با مذاکرات هسته ای/ در حال به روز رسانی

گزارش نیویورک تایمز از پیشرفت ایران و آمریکا به سمت توافق/رایزنی روسیه و تروئیکا درباره نحوه اجرای توافقات احتمالی در وین/ تشدید فشار آمریکا و اروپا به ایران با تعیین ضرب الاجل/دیدار نمایندگان شورای همکاری خلیج فارس با «رابرت مالی» در وین

هشتمین دور مذاکرات رفع تحریم‌ها در وین از حدود دو هفته پیش آغاز شده است. رایزنی ها در وین بین ایران و گروه ۱+۴ (آلمان، فرانسه، انگلیس، روسیه و چین) و هماهنگ کننده کمیسیون مشترک برجام به منظر رفع تحریم های آمریکا روز چهارشنبه در هتل کوبورگ شهر وین در فرمت ها و سطوح مختلف برگزار شد.

کد خبر: ۱۰۹۸۸۱۶

تاریخ: ۲۳ دی ۱۴۰۰ - ۱۱:۱۰

بین الملل تابناک: هشتمین دور مذاکرات رفع تحریم‌ها در وین از حدود دو هفته پیش آغاز شده است. رایزنی ها در وین بین ایران و گروه ۱+۴ (آلمان، فرانسه، انگلیس، روسیه و چین) و هماهنگ کننده کمیسیون مشترک برجام به منظر رفع تحریم های آمریکا روز چهارشنبه در هتل کوبورگ شهر وین در فرمت ها و سطوح مختلف برگزار شد.

{$smarty_live_blog}

در همین خصوص روز گذشته نشست دوجانبه ای بین علی باقری رئیس هیأت مذاکره‌کننده ایران و انریکه مورا معاون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا برگزار شد.

از سوی دیگر، علی باقری مذاکره‌ کننده ارشد ایران به همراه انریکه مورا هماهنگ‌کننده مذاکرات و مذاکره‌کنندگان ارشد سه کشور اروپایی نیز در نشستی به گفتگو پرداختند.

همچنین نشست کارگروه سوم با موضوع تدابیر اجرایی با حضور کارشناسان هیأت‌های ایران، اتحادیه اروپا و ۱+۴ در برگزار شد.

مقام‌های آمریکایی و اروپایی ادعا می‌کنند که پیشرفت‌هایی در مذاکرات صورت گرفته اما اندازه این پیشرفت‌ها به اندازه‌ای نیست که بتوان امیدوار بود توافق در دسترس است.

دو منبع در گفت‌وگو با آکسیوس مدعی شده‌اند همزمان با ورود مذاکرات وین به مرحله حساس کاخ سفید قصد دارد در هفته‌های آینده دولت «دونالد ترامپ»، رئیس‌جمهور سابق آمریکا را به دلیل خروج از برجام مورد حملات لفظی قرار دهد.

طبق گفته منابع مورد آکسیوس، تا فرا رسیدن نقطه تصمیم نهایی، یعنی مقطعی که مشخص خواهد شد توافق حاصل می‌شود یا اینکه توافقی در کار نخواهد بود تنها چند هفته باقی مانده است.

آکسیوس نوشته این سناریو، هر دو با انتقاد شدید سیاستمداران حزب جمهوری‌خواه خواهد شد، اما کاخ سفید قصد دارد با تأکید بر اینکه ترامپ عامل بحران بوده و موجب شده تنها گزینه‌های بد پیش روی بایدن قرار بگیرد، دموکرات‌ها را متحد نگاه دارد.

یک منبع گفت: «آنها قصد دارند آتشبارها را به سمت ترامپ بگیرند.»

یک مقام ارشد دولت بایدن مدعی شده کاخ سفید «به صراحت واقعیت‌ها را بیان خواهد کرد و در این مقطع حساس برای دیپلماسی و برهه مهم در تاریخ، روایت‌های صحیح را ارائه خواهد نمود.»

منابع مورد استناد آکسیوس مدعی شده‌اند دولت بایدن پایان ژانویه یا اوایل فوریه را به عنوان ضرب‌الاجل تصمیم‌گیری درباره پرونده مذاکرات وین قرار داده و قصد دارد تا قبل از آن تاریخ به اطلاع‌رسانی‌های عمومی در این خصوص شدت ببخشد.

کاخ سفید امیدوار است که روایت مقام‌های سابق و فعلی آمریکا و اسرائیل که معتقدند خروج ترامپ از برجام اشتباه بوده باعث تقویت موضع کاخ سفید شود.

در نشست خبری روز سه‌شنبه ند پرایس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا سوال یک خبرنگار درباره مذاکرات وین را به سمت حمله به دولت ترامپ برگرداند.

