آخرین تحولات خاورمیانه

جزئیات جدید «نیویورک‌تایمز» از نحوه ترور شهید فخری‌زاده/ استقرار سامانه‌های موشکی پاتریوت یونان در عربستان/ واکنش دنیس راس به عضویت دائم ایران در سازمان شانگهای/ آغاز خروج تدریجی نیرو‌های آمریکایی از عراق

جزئیات جدید «نیویورک‌تایمز» از نحوه ترور شهید فخری‌زاده، استقرار سامانه‌های موشکی پاتریوت یونان در عربستان، واکنش دنیس راس به عضویت دائم ایران در سازمان شانگهای، آغاز خروج تدریجی نیرو‌های آمریکایی از عراق و توقف فعالیت ۱۵۳ رسانه پس از تسلط طالبان بر افغانستان، از مهم‌ترین خبر‌های و رویداد‌های مرتبط با خاورمیانه در ۲۴ ساعت گذشته بوده اند.

کد خبر: ۱۰۷۷۱۱۰

تاریخ: ۲۸ شهريور ۱۴۰۰ - ۰۹:۴۵

بین الملل تابناک/ تحولات خاورمیانه: جزئیات جدید «نیویورک‌تایمز» از نحوه ترور شهید فخری‌زاده، استقرار سامانه‌های موشکی پاتریوت یونان در عربستان، واکنش دنیس راس به عضویت دائم ایران در سازمان شانگهای، آغاز خروج تدریجی نیرو‌های آمریکایی از عراق و توقف فعالیت ۱۵۳ رسانه پس از تسلط طالبان بر افغانستان، از مهم‌ترین خبر‌های و رویداد‌های مرتبط با خاورمیانه در ۲۴ ساعت گذشته بوده اند.

جزئیات جدید «نیویورک‌تایمز» از نحوه ترور شهید فخری‌زاده

روزنامه آمریکایی «نیویورک تایمز» در گزارشی اختصاصی، به جزئیاتی جدید درباره ترور جنایتکارانه شهید «محسن فخری‌زاده» از دانشمندان برجسته دفاعی و هسته‌ای ایران پرداخت.

نیویورک تایمز در این گزارش نوشت: مقدمات ترور این دانشمند ایرانی پس از دیدار‌هایی در اواخر سال ۲۰۱۹ و اوایل ۲۰۲۰ آغاز شد. این دیدار‌ها میان مقام‌های اسرائیلی به سرپرستی «یوسی کوهن» رئیس وقت موساد و مقام‌های عالی‌رتبه آمریکایی از جمله «دونالد ترامپ» رئیس جمهور، «مایک پامپئو» وزیر خارجه و «جینا هاسپل» رئیس وقت سازمان سیا بوده است.

در اواخر ماه فوریه (اواسط اسفند) کوهن به آمریکایی‌ها فهرستی از عملیات بالقوه از جمله ترور آقای فخری‌زاده را ارائه کرد.

آقای فخری‌زاده در صدر لیست ترور اسرائیل از سال ۲۰۰۷ قرار داشته و موساد هرگز چشم از او برنداشته بود.

نیویورک تایمز در گزارش خود نوشت: «در سال ۲۰۱۸، "بنیامین نتانیاهو" نخست وزیر وقت اسرائیل، کنفرانسی خبری برگزار کرد تا اسنادی که موساد از آرشیو هسته‌ای ایران ربوده بود، ارائه دهد. وی استدلال کرد، این اسناد نشان می‌دهد ایران همچنان برنامه فعال تسلیحات هسته‌ای داشته و چند بار به نام آقای فخری‌زاده اشاره کرد.»

نتانیاهو در بخشی از سخنرانی گفت: «این نام را به خاطر بسپارید؛ فخری‌زاده.»

نیویورک تایمز نوشت: بر اساس گفته یک مقام که در نشست حضور داشت، مقام‌های آمریکایی که در واشنگتن در جریان طرح ترور فخری‌زاده قرار گرفتند، از آن حمایت کردند.

در بخش دیگری از این گزارش که در اینجا مختصری از آن را می‌خوانید، به نحوه ترور شهید محسن فخری‌زاده و استفاده از ربات برای این ترور اشاره شده است.

