اطلس سیل کشور به‌روزرسانی شود

استادیار اقلیم شناسی پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری بااشاره به تدوین اطلس سیل کشور در دهه ۸۰ بر لزوم به‌روزرسانی آن تاکید کرد.

کد خبر: ۱۱۸۱۲۱۸

تاریخ: ۱۰ تير ۱۴۰۲ - ۰۸:۱۲

به گزارش «تابناک» به نقل از ایسنا، چند وقتیست که سازمان هواشناسی از تاثیرات جریان دورپیوند «ال‌نینو» بر ایران و بارش‌های مناسب در فصل پاییز و زمستان پس از سه سال خشکسالی پیاپی خبر می‌دهد.

هرچند که تاثیر آن مبنی بر ترسالی و بارش‌های نرمال قطعی نیست و می‌تواند تاثیر متفاوت‌تری داشته باشد اما بر اساس اطلاعات سازمان جهانی هواشناسی (WMO) این پدیده به جاری شدن سیل، خشکسالی و گرمای هوا منجر می‌شود و به نقل از بی بی سی، سیل و رانش زمین که در بیشتر مناطق برای آن بیمه‌ای وجود ندارد از جمله تاثیرات این پدیده است که بخش کشاورزی بر اثر سیل یا خشکسالی آسیب می‌بیند.

دکتر مرتضی میری استادیار اقلیم شناسی پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری در یک برنامه رادیویی درمورد تأثیر پدیده ال‌نینو- لانینا بر آب و هوای کشور اظهار کرد: از آنجایی که ال نینو یک پدیده دورپیوندی بزرگ مقیاس است و در منطقه حاره‌ای اتفاق میفتد، نه تنها آن منطقه بلکه مناطق برون حاره‌ای را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد.

وی افزود: کشور ما به دلیل اینکه از الگوی اقلیم جهانی تأثیر می‌پذیرد از تأثیرات دورپیوندها مستثنا نبوده و مسلماً تأثیرات پدیده ال‌نینو را دریافت می‌کند.

استادیار اقلیم شناسی پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری گفت: شرایط اقلیمی کشورمان و میزان تأثیرپذیری از پدیده ال‌نینو بسته به اینکه کدام یک از فازهای سرد و گرم و خنثی وارد کشورمان شود متفاوت است. برای مثال اگر فاز گرم (پدیده ال‌نینو) رخ دهد، بارش کشور تحت تأثیر قرار می‌گیرد و معمولاً در فصل پاییز انتظار می‌رود که بارش بیشتری دریافت کنیم.

وی با بیان اینکه پدیده ال‌نینو در ایران معمولاً منجر به بهبود شرایط بارشی و ترسالی می‌شود اظهار کرد: مطالعات نشان داده که شرایط آب و هوایی کشور ما به خودی خود مخاطرات زیادی دارد. در حال حاضر نیز با توجه به تغییرات اقلیمی جهان، مقدار و فراوانی مخاطرات در حال بیشتر شدن است بنابراین باید دیدگاه سنتی را کنار گذاشته و فناوری‌های نوین محققان را به کار گیریم.
به‌روز رسانی اطلس‌سیل برای هشدار سیل در بارش‌های شدید

به طور کلی باران پس از بارش، جذب گیاهان و خاک می‌شود و بخشی از آن تبخیر و باقی‌مانده روی زمین جاری می‌شود.

زمانی که خاک و گیاه نتوانند روان‌آب را جذب کند و  کانال رودخانه‌ها توان  و ظرفیت نگهداشت آب را نداشته باشند، سیل ایجاد می‌شود. اگر مقدار جریان آب از ظرف محدود آب بیشتر باشد، آب وارد قسمت‌های مجاور می‌شود  که به آن «سیل» گفته می‌شود.

در این میان اطلس سیل شامل مجموعه‌ای از اطلاعات و نقشه‌ها است که مشخصه و ابعاد سیل را به همراه خطر و پهنه‌های سیلگیر نشان می‌دهد، این اطلس در سال ۱۳۸۵ توسط پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری تهیه و به سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور به عنوان سفارش‌دهنده تحویل داده شد.

اطلس سیل به عنوان طرح سیمای حوضه‌های آبخیز کشور، نشان‌دهنده وضعیت کاربری، فرسایش، سیل، بارندگی، جمعیت، عوارض طبیعی، و … حوضه‌ها است. بنا به درخواست و سفارش ستاد توسعه فناوری‌های آب، خشکسالی، فرسایش و محیط زیست معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، اطلس سیل مورد بازنگری قرار گرفت و با اضافه شدن مواردی از جمله آستانه‌های رواناب در سال ۱۳۹۴ منتشر شد.

اما به گفته میری پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری، اطلس سیل کشور که در دهه ۸۰ تدوین شده ضرورت دارد که به روزرسانی شود.

استادیار اقلیم شناسی پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری در پایان تصریح کرد: محققان و پژوهشگران نیز باید با دقت بیشتر و با تکیه بر ابزارهای نوین و پیشرفته، پژوهش‌های خود را در اختیار مدیران اجرایی کشور بگذارند و از حجم خساراتی که به کشور وارد می‌شود بکاهند.