هزینه‌های تعمیرات ساختمان بر عهده مالک است یا مستاجر؟

یک حقوقدان درباره تکالیف قانونی مالک و مستاجر در حوزه هزینه‌های تعمیرات ساختمان توضیحاتی را ارائه داد.

کد خبر: ۱۲۹۰۰۸۹

تاریخ: ۰۴ اسفند ۱۴۰۳ - ۰۸:۰۰

یکی از چالش‌های معمول در روابط میان صاحبخانه و مستأجر، به ویژه در واحدهای مسکونی اجاره‌ای، مسئولیت هزینه‌های تعمیرات و تعویض وسایل است.

به گزارش تابناک به نقل از مهر، مسائلی مانند خرابی ریموت درخانه، پکیج و سیستم‌های گرمایشی و سرمایشی، تعمیرات و نگهداری آسانسور همواره باعث بروز اختلافاتی می‌شود که باید در قرارداد اجاره مشخص شود. در این گفتگو حقوقی، به بررسی دقیق مسئولیت‌ها در این زمینه پرداخته و با استناد به قوانین و رویه‌های حقوقی، به تحلیل این موضوع می‌پردازیم.

مجید قاسم کردی، حقوقدان و فعال مدنی، در گفتگو با خبرنگار مهر درباره اینکه هزینه‌های تعمیرات ملک بر عهده مالک است یا مستأجر گفت: در زمینه هزینه‌های تعمیرات پکیج و شوفاژ، مهم است که ابتدا وظایف هر دو طرف، یعنی مالک و مستأجر، بر اساس قانون مدنی ایران بررسی شود. طبق ماده ۴۸۶ قانون مدنی، هزینه‌های تعمیراتی که برای بهره‌برداری صحیح از عین مستأجر ضروری هستند، به‌طور کلی بر عهده مالک است، مگر اینکه در قرارداد اجاره شرایط دیگری ذکر شده باشد.

وی درباره تفاوت تعمیرات اساسی و جزئی تصریح کرد: تعمیرات اساسی به تعمیرات مربوط به زیرساخت‌ها و تجهیزات اصلی ساختمان مانند سیستم گرمایشی، لوله‌کشی یا سیم‌کشی برق مربوط می‌شود. این نوع تعمیرات، که در اثر استهلاک یا خرابی‌های ناشی از استفاده معمولی ایجاد می‌شوند، باید توسط مالک پرداخت شوند. در مقابل، تعمیرات جزئی مثل سرویس دوره‌ای پکیج، به‌خصوص در صورت استفاده نادرست از آن، مسئولیت مستأجر است.

قاسم کردی افزود: نکته مهم دیگر این است که اغلب در قراردادهای اجاره، مسئولیت هزینه‌های تعمیرات اساسی و جزئی به‌طور شفاف مشخص می‌شود. در این راستا، بهتر است که مستأجران قبل از عقد قرارداد، وضعیت تجهیزات مانند پکیج را بررسی کرده و از صحت آنها مطمئن شوند تا از بروز مشکلات بعدی جلوگیری کنند.

این حقوقدان درباره نقش عرف جامعه در این موضوع گفت: عرف رایج در جامعه نیز نقش قابل توجهی دارد. در بسیاری از مناطق، عرف به گونه‌ای است که هزینه تعمیرات اساسی بر عهده مالک قرار می‌گیرد، حتی اگر در قرارداد اجاره به‌طور مشخص ذکر نشده باشد. لذا توجه به عرف محلی و تنظیم بندهای دقیق در قرارداد اجاره می‌تواند از بروز اختلافات جلوگیری کند.

قاسم کردی در نهایت، مهم است که هر دو طرف، مالک و مستأجر، با دقت و آگاهی به مسئولیت‌های خود در قبال تعمیرات پکیج و شوفاژ عمل کنند. استفاده از مشاوره حقوقی و تنظیم قراردادهای دقیق می‌تواند به جلوگیری از هرگونه مشکل و اختلاف در آینده کمک کند.

قاسم کردی درباره مسئولیت پرداخت هزینه تعمیر در ریموتی گفت: در تعیین مسئول پرداخت هزینه تعمیر جک پارکینگ، نوع خرابی و علت آن نقش اساسی دارد. اگر خرابی ناشی از استفاده نادرست یا آسیب عمدی مستأجر باشد، مسئولیت پرداخت هزینه تعمیرات بر عهده مستأجر خواهد بود. اما اگر علت خرابی، فرسودگی تجهیزات یا مشکلات فنی ساختمان باشد، مالک موظف به تأمین هزینه تعمیرات است.

