مشورت رئیس قوه قضاییه با قضات دیوان عالی کشور/ چه کسی رئیس دیوان و دادستان کل کشور شود؟

رئیس قوه قضاییه در جمع تمامی قضات دیوان عالی کشور حاضر شد تا نظرات آنان را در خصوص انتصاب رئیس دیوان عالی و دادستان کل کشور دریافت کند.در راستای اجرای اصل 162 قانون اساسی ناظر بر نحوه انتصاب رئیس دیوان عالی کشور و دادستان کل‌ کشور، حجت‌الاسلام محسنی‌اژه‌ای؛ رئیس دستگاه قضا در اقدامی بدیع در جمع تمامی قضات دیوان عالی کشور حاضر شد تا نظرات آنان را برای این مهم دریافت کند.

کد خبر: ۱۱۸۴۸۸۹

تاریخ: ۰۳ مرداد ۱۴۰۲ - ۱۶:۰۹

تابناک _ رئیس قوه قضاییه در جمع تمامی قضات دیوان عالی کشور حاضر شد تا نظرات آنان را در خصوص انتصاب رئیس دیوان عالی و دادستان کل کشور دریافت کند.در راستای اجرای اصل 162 قانون اساسی ناظر بر نحوه انتصاب رئیس دیوان عالی کشور و دادستان کل‌ کشور، حجت‌الاسلام محسنی‌اژه‌ای؛ رئیس دستگاه قضا در اقدامی بدیع در جمع تمامی قضات دیوان عالی کشور حاضر شد تا نظرات آنان را برای این مهم دریافت کند.

رئیس قوه قضائیه در این دیدار خطاب به قضات دیوان عالی کشور گفت: شما قضات عالی‌رتبه که در طول سالیان متمادی خدمت قضایی، تجربیات و اندوخته‌های علمی و قضایی فراوانی کسب کرده‌اید، می‌توانید به صورت آزادانه و با عنایت به جمیع جهات، آراء و نظرات خود را در خصوص اشخاص واجد صلاحیت تصدی ریاست دیوان عالی کشور و دادستان کل کشور، در اوراق مربوطه قید و ثبت کنید تا بر مبنای نظریات و انتخاب‌های شما، در این خصوص اتخاذ تصمیم شود.

رئیس دستگاه قضا بیان کرد: مطابق اصل 162 قانون اساسی، انتصاب رئیس دیوان عالی کشور و دادستان کل کشور از سوی رئیس قوه قضائیه باید از میان مجتهدان عادل و آگاه به امور قضایی، با مشورت قضات دیوان عالی کشور صورت گیرد. در دوره‌های پیشین در‌ راستای اجرای اصل 162، شیوه‌های مختلفی برای مشورت‌گیری‌ از قضات دیوان عالی اتخاذ می‌شد و در این دوره تصمیم بر این شد که با حضور در جمع قضات دیوان عالی، نظرخواهی را از تمام آنها به عمل آوریم.

رئیس عدلیه بیان کرد: طبق قانون، الزامی به انتصاب رئیس دیوان عالی از داخل دیوان و دستگاه قضایی نیست اما اهتمام ما آن است که مسئولان قوه قضائیه، از داخل دستگاه قضا به سِمت‌های مختلف و مربوطه منصوب شوند.

اژه‌ای سپس با بیان اینکه تغییر مدیریت‌ها در دستگاه قضایی لزوماً به معنای ناکارآمدی و وجود مشکل نیست، گفت: حجت‌الاسلام‌والمسلمین مرتضوی‌مقدم در مدت چهار سال و چهار ماه گذشته که تصدی دیوان عالی کشور را به‌عهده داشته و همچنان این مسئولیت را عهده‌ دارند، توفیقات مطلوبی را در راستای عمل به وظایف قانونی دیوان از جمله نظارت‌ بر آرای محاکم به دست آوردند و توفیقات دیوان طی این دوره در راستای نظارت بر حُسن اجرای قوانین در محاکم، مطلوب‌تر‌ از دوره‌های پیشین بود.

تغییر مدیریت‌ها در‌ راستای پیشبرد اهداف قوه قضائیه است

رئیس قوه قضائیه تصریح کرد: تغییر مدیریت‌ها در دستگاه قضایی برای بهبود عملکردها و انجام اقدامات مطلوب‌تر‌ در‌ راستای پیشبرد اهداف قوه قضائیه است.