بر اساس گزارش نیویورک تایمز، این ربات به گونه‌ای ساخته شده بود که در بستر وانت زامیاد که خودروی رایج در ایران بوده قرار بگیرد. دوربین‌هایی نیز در جهت‌های مختلف کار گذاشته شده بود، به گونه‌ای که به اتاق فرماندهی تصویر کاملی نه تنها از هدف و جزئیات امنیتی وی، که از محیط اطراف نیز می‌داده است. در نهایت این وانت نیز با مواد منفجره پر شده بود تا پس از ترور منفجر شده و تمام شواهد را از بین ببرد.

این روزنامه آمریکایی در ادامه گزارش خود نوشت: پیچیدگی‌های بیشتری در هنگام شلیک این سلاح وجود داشته است. مسلسلی که روی وانت نصب می‌شود حتی اگر پارک شده باشد،‌ به دلیل تکانه‌ای که پس از شلیک هر تیر ایجاد می‌شود مسیر تیرهای بعد را تغییر می‌دهد. از سوی دیگر، حتی اگر ارتباط رایانه‌ای با اتاق کنترل از طریق ماهواره،‌ اطلاعات را با سرعت نور ارسال کند، باز هم اندکی تاخیر وجود دارد. چیزی که اوپراتور در اتاق فرماندهی در صفحه می‌بیند، یک ثانیه قدیمی بوده و تعدیل هدف برای جبران نیز باز هم ثانیه دیگری می‌برد و همه اینها در حالی است که خودروی آقای فخری‌زاده در حال حرکت است.

مدت زمان لازم برای رسیدن تصاویر دوربین به اوپراتور مسلسل (در اتاق فرمان) و رسیدن واکنش وی به مسلسل بدون در نظر گرفتن زمان واکنش چیزی حدود ۱.۶ ثانیه برآورد شده که این تاخیر زمانی برای به خطا رفتن بهترین هدف‌گیری کافی است.

نیویورک تایمز نوشت که برای جبران این تاخیر، تکانه وانت زامیاد و سرعت خودروی فخری‌زاده، هوش مصنوعی برنامه‌ریزی شده بود.

شهید محسن فخری‌زاده، دانشمند هسته‌ای ایران و رئیس سازمان پژوهش و نوآوری وزارت دفاع، بعدازظهر جمعه، هفتم آذر ماه سال گذشته در اقدامی تروریستی در منطقه آبسرد در شمال استان تهران به شهادت رسید.

پس از انتشار این خبر، روزنامه «نیویورک‌تایمز» همان زمان به نقل از سه مقام اطلاعاتی گزارش داد که رژیم صهیونیستی پشت پرده ترور این دانشمند دفاعی و هسته‌ای ایران بوده است.

استقرار سامانه های موشکی پاتریوت یونان در عربستان

در حالی که کشور و مردم یمن چند سال است در تحریم کامل و همه جانبه به سر می برند، یونان اعلام کرده که با خروج سامانه های پدافند هوایی آمریکایی "پاتریوت" و "تاد" از عربستان، سامانه پاتریوت خود را به جای آن در این کشور مستقر می کند.

چندی پیش رسانه های اعلام کردند که یونان سامانه دفاع هوایی موشکی پاتریوت و ۱۲۰ نفر از پرسنل این سامانه ها را برای استقرار در عربستان، به صورت قرضی و برای مدتی نامعلوم به این کشور اعزام می کند.

قرارداد ارسال سامانه‌های پاتریوت یونان به عربستان در آوریل (فروردین/اردیبهشت) امضا شد و گامی رو به جلو در همکاری یونان و کشورهای عرب حوزه خلیج فارس به شمار می‌رود.

"نیکوس دندیاس" وزیر خارجه یونان در این باره مدعی شده که "این یک گام بزرگ برای کشور ما در زمینه همکاری با کشورهای عرب حوزه خلیج فارس است و همچنین به امنیت بیشتر منابع انرژی برای غرب کمک می‌کند".

وزیر خارجه یونان در توجیه این اقدام آتن گفته است: سامانه‌های پاتریوت سلاح‌های تهاجمی نیستند؛ آن‌ها سامانه های دفاعی هستند و علیه هیچ کشوری هدایت نمی‌شوند، بلکه از حریم هوایی دفاع می‌کنند.