وی افزود: در برخی موارد، بیمه ساختمان می‌تواند بخشی از هزینه تعمیر جک در پارکینگ را پوشش دهد. مثلاً اگر خرابی ناشی از نوسانات برق باشد و ساختمان تحت پوشش بیمه مربوطه قرار داشته باشد، هزینه تعمیرات ممکن است توسط شرکت بیمه پرداخت شود. اما اگر خرابی به دلیل برخورد خودرو یکی از ساکنین با درب پارکینگ باشد، فردی که باعث آسیب شده، مسئول جبران خسارت خواهد بود.

این حقوقدان درباره مسئولیت قانونی تعمیر جک پارکینگ گفت: بر اساس قوانین ایران، هزینه تعمیرات اساسی ساختمان، از جمله جک در پارکینگ، اصولاً بر عهده مالک است؛ مگر اینکه در قرارداد اجاره تصریح شده باشد که مستأجر مسئول تعمیرات خاصی است. در صورتی که اختلافی در این زمینه ایجاد شود، دادگاه بر اساس قرارداد اجاره و اصول حقوقی، مسئولیت هر یک از طرفین را تعیین خواهد کرد."

وی تأکید کرد: اگر مستأجر در استفاده از جک در پارکینگ دچار سهل‌انگاری شود یا به‌صورت عمدی به آن آسیب برساند، هزینه تعمیرات بر عهده مستأجر خواهد بود. اما اگر خرابی ناشی از استهلاک طبیعی یا نقص فنی باشد، مالک موظف است هزینه را پرداخت کند. بنابراین، بررسی علت خرابی و مفاد قرارداد اجاره در تعیین مسئولیت پرداخت هزینه تعمیر جک پارکینگ اهمیت زیادی دارد.

این حقوقدان گفت: در مورد هزینه‌های تعمیر آسانسور، باید توجه داشت که قوانین مدنی ایران به وضوح مسئولیت‌ها را تعیین می‌کنند. طبق قانون، هزینه تعمیرات اساسی ساختمان، که شامل تعمیرات مربوط به آسانسور نیز می‌شود، بر عهده مالک است. این شامل بازسازی آسانسور، تعمیر موتور، تعمیرات تابلو برق و دیگر بخش‌های اساسی دستگاه می‌شود که نیاز به هزینه‌های سنگین دارد.

قاسم کردی افزود: علت اینکه هزینه‌های تعمیرات اساسی آسانسور بر عهده مالک است، به این دلیل است که تعمیر و تعویض قطعات اصلی آسانسور به طور مستقیم بر ارزش ملک تأثیر می‌گذارد. به همین دلیل، مالک مسئول این هزینه‌ها است تا ارزش ساختمان را حفظ کند. البته در صورتی که خسارت به آسانسور به دلیل بی‌توجهی یا استفاده نادرست از سوی مستأجر یا بستگان او ایجاد شود، این مسئولیت به عهده مستأجر خواهد بود و مالک می‌تواند از او هزینه‌های تعمیر و تعویض قطعات را مطالبه کند.

این حقوقدان درباره نحوه محاسبه هزینه‌ها و مسئولیت‌ها گفت: در نهایت، هرچند هزینه‌های جزئی تعمیرات و نگهداری به‌طور معمول بر عهده مستأجر است، اما مسئولیت‌های اساسی و عمده که به حفظ و بهبود وضعیت آسانسور مربوط می‌شود، به‌طور مستقیم به مالک تعلق دارد. از این رو، توصیه می‌شود که مستأجران قبل از اجاره ملک، وضعیت آسانسور را بررسی کنند و مالکین نیز باید تعمیرات و نگهداری‌های ضروری را به‌موقع انجام دهند تا از بروز مشکلات بعدی جلوگیری شود.

قاسم کردی در پایان گفت: بهترین راه برای جلوگیری از بروز اختلافات در این زمینه، تنظیم دقیق بندهای قرارداد اجاره است. به این ترتیب، هر دو طرف از مسئولیت‌های خود مطلع خواهند بود و در صورت بروز مشکل، می‌توانند از راهکارهای قانونی استفاده کنند.