رئیس دستگاه قضا در ادامه با اشاره به یکی از مسئولیت‌های دیوان عالی ناظر بر صدور‌ آرای وحدت رویه گفت: از آن حیث که آرای وحدت رویه صادره در هیئت عمومی دیوان عالی کشور، به منزله قانون و لازم‌الاجراست، همواره تأکید من آن بوده است که در نشست‌های وحدت رویه، پیش از رأی‌ گیری، متن منقّحی تدوین شود و رأی‌‌گیری بر مبنای چنین متنی صورت گیرد تا انسجام رأی اتخاذ شده، بیشتر باشد.

رئیس عدلیه تصریح کرد: زمانی که دو برداشت متفاوت از یک قانون می‌شود و در محاکم دو رأی متفاوت صادر می‌شود و هیئت عمومی دیوان عالی کشور در مقام صدور رأی وحدت رویه برمی‌آید، اذهان قضات در هیئت عمومی باید متمرکز بر برداشت و استنباط از قانون باشد نه اینکه معطوف به برداشت از قانون به انضمام مصلحت باشد؛ در مواردی مصلحت‌سنجی‌ها بر پایه نوع نگرش به قانون است و در مواردی این مصلحت‌سنجی‌ها بر مبنای شرایط کشور است؛ علی‌ایحال، این موضوعی است که باید در قبال آن تدبّر و تأمل بیشتری کرد.

رئیس دستگاه قضا در ادامه با اشاره به موضوع مواد 474 و 477 قانون آیین دادرسی کیفری ناظر بر تجویز اعاده دادرسی، گفت: دیوان عالی بالاترین مرجع قضایی کشور است؛ برخی اوقات، رئیس دیوان عالی نسبت به رأی صادره از شعب دیوان، درخواست تجویز ماده 477 می‌کند؛ بدین معنا که رأی صادره، خلاف بیّن شرع تشخیص داده شده است؛ در این قبیل موارد لازم است که دقت و عنایت شود چرا در دیوان عالی کشور رأی خلاف بین شرع صادر شده است اگر این موضوع از روی غفلت و برداشت اشتباه از قانون است باید بیشتر توجه و دقت کرد.

اژه‌ای با بیان اینکه قاضی ما باید در تمامی مراجع، در انشای رأی مستقل باشد؛ گفت: اگر می‌خواهیم به عدالت رفتار کنیم، یکی از طرق رسیدن به عدالت، اجرای دقیق قانون است؛ آنجایی عدالت مخدوش می‌شود که ما بر مبنای اصول مسلم فقهی و قانونی، عمل نکنیم.

قضات عالی‌رتبه دیوان چه گفتند؟

پس از سخنان رئیس قوه قضائیه در باب شیوه اتخاذ شده در جهت انتصاب رئیس دیوان عالی و دادستان کل کشور بر اساس اصل 162 قانون اساسی، تعدادی از قضات دیوان به بیان دیدگاه‌های خود پیرامون شیوه مزبور پرداختند.

حجت‌الاسلام عروجی، از قضات دیوان عالی در این جلسه گفت: در سال‌های گذشته اسامی چند گزینه ریاست دیوان عالی از سوی رئیس قوه قضائیه به قضات این دیوان داده می‌شد تا یک نفر به عنوان رئیس دیوان عالی برگزیده شود و به نظر من بهتر بود که در این نوبت نیز ما شاهد چنین اتفاقی باشیم چون در این دوره هیچ اظهار نظری از ناحیه ریاست محترم قوه قضائیه در مورد اسامی که باید قضات انتخاب کنند انجام نشده است و قضات بر مبنای نظر خود باید هر یک به گزینه‌ای رأی دهند و نظر رئیس قوه قضائیه در این خصوص برای ما مشخص نیست.

حجت‌الاسلام رازینی از قضات دیوان هم در این باره گفت: شیوه اتخاذ شده در این دوره از ناحیه رئیس قوه قضائیه برای مشورت‌گیری از قضات دیوان عالی بدون اظهار نظر و مشخص شدن گزینه رئیس قوه قضائیه جهت انتصاب رئیس دیوان و دادستان کل کشور، یک درجه به اجرای قانون نزدیک‌تر است و شیوه مطلوب‌تری محسوب می‌شود؛ علی‌ایّحال ما قضات دیوان عالی، شخصی که شما تعیین می‌کنید را شاخه‌ای از تعیین ولایت می‌دانیم و او را می‌پذیریم.

