دستگاه های هوشمند؛ دوست وفادار یا دشمنی در سایه؟

با گسترش روزافزون فناوری و ورود دستگاه‌های هوشمند به زندگی روزمره، این سوال پیش می‌آید که آیا این فناوری‌ها واقعاً به بهبود کیفیت زندگی ما کمک می‌کنند یا خطرات و چالش‌های جدیدی را به همراه دارند؟

کد خبر: ۱۲۸۳۵۰۵

تاریخ: ۲۷ دی ۱۴۰۳ - ۱۷:۳۸

به گزارش سرویس علم و فن آوری تابناک، دستگاه‌های هوشمند وسایل برقی هستند که به اینترنت یا شبکه خانگی شما متصل می‌شوند،( معمولاً از طریق وای‌فای). این دستگاه‌ها شامل وسایل پیشرفته‌ای مانند بلندگوهای هوشمند (مانند Amazon Echo و Google Nest)، ردیاب‌های تناسب اندام (مانند Fitbit و Apple Watch) و دوربین‌های امنیتی (مانند Ring و Arlo) و همچنین وسایل خانگی معمولی مانند یخچال‌ها، ترموستات‌ها، کتری‌ها و ماشین‌های لباسشویی می‌شوند.

برخلاف وسایل برقی معمولی، نمی‌توان به سادگی یک دستگاه هوشمند را روشن کرد و از آن غافل شد. قبل از استفاده از آن، باید چند نکته را بررسی کنید.

خطرات استفاده از دستگاه‌های هوشمند

شما احتمالاً عادت کرده‌اید که گوشی‌ها، لپ‌تاپ‌ها ،کامپیوترهای یا حتی تلویزیون های هوشمند خود را به‌روز نگه‌دارید تا از امنیت آن‌ها مطمئن شوید. به همین ترتیب، تولیدکنندگان دستگاه‌های هوشمند نیز باید به‌روزرسانی‌هایی منتشر کنند که اشکالات یا مشکلات امنیتی محصولاتشان را برطرف کند. اگر این به‌روزرسانی‌ها نادیده گرفته شوند، ممکن است داده‌ها یا حریم خصوصی شما در خطر بیفتد. بدون این اصلاحات، دستگاه شما راحت‌تر قابل هک شدن می‌شود.

به عنوان مثال، در سال ۲۰۱۶، هک Mirai Botnet ( یک بدافزار است) نشان داد که چگونه دستگاه‌های IoT (اینترنت اشیا) مانند دوربین‌های امنیتی و روترها(Router) می‌توانند به یک شبکه بزرگ از دستگاه‌های هک‌شده تبدیل شوند و به حملات سایبری بزرگ منجر شوند. این حملات به وب‌سایت‌های بزرگ مانند Twitter و Netflix آسیب زد.

اگر یک هکر بتواند رمز عبور استفاده شده برای دسترسی به دستگاه هوشمند شما را حدس بزند، دستگاه شما امن دیگر نیست. این به آن‌ها اجازه می‌دهد که به دستگاه شما وارد شوند و از آن برای دسترسی به شبکه شما یا انجام حملات سایبری استفاده کنند.

نکات ایمنی مهم برای انتخاب دستگاه هوشمند

قبل از خرید یک دستگاه هوشمند، به نکات زیر توجه کنید:

بررسی نظرات و امتیازها

نظرات و امتیازهای کاربران را درباره محصول و تولیدکننده مطالعه کنید.

حداقل نیازمندی‌ها

اطمینان حاصل کنید که به موارد زیر نیاز دارید:

اتصال به اینترنت

یک گوشی هوشمند یا تبلت

نصب یک اپلیکیشن (یا ایجاد یک حساب آنلاین) برای مدیریت دستگاه

پشتیبانی تولیدکننده

از خرید دستگاه‌هایی که دیگر از سوی تولیدکننده پشتیبانی نمی‌شوند یا دوره پشتیبانی آن‌ها به زودی به پایان می‌رسد، خودداری کنید. به تاریخ پشتیبانی به عنوان یک «تاریخ مصرف» برای دستگاه خود فکر کنید تا بدانید چقدر هنوز می‌توانید از آن به‌طور ایمن استفاده کنید. و یا می‌توانید به صورت آنلاین بررسی کنید که دستگاه خاص شما چه مدت پشتیبانی خواهد شد به وب‌سایت تولیدکننده مراجعه کنید.