او گفت: «شایسته است اندکی تأمل کنیم و ببینیم چطور به این نقطه رسیدیم. مایه تأسف بسیار است که یک تصمیم نسنجیده توسط دولت قبلی موجب شد که این دولت، بدون وجود پروتگل‌های قوی راستی‌آزمایی و نظارت پا به کاخ سفید گذاشت.»

دیپلمات‌های اروپایی می‌گوید بخش اعظم گفت‌وگوها در روزهای گذشته بر مطالبات ایران برای اخذ تضمین در خصوص پایداری برجام متمرکز بوده است، اما دولت بایدن گفته نمی‌تواند وعده‌ای در این مورد بدهد.

دیپلمات‌های غربی از هشتم آذرماه که نخستین دور مذاکرات رفع تحریم‌ها در دولت سید ابراهیم رئیسی آغاز شده سعی کرده‌اند با ارائه چارچوب‌های زمانی تیم ایران را برای موافقت با خواسته‌های خود تحت فشار قرار دهند.

با این حال، نمایندگان ایران در مذاکرات وین تصریح کرده‌اند برای تهران نتیجه مهم‌تر از زمان است. تهران در تلاش است برجام را که از نخستین روزهای اجرایی شدن در اثر برخی سیاست‌های آمریکا و کشورهای غربی به توافقی تهی از منافع اقتصادی برای طرف ایرانی تبدیل شد به سمت توافقی دوجانبه و متوازن پیش ببرد.

پیش از این پایگاه پولیتیکو هم به نقل از برخی «مقام‌های نزدیک به مذاکرات» مدعی شده که پنجره مذاکرات تا پایان ماه ژانویه یا اوایل ماه فوریه بسته خواهد شد. البته پولیتیکو به نقل از منابعی دیگر این را هم نوشته که هیچ تاریخ ثابتی در خصوص زمان توافق در نظر گرفته نشده است.

این جدیدترین تاریخی است که منابع غربی درباره مهلت رسیدن به توافق مطرح کرده‌اند. رسانه‌های غربی در دورهای قبل‌تر گفت‌وگوها مدعی شده بودند ایران تا پایان دسامبر برای تصمیم‌گیری بر سر توافق فرصت دارد.

دیپلمات‌های انگلیس، آلمان و فرانسه چند هفته پیش در بیانیه‌ای ضمن تصریح بر اینکه نمی‌خواهند برای مذاکرات «ضرب‌الاجل‌های ساختگی» تعیین کنند گفته بودند که برای حصول توافق «چند هفته زمان» وجود دارد و نه چند ماه.

ایران گفته است هیچ ضرب‌الاجل ساختگی را نمی‌پذیرد. «سعید خطیب‌زاده»، سخنگوی وزارت خارجه ایران چند روز پیش تصریح کرد: ««هیچ ضرب الاجل ساختگی را نمی‌پذیریم و امیدواریم خودشان هم به آن ضرب الاجل‌های ساختگی باور نکنند. بیایند برای یک تفاهم خوب برسیم.»

مقام‌های آمریکایی در ماه‌های گذشته تصریح کرده‌اند که چنانچه پیشرفت‌های هسته‌ای ایران ادامه پیدا کند برجام، در بردارنده همان منافع «منع اشاعه‌ای» که در سال ۲۰۱۵ این توافق برای طرف غربی ایجاد می‌کرد نخواهد بود.

برخی از تحلیلگران این موضع طرف‌های غربی درباره کاسته شدن از منافع «منع اشاعه‌ای» را دیدگاهی یکجانبه می‌دانند. به گفته این تحلیلگران، جمهوری اسلامی ایران هم از زمان اجرایی شدن برجام به هیچ یک از منافع اقتصادی وعده‌داده شده در این توافق دست پیدا نکرده و این آمریکا است که با توجه به خروج از برجام باید با بازگشت به توافق، زمینه‌های ایجاد توازن دوجانبه در توافق را فراهم کند.

دیپلمات روس: مذاکرات وین رو به جلو است

رئیس هیات روسیه حاضر در مذاکرات رفع تحریم‌ها در شهر «وین» روند این گفت‌وگوها را رو به جلو توصیف کرده است.

«میخائیل اولیانوف» نماینده روسیه در مذاکرات وین چهارشنبه شب به وقت تهران در توییتی نوشت: «من با "رابرت مالی" نماینده آمریکا در امور ایران دیدار کردم. طبق معمول، ما در مورد دشوارترین مسائل باقیمانده که باید در جریان مذاکرات وین حل و فصل شوند، گفتگوی سازنده‌ای داشتیم. برداشت‌ها این است که مذاکرات رو به جلو است.»

۱۱۰ قانونگذار آمریکایی خواستار ترک مذاکرات با ایران شدند

بیش از ۱۰۰ قانونگذار آمریکایی با ارسال نامه‌ای به وزارت خارجه کشورشان از «جو بایدن»، رئیس‌جمهور آمریکا خواسته‌اند مذاکرات با ایران بر سر برنامه هسته‌ای این کشور را ترک کند.

