کشف علت لخته شدن خون پس از تزریق آسترازنکا

پزشکان در مورد علت اینکه چرا واکسن کووید-۱۹ آسترازنکا ممکن است در موارد بسیار نادر باعث ایجاد لخته‌های خونی کشنده شود، به سرنخ‌هایی دست یافتند.

کد خبر: ۱۰۴۵۵۱۴

تاریخ: ۲۳ فروردين ۱۴۰۰ - ۱۰:۲۸

به گزارش «تابناک» به نقل از ایرنا، این کشف برای عرضه جهانی واکسن آسترازنکا مهم است و به ابداع درمان‌های موثر برای عوارض جانبی ناشی از تزریق این واکسن کمک می‌کند. این کشف همچنین سرنخ‌هایی را در مورد نحوه تصفیه واکسن و رفع مشکل ارائه می‌دهد. اما از طرف دیگر کشف این سرنخ ها می‌تواند مانع تلاش‌ها برای تایید استفاده از واکسن آسترازنکا در آمریکا شود.

«تئودور وارکنتین»، استاد آسیب شناسی و پزشکی مولکولی در دانشگاه «مک مستر» در «اونتاریو» کانادا که در نوشتن این گزارش همکاری داشت، گفت: به نظر می‌رسد واکسن آسترازنکا در افراد خاصی باعث ایجاد آنتی بادی‌هایی می‌شود که پروتئینی را در بدن انسان به نام «فاکتور پلاکت ۴» (PF۴) هدف قرار می دهند. فاکتور پلاکت ۴ باعث فعال شدن پلاکت ها شده و فرایند لخته شدن خون را فعال می‌کند.

وارکنتین گفت: این یک آنتی بادی است که به نوعی توسط واکسن ایجاد می‌شود و در بعضی شرایط به لخته شدن غیرمعمول خون منجر می‌شود. این پدیده مانند یک عارضه جانبی نادر دارو است که توسط «هپارین» رقیق کننده خون ایجاد می شود؛ این عارضه «ترومبوسیتوپنی» ناشی از هپارین نامیده می‌شود.

محققان پیشنهاد می‌کنند نامی برای این بیماری «ترومبوسیتوپنی ایمنی ترومبوتیک ایمنی ناشی از واکسن» (VITT) ارائه , از اشتباه گرفتن این بیماری با ترومبوسیتوپنی ناشی از هپارین جلوگیری شود. آنها می‌گویند: ارائه دهندگان این واکسن باید مراقب لخته شدن خون وریدی یا شریانی در قسمت هایی مانند شکم و مغز افرادی که این واکسن را دریافت کرده‌اند، باشند.

شرکت داروسازی آسترازنکا در بیانیه‌ای متذکر شد: عوارض جانبی لخته شدن خون ناشی از واکسن آسترازنکا به قدری نادر است که سازمان دارویی اروپا و سازمان تنظیم کننده داروها و محصولات بهداشتی انگلیس تصمیم گرفته‌اند این واکسن را در بازار نگه دارند و نتیجه گرفتند که مزایای تزریق این واکسن بیشتر از خطرهای آن است. با این حال، برچسب واکسن به روز می‌شود تا لخته شدن خون به عنوان یک اثر جانبی بالقوه بسیار نادر بر روی آن ذکر شود.

از روز هفتم آوریل ۲۰۲۱، حدود ۸۲ میلیون دوز واکسن آسترازنکا در اروپا تجویز شده است. تقریباً یک چهارم این مایه‌کوبی‌ها در آلمان و ۳۰ درصد آنها در اتریش انجام شده است. گزارش‌ها در زمینه عوارض جانبی لخته شدن خون ناشی از تزریق این واکسن در اواخر فوریه ظاهر شد. مطالعات نشان دادند که از ۱۱ بیماری که بر اثر تزریق واکسن آسترازنکا عارضه لخته خون شدن در آنها بروز کرد، ۹ نفر آنها زن بودند و میانگین سنی ۳۶ سال داشتند.

در روز پنجم تا روز شانزدهم پس از ترزیق واکسن آسترازنکا، این بیماران دست کم دچار یک رویداد ترومبوتیک (لخته شدن خون) شدند. به جز یک نفر که بر اثر خونریزی داخل جمجمه فوت کرد. ۹ بیمار ترومبوز وریدی مغزی را تجربه کردند و ۳ نفر با «ترومبوز ورید طحالی» و ۴ ترومبوز دیگر تشخیص داده شدند. در مجموع ۶ نفر از این بیماران فوت کردند؛ در حالی که پنج نفر از آنها دچار انعقاد داخل عروقی شدند.