تابناک بررسی می کند

«فرسته» جدید از فرهنگستان زبان فارسی رسید / واژه پُست ریشه فارسی دارد؟

فرهنگستان زبان و ادب فارسی واژه «فرسته» را به عنوان معادل واژه فرنگی «پُست» تصویب کرده است.

کد خبر: ۱۲۸۳۵۰۷

تاریخ: ۲۶ دی ۱۴۰۳ - ۱۵:۲۱

تصمیم برای ساخت واژه جدید «فرسته» به جای «پُست»، در حالی اتخاذ می‌شود که سال‌هاست از واژه پست در زبان فارسی استفاده می‌شود و واژه‌هایی، چون «پستخانه یا پستچی» نیز بر همین اساس شکل گرفته‌اند.

به گزارش سرویس فرهنگی تابناک، یکی از وظایف اصلی فرهنگستان، حفظ زبان فارسی و جلوگیری از ورود بی‌رویه واژه‌های بیگانه به این زبان است. با ساخت واژه‌های جدید، فرهنگستان سعی دارد تا هویت زبان فارسی را تقویت کند. اما شیوه کار و ارائه آن، و نیز چرایی حساسیت نداشتن فرهنگستان روی واژه های عربی در فارسی، مساله و پرسش مهمی است که تاکنون پاسخی به آن داده نشده است.

این واژه، فارسی است

ضمن این که برخی‌ها معتقدند که واژه «پست»، اصلاً متعلق به زبان فارسی است. در این باره نظر متقنی وجود ندارد، اما معتقدان بدان می‌گویند: واژه «پست» در انگلیسی، در اصل از واژه «پاس» (= پاسداری، امانت‌داری) گرفته شده است. در انگلیسی و لاتین در آغاز به معنی تیرچوبی یا چارچوب نگه‌دارنده بوده، ولی سپس به معنی ایستگاه‌های میان‌راه پستی به کار رفت.

آنها می‌گویند: نخستین سامانه پستی یکپارچه جهان به دستور داریوش هخامنشی در شاهنشاهی پارس شکل گرفت... هرودوت تاریخ‌نویس یونانی در کتاب "جنگ‌های پارسی"، جلد ۸، بند ۹۸ سخنی از داریوش هخامنشی آورده که هم‌اکنون این سخن بر سردر اداره پست نیویورک آمریکا نقش بسته است؛ او می‌گوید:

«نه برف، نه باران، نه گرما و نه تاریکی شب نمی‌تواند این پیک‌ها را از انجام سریع مأموریت‌شان بازدارد.»

به نظر می رسد عمده نظر فرهنگستان روی عبارت پست کردن مطلب در فضای مجازی باشد. چرا که تغییر واژه پست به معنای معمول آن در ارسال نامه و محموله، بعد از ده‌ها سال از جا افتادن آن در بین مردم، بسیار عجیب تر از نفس استفاده از این واژه جدید است‌.

کج سلیقگی در اطلاع رسانی

گذشته از این موضوع، در فضایی که انتقادات و حتی طنز‌های زیادی درباره واژه‌سازی‌های فرهنگستان وجود دارد، رسانه‌ای کردن پشت سر هم خبر‌هایی مانند ساخت واژه‌های «فرسته» و «هفتک» به جای تیک، ممکن است به بی‌سلیقگی تعبیر شود. این امر می‌تواند به کاهش اعتبار فرهنگستان منجر شود. هرچند درباره کلیت کار و اثرگذاری این نهاد و میزان بودجه صرف شده برای هر واژه‌سازی، انتقادات و حرف و حدیث‌هایی وجود دارد.