از ۲۹ آوریل ۲۰۲۴، قانون جدیدی در بریتانیا به نام سند سایبری منعقد شد، به این معنی که همه دستگاه‌های هوشمند باید الزامات پایه امنیت سایبری را رعایت کنند. این قانون شامل اعلام تاریخ پایان پشتیبانی محصول و جلوگیری از ارسال دستگاه‌ها با رمزهای عبور پیش‌فرض است که به راحتی به اشتراک گذاشته می‌شوند.

بررسی تنظیمات پیش‌فرض

برخی دستگاه‌ها ممکن است هنگام روشن شدن اولیه امن نباشند، بنابراین باید چند مرحله سریع برای حفاظت از خود انجام دهید:

تغییر رمز عبور

هنگام راه‌اندازی اولیه دستگاه هوشمند، باید از شما خواسته شود که یک رمز عبور ایجاد کنید. اگر دستگاه با یک رمز عبور پیش‌فرض ارائه شده، آن را تغییر دهید.

ایجاد رمز عبور امن

رمزهای عبور قابل حدس زدن می‌توانند توسط هکرهای سایبری کشف شوند، بنابراین حتماً یک رمز عبور امن ایجاد کنید. مثلاً می‌توانید سه کلمه تصادفی( سه کلمه غیرمرتبط ) مانند: “گربه_چتر_کوه_78@” را ترکیب کنید.

فعال‌سازی تأیید دو مرحله‌ای (2SV):

اگر دستگاه یا اپلیکیشن این گزینه را ارائه می‌دهد، آن را فعال کنید. 2SV راهی برای «دو بار بررسی» هویت شما است و دسترسی مجرمان به دستگاه‌های شما را دشوارتر می‌کند.

خاموش کردن دسترسی از راه دور

اگر نیازی به دسترسی به دستگاه هوشمند خود هنگام دور بودن از وای‌فای خانگی‌تان ندارید، قابلیت «دسترسی از راه دور» را خاموش کنید.

به‌روزرسانی دستگاه

نصب به‌روزرسانی‌های نرم‌افزاری به موقع به حفظ امنیت دستگاه‌های شما کمک می‌کند. این کار معمولاً ویژگی‌های جدیدی را اضافه می‌کند و دستگاه شما را در حالت عملکرد صحیح نگه می‌دارد. برای هر یک از دستگاه‌های هوشمند خود باید:

فعال‌سازی به‌روزرسانی‌های خودکار

گزینه نصب به‌روزرسانی‌های خودکار (در صورت موجود بودن) را فعال کنید.

نصب به‌روزرسانی‌های دستی

هر به‌روزرسانی دستی را هنگام درخواست نصب کنید.

اگر چیزی اشتباه شد

اگر دستگاه شما به درستی کار نمی‌کند یا نگران هستید که ممکن است تحت تأثیر یک حادثه سایبری قرار گیرد، به وب‌سایت تولیدکننده مراجعه کنید تا ببینید آیا اطلاعاتی درباره مراحل لازم وجود دارد.

اگر فکر می‌کنید کسی کنترل یا اطلاعات دستگاهی در خانه شما را به دست آورده است، باید آن را با استفاده از دستورالعمل‌های موجود در وب‌سایت تولیدکننده بازنشانی کنید. NCSC نیز راهنمایی‌هایی برای کمک به شما در این زمینه تهیه کرده است.

دور انداختن دستگاه خود

اگر تصمیم به فروش یا دادن دستگاه خود به شخص دیگری دارید، ابتدا باید یک بازنشانی کارخانه‌ای انجام دهید. این کار دستگاه را به تنظیمات اولیه خود بازمی‌گرداند و باید تمام داده‌های شخصی شما را از دستگاه حذف کند. اگر نیاز دارید بدانید چگونه یک بازنشانی انجام دهید، به وب‌سایت تولیدکننده مراجعه کنید یا به راهنمای NCSC درباره خرید و فروش دستگاه‌های دست دوم مراجعه کنید.

نکته:دستگاه‌های هوشمند می‌توانند زندگی روزمره را راحت‌تر کنند، اما با خود خطرات و چالش‌هایی نیز به همراه دارند. با رعایت نکات امنیتی و انتخاب دستگاه‌های مناسب، می‌توانید از مزایای این فناوری‌ها بهره‌مند شوید و در عین حال امنیت خود را حفظ کنید. با آگاهی و دقت، می‌توان دستگاه‌های هوشمند را به دوستان وفادار تبدیل کرد و از خطرات آن‌ها جلوگیری کرد.