از مرغدار تا دامدار، همه از بازار آشفته نهاده می‌نالند/ علت مرغ چند نرخی در بازار چیست؟

این روز‌ها دوباره التهاب به بازار مرغ بازگشته است و در برخی از شهر‌ها خبر‌هایی مبنی بر سهمیه بندی مرغ به گوش می‌رسد. قیمت مرغ نیز رو به افزایش بوده و هم اکنون در برخی مناطق حدود ۵ هزار تومان گرانتر از نرخ مصوب به فروش می‌رسد. ریشه گرانی مرغ چیست و چه نهادی سرمنشا این وضعیت است؟

کد خبر: ۱۰۶۰۹۳۶

تاریخ: ۰۸ تير ۱۴۰۰ - ۱۶:۱۶

شیوع ویروس کرونا در دو سال اخیر بدجور برخی مشاغل را تحت تاثیر قرار داد. به عنوان نمونه مرغداران از این مسئله به شدت آسیب دیدند. با شیوع ویروس کرونا بیشتر رستوران ها و مجالس تعطیل شدند و همین مسئله موجب شد تا مصرف گوشت مرغ به شدت کاهش یابد.

به گزارش تابناک اقتصادی، از سوی دیگر، عدم برنامه ریزی صحیح وزارت جهاد کشاورزی در مسئله جوجه ریزی موجب شد تا در برهه ای از زمان مازاد عرضه مرغ پیش آید و در نتیجه ضرر سنگینی به مرغداران وارد شود و در نتیجه مرغداران برای تنظیم بازار مرغ جوجه ریزی را کاهش دادند. در اوایل سال گذشته بود که زنده به گور کردن جوجه ها دل هر ایرانی را به درد آورد.

بعد از ماجرای زنده به گور کردن جوجه ها دیگر بازار مرغ روی آرامش به خود ندید. کم کم صف های طولانی جلوی درب مرغ فروشی ها شکل گرفت و آن قدر قیمت مرغ بالا رفت که این کالا سهمیه بندی شد و به متقاضیان با کد ملی مرغ فروخته می شد. حتی قرارگاهی برای تنظیم قیمت مرغ راه اندازی شد.

به هر صورت، اوایل سال جاری بود که حبیب اسدالله نژاد نایب رئیس کانون سراسری مرغداران گوشتی طی مصاحبه ای با خبرنگار تابناک اقتصادی وعده داد که از اواخر فروردین ماه قیمت مرغ کاهش یابد. وی گفت: اواخر فروردین ماه هم ما همیشه به صورت سنتی با کاهش شدید قیمت مرغ و افزایش عرضه مواجه هستیم.

دوباره این روزها بازار مرغ با چالش جدی مواجه شده است و خبرها حکایت از پرواز دوباره قیمت مرغ در تابلو فروشگاه ها دارد. مرغی که قرار بود با تشکیل قرارگاه مرغ و با افزایش قیمت 5 هزار تومانی آن با قیمت 25 هزار تومان به دست مصرف کننده برسد این روزها کمتر از 30 هزار تومان نیست.

به عنوان نمونه سید اصغر حسینی‌بهارانچی رئیس اتحادیه فروشندگان گوشت قرمز و مرغ اهواز طی مصاحبه ای در مورخه 7 تیر 1400 با اشاره به اینکه وضعیت موجودی مرغ در بازار اهواز خوب است اما فعلا گرانی آن به معضل تبدیل شده است و هر کسی بسته به وجدان خود، یک قیمت برای خود دارد، افزود:  در اهواز از فروشندگان مرغ تا توزیع‌کنندگان آن، هر کسی هر کاری که دلش می‌خواهد انجام می‌دهد. قیمت مرغ در اهواز هر کیلوگرم از ۳۲ تا ۳۳ هزار تومان است و به ندرت مرغ با قیمت مصوب ۲۹ هزار تومان پیدا می‌شود.