این نامه به ابتکار «مایکل مک‌کاول»، عضو ارشد کمیته روابط خارجی مجلس نمایندگان تنظیم شده و ۱۰۹ همکار دیگر او، نامه را امضا کرده‌‌اند.

نمایندگان آمریکایی که همگی از حزب جمهوری‌خواه هستند در این نامه خطاب به بایدن نوشته‌اند: «ما این نامه را نوشته‌ایم تا از شما بخواهیم فوراً از مذاکرت بی‌حاصل برای بازگشت به "برنامه جامع اقدام مشترک" را متوقف کرده و به جای آن با قدرت تحریم‌های موجود علیه ایران، به خصوص درباره تجارت نفت میان ایران و چین را اجرا کنید.»

ادعاهای این نمایندگان در حالی مطرح شده که بسیاری از کارشناسان و حتی مقام‌های آمریکایی اذعان کرده‌اند که تیغ تحریم‌ها علیه ایران کند شده و اقتصاد ایران در حال خنثی کردن آثار تحریم‌ها است.

به عنوان مثال، یک مقام ارشد وزارت خارجه آمریکا حدود دو هفته پیش اعتراف کرد تحریم‌ها علیه ایران فرسوده شده‌اند بدون آنکه نتایج مدنظر واشنگتن را داشته باشند.

نشریه «نیویورکر» در گزارش مفصلی درباره برنامه هسته‌ای و موشکی ایران نوشته ایران در برابر فشارها در دوران ریاست‌جمهوری «دونالد ترامپ» عقب‌نشینی نکرد بلکه به برنامه‌های موشکی و هسته‌ای خود سرعت بخشید.

مقام وزارت خارجه آمریکا که نیویورکر اشاره‌ای به نام او نکرده گفته بود که گزینه‌هایی نظیر تحریم‌ها فرسوده شده‌اند. او اضافه کرد: «تحریم، به وضوح، نتایجی که همه ما می‌خواستیم را به بار نیاوردند.»

کارشناسان مسائل مالی و اقتصادی معتقدند که تحریم‌ها تنها در یک بازه زمانی از اوج اثرگذاری برخوردارند و بعد از آن، اثرات آنها افول می‌کند و اقتصادهای تحت تحریم به مرور راه‌های مناسب برای سازگار شدن با آنها را پیدا می‌کنند. معماران سیاست‌های تحریمی در آمریکا معتقدند که در همین نقطه و قبل از شروع سیر نزولی آثار تحریم‌ها بایستی آنها را فروخت و به امتیاز ترجمه کرد.

110 قانونگذار آمریکایی که همگی از حزب جمهوری‌خواه هستند در نامه به دولت بایدن نوشته‌اند: «ایران در حال پیش بردن برنامه هسته‌ای خود از طریق استفاده از سانتریفیوژهای پیشرفته و ساخت تجهیزات برای آن سانتریفیوژها همزمان با انبار کردن مقادیر فزایند اورانیوم 20 درصدی و 60 درصدی است.»

در بخش دیگری از نامه آمده است: «در شریطی که دولت مدام نشان داده مایل به مذاکره به سمت بازگشت به برجام است ایران با دستاوردهای هسته‌ای عظیم‌تر و نزدیک‌تر شدن به مفاد زوال‌پذیر توافق باعث شده بازگشت به برجام ارزش کمتری برای جامعه بین‌المللی داشته باشد.»

جو بایدن قبل از رسیدن به ریاست‌جمهوری آمریکا مدعی شده بود کشورش را به برجام بازخواهد گرداند، اما تا کنون از انجام اقدامات لازم برای عمل به تعهدات واشنگتن خودداری کرده است.

قانونگذاران آمریکایی مدعی شده‌اند تنها با افزایش تحریم‌ها و اجرای کامل محدودیت‌ها علیه ایران است که می‌توان از «دستیابی ایران به سلاح‌ هسته‌ای» جلوگیری کرد نه از طریق مذاکرات بی‌پایان در وین.

قانونگذاران جمهوری‌خواه در بخش دیگری از آن نامه از دولت بایدن خواسته‌اند فوراً تحریم‌های جدیدی علیه ایران بابت ارسال محموله‌های نفت به چین، ونزوئلا و روسیه وضع کند. قانونگذاران آمریکایی نوشته‌اند ایران از فروش این محموله‌های نفت دست‌کم ماهانه 1.3 میلیارد دلار درآمد دارد.

آنها نوشته‌اند: «گزارش‌های مربوط به ماه نوامبر نشان می‌دهد چین به طور متوسط روزانه بیش از میلیون بشکه نفت از ایران وارد کرده است. وقت آن رسیده که دولت به این مذاکرات مضحک پایان دهد و با اجرای کامل تحریم‌های فعلی این منبع حیاتی درآمد را از رژیم ایران سلب کند.»