تابناک گزارش می‌دهد:

هفته ای به نام کتاب در خیابانی به نام انقلاب

دوباره پایان آبان از راه رسید و نوبت برگزاری هفته کتاب و کتابخوانی شد. بین اهالی نشر، چقدر این مراسم سالانه، اهمیت دارد؟

کد خبر: ۱۲۷۱۷۴۹

تاریخ: ۲۵ آبان ۱۴۰۳ - ۰۵:۰۳

هفته کتاب و کتابخوانی شروع شده. هفته ای که می تواند بهار کنابخوانی در آخرین روزهای خزان باشد.

به گزارش خبرنگار فرهنگی تابناک، هفته کتاب را از دو جهت می‌توان دید: یکی این که گفته شود، این هفته یکی از مهم‌ترین هفته‌های کتاب در طی سال برای اهالی فرهنگ و کتاب است که در آن جلسات بسیار متعددی برگزار می‌شود و تبادل اندیشه‌های زیادی صورت می‌گیرد و... و دیگر این که، این اتفاق انگار بیشتر فقط برای یک عده از اهالی کتاب رخ می‌دهد؛ برای آنهایی که به سایت خانه کتاب سر می‌زنند، یا آنهایی که خبرگزاری‌های مرتبط را پیگیری می‌کنند و اندکی هم تخفیف از سوی ناشران در پیچ‌ها و سایت‌هایشان و دیگر هیچ.

یعنی انگار هفته کتاب چندان اتفاق خاصی برای کتاب‌خوان‌ها یعنی همان قشری که درامد ناشران از آنهاست و همچنین برای آنهایی که بالقوه دوست دارند کتاب بخوانند، اما یک اتفاقی (شبیه نمایشگاه کتاب تهران) باید آنها را به این سمت سوق دهد، دستاورد خاصی ندارد.

حالا نگاهی داشته باشیم از دید یک کتابخوان معمولی که در یکی دو روز اول این رویداد فرهنگی و اجتماعی چه اتفاقی رخ می‌دهد.

این پوستر هفته کتاب است که در آن نوشته شده از روز ۲۳ آبان هفته کتاب و کتاب‌خوانی آغاز می‌شود. (البته اسمش هفته کتاب است یعنی قاعدتا ۷ روز. اما هرچه از ۲۳ تا ۳۰ را می‌شماریم می‌شمریم هشت روز؛ و به قول یکی از دوستان، امسال هشته کتاب داریم و نه هفته کتاب.)

خبرنگار فرهنگی تابناک روز چهارشنبه، ۲۳ آبان که طبق پوستر اولین روز هفته کتاب بود، حوالی ساعت ۱۲ ظهر، در راسته کتاب‌فروش‌های خیابان انقلاب قدم گذاشت تا ببیند که در کتابفروشی‌ها به مناسبت این هفته چه خبر است.
کتابفروشی خوارزمی روی شیشه‌هایش چند کتاب برای تخفیف کتاب چسبانده بود.

اما در کتابفروشی‌های دیگر، عملا خبر خاصی نبود؛ مثلا در کتابفروشی‌های

شاید بگوییم اهالی کتاب هم مثل خیلی‌های دیگر، حتی با وجود همین فیلترینگ و قطع و وصل‌شدن‌های پیچیده به اینستاگرام، از طریق پیج ناشرانشان شرایط را پیگیری می‌کنند. چند ناشر تخفیف‌هایی به مناسبت هفته کتاب گذاشته‌اند؛ و البته چند کتابفروشی هم دست به چنین اقداماتی زده‌اند. متفاوت‌ترینش هم این بوده که مثلا نشر هرمس به جای آن که در پیچ خودش و از طریق فروش مستقیم دست به فروش کتاب‌هایش بزند، آثارش را با ۲۰ درصد تخفیف در شهر کتاب مرکزی ارائه کرده است؛ و این اتفاق زیبایی است، زیرا مراجعه به کتایفروشی بیشتر می‌شود و چرخه نشر بهتر به حرکت درمی‌آید.

همان‌طور که چند سالی است، رسمی برای کتابگردی و رفتن به کتاب‌فروشی‌ها از سوی اهالی فرهنگ رواج پیدا کرده.

چند ناشر دیگر هم به سبک خود تبلیغ کتاب و تخفیفات‌شان را داشتند. و نشری مثل روزنه، برای اعمال تخفیف‌ها شرط و شروطی گذاشته است:

و اما متفاوت‌ترین اتفاق امسال، تا این لحظه، برمی‌گردد به یکی از پست‌های نشر چشمه که کاور آن را آقای ساعد مشکی طراحی کرده و فرید مرادی این متن را برایش نوشته: «در سال ۱۳۴۵، آیین‌نامه‌ای تدوین شد که یازده ماده داشت و قرار بود طبق آن، هفته کتاب در هفته آخر آبان برگزار شود. اما این امر محقق نشد. در دوران ریاست جواد اقبال بر اتحادیه در سال ۱۳۵۲، اولین هفته کتاب با حضور تعدادی از ناشران سرشناس آن‌دوره در پارک دانشجو برگزار شد و وزارت فرهنگ و هنر هم تعدادی از کتاب‌های تازه‌چاپ ناشران را خرید. در سال ۱۳۵۶، آخرین هفته کتاب پیش از انقلاب در بازارچه کتاب کنونی که تازه ساخته شده بود، برگزار شد. قرار بود آنجا تبدیل به سالن‌های بیلیارد شود، اما با استقبال خوب مردم، آقای کاشی‌چی، مالک آنجا تصمیم خود را تغییر داد و بازارچه کتاب کنونی شکل گرفت. این مراسم تا سال ۱۳۷۲، تعطیل بود و بالاخره با همت احمد مسجدجامعی هفته کتاب دوباره برپا شد. البته با تغییراتی در شیوه برگزاری آن که بیشتر ناظر بر توجه به کتاب‌های حوزه کودک و نوجوان بود. نام این مراسم البته حالا هفته کتاب و کتاب‌خوانی است که تا حدی این تصور را به ذهن می‌آورد که هفته‌های دیگر سال ربطی به کتاب و کتاب خوانی ندارد.»

حالا سری بزنیم به سایت وزارت ارشاد تا ببینیم که در آنجا چه خبر است. دایره مسولیت وزرات ارشاد متعدد است و اخباری در حوزه‌های مختلف در صفحه اول وزارت ارشاد هست و فقط یکی از خبر‌های یک آن، اختصاص به کتاب دارد.

لینک را باز می‌کنیم و می‌بینیم که این خبر هم چندان به هفته کتاب ارتباطی ندارد. این خبر برای جشنواره کتاب و رسانه است. پس گویا خود وزارت ارشاد هم چندان موضوع را جدی نگرفته است.

شما هم اگر اهل کتاب هستید، احتمالا خاطره ای از هفته کتاب و کتابخوانی در ذهنتان هست. تفاوت آنچه در ذهنتان است و آنچه این روزها  می بینید، در چیست؟