"کانستیندنوس فلوروس" رئیس ستاد مشترک ارتش یونان نیز در پیامی توییتری، با تایید ارسال سامانه های پدافند هوایی پاتریوت به عربستان، تصاویر ارسال این سامانه‌ها و نیروهای یونانی برای راه‌اندازی این سامانه‌ها به عربستان سعودی را منتشر کرد.

فلوروس نیز بدون اشاره به جنگ هفت ساله عربستان علیه مردم مظلوم یمن مدعی شده که «ماموریت سامانه ارسالی به عربستان برای حفاظت از صلح و ثبات به خصوص در منطقه خاورمیانه است.»

این اقدام یونان از جدیدترین نشانه افزایش همکاری بین آتن و ریاض است؛ در ماه مارس (اسفند ۹۹) نیز نیروی هوایی عربستان جنگنده‌های «اف ۱۵» خود را به جزیره «کرت» یونان اعزام کرد تا در رزمایش «Eye of Falcon ۱» بر فراز دریای مدیترانه، شرکت کنند.

یونان در کنار افزایش همکاری‌های نظامی با عربستان به دنبال گسترش همکاری خود با امارات متحده عربی نیز هست؛ امارات نیز در آگوست ۲۰۲۰ و در شرایطی که تنش‌ها بین یونان و ترکیه به دنبال اختلاف‌ها بر سر مرز‌های دریایی و منابع نفتی در مدیترانه شرقی افزایش یافته بود، جنگنده‌های خود را به جزیره کرت اعزام کرد.

چند روز پیش بود که روزنامه آمریکایی "وال استریت جورنال" با انتشار گزارشی تأکید کرد که نگرانی واشنگتن در قبال حملات موشکی و پهپادی نیرو‌های یمنی به سازه‌ها و اهداف نظامی در عمق خاک عربستان سعودی، رو به افزایش است، از این رو واشنگتن قصد دارد برای در امان ماندن نیروهایش و همچنین سامانه‌های پدافند هوایی پاتریوت و تاد، آن‌ها را از عربستان (و عملا از جنگ یمن) خارج کند.

این روزنامه با اشاره به اینکه آمریکا به سبب این حملات، نگران جان نیرو‌های خود در عربستان است، اعلام کرد که آمریکا خروج نیرو‌های خود را که در دوران دونالد ترامپ، رئیس جمهوری پیشین (و جنگ طلب) این کشور به عربستان فرستاده بود، آغاز کرده است.

بنا بر اخبار دریافتی و آمار‌های موجود، حدود ۲۰ هزار نظامی آمریکایی در رده‌های مختلف در عربستان حضور دارند که بر اساس راهبرد جدید «جو بایدن»، این نیرو‌ها باید از این کشور خارج شوند.

پایگاه خبری «البوابه الاخباریه الیمنیه» نیز در این زمینه گزارش داد، آنچه احتمال خروج نیرو‌های آمریکایی از عربستان را تقویت می‌کند، اعلام برچیده شدن سامانه‌های ضد موشکی "پاتریوت" و "تاد" آمریکا از این کشور است؛ افزون بر این باید به تحرکات سیاسی و دیپلماتیک واشنگتن در کشور‌های عربی حاشیه خلیج فارس نیز نظر داشت.

در همین راستا «آسوشیتدپرس» نیز شنبه گذشته اعلام کرد که با وجود ادامه حملات هوایی و موشکی «جنبش انصارالله یمن» به (مراکز نظامی و اقتصادی) عربستان، آمریکا بخش زیادی از سامانه دفاع موشکی خود را در هفته‌های اخیر از این کشور خارج کرده است.

"جان کربی" سخنگوی پنتاگون نیز در گفتگو با آسوشیتدپرس و در پاسخ خبرنگاران، "جابجایی (خروج) سامانه پدافند هوایی آمریکا از عربستان" را تایید کرد، اما گفت که ایالات متحده تعهد "گسترده و عمیقی" به متحدان خود در خاورمیانه دارد.