حجت‌الاسلام مقیسه از دیگر قضات دیوان عالی نیز طی سخنانی گفت: اقدام امروز رئیس قوه قضائیه در زمینه مشورت گرفتن از قضات دیوان عالی برای انتصاب رئیس دیوان عالی و دادستان کل کشور که بر مبنای قانون اساسی انجام شد.

شیطان‌صفتان برای ایجاد فتنه میان مردم و مسئولان تلاش‌های مذبوحانه‌ای انجام می‌دهند

شایان ذکر است؛ حجت‌الاسلام محسنی‌اژه‌ای در بخش دیگری از سخنانش در جمع قضات دیوان عالی، ضمن تسلیت و تعزیت ایام حزن‌انگیز ماه محرم، اظهار کرد: از خداوند متعال مسألت داریم که به حق همه شهدای کربلا به ما کمک کند تا بتوانیم آنچه را که رضای اوست، انجام دهیم.

رئیس عدلیه گفت: خداوند متعال به همه کارگزاران نظام جمهوری اسلامی ایران توفیق داده که در این مقطع زمانی بتوانند از جایگاه حقوقی خود به نظام، انقلاب و مردم کمک کنند و ما نباید خدای ناکرده این فرصتِ خدمت را از دست بدهیم.

اژه‌ای با بیان اینکه ما برای تقرب پیدا کردن به درگاه پروردگار متعال، باید در مسیر آنچه او می‌پسندد از جمله تحقق عدالت بر روی زمین بین ابناء بشر قدم برداریم، تصریح کرد: این روزها شاهد هستیم که شیطان و شیطان‌صفتان به شدت و با شیوه‌های مختلف برای ایجاد فتنه، اختلاف و تفرقه میان مردم، میان مسئولان و میان مردم و مسئولان، تلاش‌های مذبوحانه‌ای را انجام می‌دهند و برای اینکه نقشه‌ شوم‌شان کارگر بیفتد، سعی می‌کنند تا از عناصر خودمان علیه خودمان استفاده کنند.

مرتضوی‌مقدم: اجرای عدالت در دیوان عالی کشور موجب تقویت مدیریت دستگاه قضایی است

همچنین در این مراسم رئیس دیوان عالی کشور گفت: اجرای عدالت به ویژه در دیوان عالی کشور موجب تقویت مدیریت دستگاه قضایی است، هر چه آرای عادلانه و به حق در دیوان عالی کشور صادر شود مدیریت دستگاه قضایی تقویت خواهد شد.

حجت‌الاسلام سید احمد مرتضوی‌مقدم ضمن عرض تسلیت به مناسبت ایام سوگواری اباعبدالله الحسین(ع) گفت: از رئیس قوه قضائیه که در مدت کوتاه مدیریت خود سومین بار است که در جمع قضات حضور می یابند تشکر می‌کنم.

وی در ادامه با اشاره به اینکه قضات دیوان عالی کشور پیش‌کسوت، نخبه و دارای تجربیات بالایی هستند، تصریح کرد: رسیدگی نقادانه قضات دیوان عالی کشور به پرونده‌ها و دقت نظر و استقلال در رأیی که دارند؛ از امتیازات دیوان عالی کشور است.

رئیس دیوان عالی کشور افزود: قضات با تجربه و اندوخته علمی و قضایی، احکام دادگاه‎ها را ممیزی و مورد رسیدگی قرار می‏‌دهند و به ویژه بر فرجام‌خواهی‌ها، استقلال و دقت نظر دارند.

مرتضوی‌مقدم با بیان اینکه دیوان عالی کشور امید مردم است و مردم به آن امید دارند بر استقلال این مرجع تأکید کرد.

وی بیان کرد: هیچ چیز برای حفظ نظام جمهوری اسلامی ایران بهتر از اجرای عدالت نیست و قضات دیوان عالی کشور ضمن اینکه مصالح عمومی نظام و کشور را مدنظر دارند؛ سعی بر اجرای عدالت دارند.

رئیس دیوان عالی کشور خاطرنشان کرد: اجرای عدالت به ویژه در دیوان عالی کشور موجب تقویت مدیریت دستگاه قضایی است، هر چه آرای عادلانه و به حق در دیوان عالی کشور صادر شود مدیریت دستگاه قضایی تقویت خواهد شد.

مرتضوی‌مقدم در پایان با اشاره به اهمیت صدور آرای وحدت رویه در دیوان عالی کشور گفت: صدور آرای وحدت رویه، کاربردی و در کل کشور اثرگذار است و برای جامعه مفید به فایده بوده است.