه‌ها و دانشمندان یک کشور نیز قابل استفاده است، به گونه‌ای که فیزیکدانان دارای شناسه اچ ۱۲ می‌توانند دانشیار دانشگاه باشند، با شناسه ۱۸ می‌توانند استاد تمام باشند و با ۱۵ تا ۲۰ می‌توانند عضو انجمن فیزیک آمریکا باشند.

عضویت در مجامع علمی

طهرانچی، علاوه بر عضویت در انجمن فیزیک ایران، عضو هیات مؤسس انجمن نانوفناوری ایران بود.

عضویت در انجمن علمی اپتیک و فوتونیک ایران و داوری مجلات معتبر بین‌المللی فیزیک نیز در کارنامه علمی او به چشم می‌خورد.

از برخی مسئولیت‌های اجرایی طهرانچی می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

معاون اجرایی و برنامه‌ریزی دانشکده علوم دانشگاه شهید بهشتی: ۱۳۷۸–۱۳۷۷

رئیس گروه فیزیک دانشگاه پیام نور: ۱۳۷۸–۱۳۷۷

معاون تحصیلات تکمیلی دانشکده علوم دانشگاه شهید بهشتی: ۱۳۸۲–۱۳۷۸

معاون پژوهشی پژوهشکده لیزر دانشگاه شهید بهشتی: ۱۳۸۴–۱۳۸۲

مجری طرح عمده فوتونیک مؤسسه آموزشی تحقیقاتی صنایع دفاعی: ۱۳۸۳–۱۳۸۲

معاون پژوهشی وفناوری دانشگاه شهید بهشتی: ۱۳۸۶–۱۳۸۴

مدیر قطب علمی فوتونِیک دانشگاه شهید بهشتی: ۱۳۹۱–۱۳۸۶

عضو کمیته علمی مطالعات سند تحول راهبردی علم و فناوری کشور: ۱۳۸۸–۱۳۸۷

رئیس مرکز نشر دانشگاهی: ۱۳۹۱–۱۳۸۷

عضو هیات مدیره انجمن اپتیک و فوتونیک ایران: ۱۳۹۲–۱۳۸۸

رئیس کمیسیون تخصصی علوم پایه شورای عالی عتف: ۱۳۸۹ تاکنون

طهرانچی در فاصله سال‌های ۱۳۹۱ تا ۱۳۹۵ ریاست دانشگاه شهید بهشتی را بر عهده داشت و در این دوران، موفق به ارتقای رتبه بین‌المللی دانشگاه و توسعه زیرساخت‌های آزمایشگاهی و همچنین راه‌اندازی پژوهشکده لیزر و پلاسما در این دانشگاه شد.

او علاوه بر عضویت در هیات موسس پژوهشکده لیزر دانشگاه شهید بهشتی، عضو موسسان دانشکده فناوری‌های نوین این دانشگاه نیز بود.

طهرانچی در تیر ۱۳۹۶ با تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی به عضویت هیات امنای دانشگاه آزاد اسلامی رسید و در آبان ۱۳۹۷ به ریاست دانشگاه آزاد درآمد و تا امروز، عهده دار این مسئولیت بود.

این دانشمند برجسته هسته‌ای کشور که در سال ۲۰۲۰ از سوی آمریکا در فهرست تحریم قرار گرفت، امروز در ۶۰ سالگی بر اثر حمله رژیم صهیونیستی در تهران به شهادت رسید.

به گزارش ایرنا، سحرگاه امروز؛ جمعه ۲۳ خرداد، در پی حمله تروریستی رژیم صهیونی به تهران و تعدادی از شهرهای کشور، شماری از فرماندهان نظامی، دانشمندان و مردم غیرنظامی به شهادت رسیدند.

به دنبال این جنایت رژیم صهیونیستی، رهبر معظم انقلاب در پیامی خطاب به ملت بزرگ ایران، فرمودند: رژیم باید منتظر مجازاتی سخت باشد. دست قدرتمند نیروی مسلح جمهوری اسلامی او را رها نخواهد کرد باذن‌الله.

ستاد مدیریت بحران از شهروندان درخواست کرد آرامش خود را حفظ کنند، به منظور حفظ نظم عمومی، از هرگونه اقدام شتابزده که موجب اضطراب عمومی می‌شود، خودداری کنند، فقط به اطلاعات رسمی و معتبر توجه کنند، اخبار و دستورالعمل‌های رسمی را فقط از رسانه ملی، کانال‌های ارتباطی معتبر و رسانه‌های رسمی دریافت کنند و فعالان فضای مجازی نیز امنیت روانی جامعه را اولویت اول در نظر بگیرند، از ترددهای غیرضروری حتی‌الامکان خودداری کنند و در صورت نیاز با کادر امدادی همکاری کنند.

در جریان این حملات، علاوه بر طهرانچی؛ ۵ دانشمند دیگر کشورمان در حوزه فناوری‌های هسته‌ای از جمله فریدون عباسی، احمدرضا ذوالفقاری، عبدالحمید مینوچهر، امیرحسین فقهی و مطلبی‌زاده به شهادت رسیدند.