وی افزود: وزارت دفاع آمریکا همچنان در حمایت از "منافع ایالات متحده" و مشارکت‌های منطقه‌ای خود، به حفظ ده‌ها هزار نیرو و موقعیت نیرومند در خاورمیانه می‌پردازد که نمایانگر برخی از پیشرفته‌ترین نیرو‌های هوایی و دریایی ما هستند، اما در عین حال کربی توضیحی درباره منافع آمریکا با توجه به هزاران کیلومتر فاصله میان غرب آسیا و آمریکا نداد!

با خروج نیرو‌های آمریکایی از افغانستان پس از ۲۰ سال اشغالگری که در دوره جو بایدن اتفاق افتاده و پس از آن تصمیم خروج نظامیان آمریکایی از عربستان که در جنگ یمن و کشتار یمنی‌ها همراه سعودی‌ها و اماراتی‌ها بوده اند، به نظر می‌رسد که سیاست واشنگتن در منطقه از حضور مستقیم به حضور غیر مستقیم تغییر کرده که در صورت خروج نیرو‌های متجاوز آمریکایی از عراق و سوریه این مساله کاملا تایید خواهد شد.

واکنش دنیس راس به عضویت دائم ایران در سازمان شانگ‌های

یک مقام ارشد پیشین دولت آمریکا شنبه‌شب به وقت تهران در توییتی، خواستار یافتن «طرح دوم» از سوی دولت آمریکا برای مقابله با عضویت دائمی ایران در سازمان همکاری شانگ‌های شد.

«دنیس راس» مسئول امور ایران در دستگاه دیپلماسی آمریکا در دوران «باراک اوباما» رئیس جمهور اسبق آمریکا در توییتی نوشت، ایران در حال حاضر عضو سازمان همکاری شانگ‌های است؛ چیزی که مدتی به دنبال آن بوده است. سرانجام روسیه و چین این امکان را فراهم کردند. دولت آمریکا به «طرح دوم» نیاز دارد.

در بیست و یکمین نشست سران سازمان همکاری شانگ‌های در شهر «دوشنبه» پایتخت تاجیکستان، عضویت دائم ایران در این سازمان مورد پذیرش کشور‌های عضو قرار گرفت؛ عضویتی که به گفته دستیار وزیر خارجه اعلام شکست پروژه منزوی‌سازی ایران توسط آمریکا و کشور‌های غربی بود.

پیش از آن هم هیأت روسیه در جلسه تیرماه شورای وزیران خارجه سازمان همکاری شانگ‌های اعلام کرده بود که این کشور خواستار تایید پیشنهاد ایران برای عضویت در این سازمان است. از سوی دیگر، «نظام الدین زاهدی» سفیر تاجیکستان در تهران نهم خرداد ماه سال جاری در نشست خبری در محل سفارتخانه این کشور در تهران گفته بود که عضویت دائم جمهوری اسلامی ایران در سازمان همکاری شانگهای، جزو برنامه‌های اصلی این سازمان است.

در همین خصوص نیز «بختیور خاکیموف» نماینده ویژه رئیس‌جمهور روسیه در امور سازمان همکاری شانگهای ۱۸ شهریور گفت مسکو انتظار دارد که سران سازمان همکاری شانگهای (SCO) درباره آغاز روند پذیرش تهران در این سازمان در اجلاس شهر دوشنبه، تصمیم بگیرند.

سازمان همکاری شانگهای در راستای همکاری‌های امنیتی، اقتصادی و فرهنگی در سال ۲۰۰۱ توسط سران چین، روسیه، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان و ازبکستان و با هدف برقرار کردن موازنه در برابر نفوذ آمریکا و ناتو در منطقه پایه‌گذاری شد.

مغولستان در سال ۲۰۰۴ و یک سال بعد ایران، پاکستان، هند و افغانستان در سال ۲۰۰۵ و بعد از آن نیز بلاروس به عنوان عضو ناظر به سازمان مذکور ملحق شدند. هند و پاکستان از تابستان ۲۰۱۶ به عضویت دائم این سازمان درآمدند. ایران در سال ۲۰۰۸ درخواست خود را برای تبدیل عضویت ناظر به دائم سازمان همکاری شانگهای مطرح کرد.