محمد یوسفی، رئیس انجمن پرورش دهندگان مرغ گوشتی طی مصاحبه ای در مورخه 8 تیرماه 1400 درباره قیمت تمام شده گوشت مرغ گفت: با توجه به شرایط موجود و نوسان لحظه‌ای قیمت نهاده‌ها نمی‌توان نرخ تمام شده تولید برای مرغ تعیین و اعلام کرد. وی افزود: قیمت مصوب مرغ زنده ۱۷ هزار تومان و قیمت مصوب مرغ گرم ۲۴ هزار و ۹۰۰ تومان است اما فقط میادین میوه و تره بار مرغ را به این قیمت عرضه می‌کنند و در فروشگاه‌های سطح شهر، قیمت بالاتر از این میزان و بسته به نقاط مختلف بین ۲۵ تا ۳۰ هزار تومان است.

همچنین شنیده ها حکایت از آن دارد که در برخی شهرها دوباره مرغ سهمیه بندی شده است و حتی زمزمه های کوپنی شدن آن به گوش می رسد. دلیل این مسئله نبود دان مرغ عنوان شده است.

در این باره محمد یوسفی، رئیس انجمن پرورش دهندگان مرغ گوشتی طی مصاحبه ای در مورخه 7 تیرماه 1400 اظهار داشت: امکان بازگشت صف و سهمیه‌بندی مرغ وجود دارد. زیرا مرغداران برای تهیه خوراک طیور دچار مشکل شده‌اند و این موضوع میزان جوجه‌ریزی آنها را در دوره‌های بعدی تولید تحت تاثیر قرار می‌دهد. وی افزود: بسیاری از مرغداران هم نزدیک به هشت ماه است که از سامانه بازارگاه دان مرغ خریده‌اند اما هنوز خوراکی به آنها تحویل داده نشده است. یوسفی درباره احتمال کوپنی شدن مرغ گفت: بعد از جنگ تحمیلی و در سال ۱۳۵۹ به بعد کوپن کالاهای اساسی باب شد و با توجه به گرفتاری‌های تامین کالاهای اساسی احتمال دارد مرغ کوپنی در قالب سامانه و طرحی با اسم دیگر دوباره ظهور کند.

یوسفی درباره اینکه آیا پیش بینی می‌کنید قیمت مرغ با این وضعیت طی هفته‌های آینده افزایش پیدا کند؟ اظهار داشت: در حال حاضر بحث اصلی که مطرح است، مسئله بودن و نبودن است. زمانی که دان در اختیار مرغداران قرار نگیرد، جوجه ریزی نیست و براساس برنامه ریزی و پیش بینی‌های انجام شده، صورت نخواهد گرفت و واحدهای مرغ مادر نیز تولید خود را کاهش می‌دهند. بنابراین این احتمال وجود دارد که با کاهش شدید تولید مواجه شویم.

این بازگشت بحران به بازار مرغ و نبود دان در حالی است که مسئولیت ثبت سفارش نهاده های دامی از 22 فروردین ماه سال جاری به وزارت جهاد کشاورزی سپرده شد. محمدصادق مفتح قائم مقام وزیر صمت در امور بازرگانی در 22 فروردین ماه سال جاری در این باره اظهار داشت: بر اساس تصمیمات ستاد هماهنگی اقتصادی دولت، مسئولیت و اختیار ثبت سفارش، تعیین اولویت و تخصیص ارز نهاده‌های دام، طیور و کشاورزی به وزارت جهاد کشاورزی منتقل شد.

گفتنی است که دامداران نیز با نبود نهاده های دامی رو به رو شده اند به طوری که هم اکنون به دلیل کمبود یا نبود نهاده ها حتی دام های آبستن خود را به کشتارگاه ها می سپارند.

به هر صورت هر چند که هم اکنون شاهد کمبود مرغ و گران فروشی آن در بازار هستیم اما ریشه این مشکلات به نبود نهاده های دام و طیور باز می گردد و مسئول مستقیم آن نیز وزارت جهاد کشاورزی است. اگر نهاده های دام و طیور به موقع و به اندازه به فعالان صنعت دامداری و مرغداری برسد، شاهد گرانی یا کمبود در بازار نخواهیم بود.