آغاز خروج تدریجی نیروهای آمریکایی از عراق

شبکه العربیه در گزارشی مدعی شد که نیروهای آمریکایی از امروز به تدریج خروج خود را از پایگاه های نظامی خود از جمله عین الاسد در استان الانبار و اربیل آغاز کرده‌اند.

خروج نظامیان آمریکایی یک روز پس از آن صورت می‌گیرد که «عبدالامیر الشمری» معاون فرمانده عملیات مشترک عراق و همتای آمریکایی او «جان برنان» فرمانده عملیات «عزم سخت» در نشستی در خصوص کاهش تعداد یگان‌های رزمی و ظرفیت‌های آمریکا در پایگاه‌های نظامی عین الاسد و اربیل تا پایان ماه سپتامبر جاری به توافق رسیدند.

بغداد و واشنگتن در دور سوم گفت‌و‌گوهای راهبردی بر سر خروج نیروهای رزمی آمریکا از خاک عراق تا تاریخ ۳۱ دسامبر ۲۰۲۱ به توافق رسیدند.

مصطفی الکاظمی نخست‌وزیر عراق در جریان سفیر اخیر خود به آمریکا و در دیدار با «جو بایدن» رئیس‌جمهور این کشور درباره مسائل مختلفی گفت‌وگو و در عین حال، بر لزوم خروج نیروهای رزمی آمریکا از عراق تا پایان سال جاری میلادی تأکید کرد.

با این حال منابع عراقی می‌گویند که آمریکایی‌ها در قالب نیروهای مستشاری به حضور خود در عراق ادامه خواهند داد؛ موضوعی که بارها با واکنش گروه های عراقی همراه شده و حزب‌الله عراق، جنبش نجباء و دیگر گروه های مقاومت بارها تأکید کرده‌اند که مخالف هرگونه حضور آمریکایی‌ها تحت هر عنوانی هستند.

توقف فعالیت ۱۵۳ رسانه پس از تسلط طالبان بر افغانستان

فدراسیون بین‌المللی خبرنگاران با ابراز نگرانی از افزایش روزافزون خشونت علیه کارمندان رسانه‌ای در افغانستان اعلام کرد که از زمان سقوط این کشور به‌ دست گروه طالبان تاکنون، ۱۵۳ رسانه مجبور به توقف فعالیت شده‌اند.

فدراسیون بین‌المللی خبرنگاران با انتشار گزارشی همچنین گفت، در این مدت، هفت‌هزار کارمند رسانه‌ای از تسلط طالبان بر افغانستان متأثر شده‌اند.

در گزارش تأکید شده است که زنان روزنامه‌نگار هم با روی‌ کار آمدن این گروه از کار محروم شده‌اند.

فدراسیون بین‌المللی خبرنگاران افزوده که آزادی حدود یک‌هزار مجرم از زندان‌های افغانستان توسط طالبان نگرانی‌ها در مورد امنیت جان روزنامه‌نگاران را افزایش داده است. دلیل این موضوع پوشش روند بازداشت این افراد در حکومت پیشین از سوی خبرنگاران خوانده شده است.

این فدراسیون همچنین از بازداشت، ضبط تجهیزات و شکنجه و ضرب و شتم روزافزون روزنامه‌نگاران در افغانستان ابراز نگرانی کرده است.

ده روز پیش (۱۷ شهریور) طالبان تقی دریابی و نعمت نقدی، گزارشگران روزنامه اطلاعات روز را که برای پوشش اعتراض زنان در شهر کابل، رفته بودند، بازداشت کردند و سپس مورد ضرب و شتم قرار گرفتند.

طالبان هر یک آنان را به اتاق‌های جداگانه منتقل و سپس زیر ضربه‌ شلاق قرار داده بودند. آثاری از شلاق و کابل‌ بر سر، صورت و بدن این دو گزارشگر اطلاعات روز دیده می‌شد.

با این حال، فدراسیون بین‌المللی خبرنگاران گفته است که بیش از ۱۵۰ کارمند رسانه‌ای در افغانستان با ارسال نامه‌ای سرگشاده به سازمان ملل متحد، خواستار اقدامات مشخص برای نجات روزنامه‌نگاران شده‌اند.