مرور روزنامه‌های شنبه ششم دی

‏ آیا تهدید ایران توسط ترامپ جدی است؟ / دو روی سکه آینده اقتصاد ایران / چند کلمه غیررسمی درباره مستند «غیررسمی» ‏

پاکستان و روسیه، ایران را دور زدند؟ بودجه ۱۴۰۰ بر محور اقتصاد مردمی است یا دولتی؟ واکنش‌ها به مستند دیدار‌های ‏غیررسمی رهبر انقلاب، واپسین روز‌های ترامپ و مساله ایران! توضیحات پسر آیت الله هاشمی درباره وصیتنامه جدید پدرش، ‏طرح قالیبافی‌ها در ایستگاه شورای نگهبان، آیا امریکا قابل اعتماد است؟ سیدحسن خمینی: تفسیر انحصاری امام ممنوع و ‏مواضع برادران لاریجانی درباره ‏FATF‏ از مواردی است که موضوع گزارش‌های خبری و تحلیلی روزنامه‌های امروز شده است. ‏

کد خبر: ۱۰۲۳۷۷۳

تاریخ: ۰۶ دی ۱۳۹۹ - ۰۵:۲۷

به گزارش «تابناک»؛ روزنامه‌های امروز شنبه ششم دی ماه در حالی چاپ و منتشر شد که استقبال مخاطبان از مستند «غیررسمی» ‏درباره دیدار‌های پنج‌شنبه شب رهبر انقلاب، ادامه بحث‌ها درباره لوایح ‏FATF‏ و رابطه آن با خرید واکسن کرونا، ضدحمله ‏برجامی دموکرات‌ها به جمهوری‌خواهان و تهدید ایران توسط ترامپ در واپسین روز‌های حضورش در کاخ سفید با تیتر‌ها و ‏تصاویر مختلف در صفحات نخست روزنامه‌های امروز برجسته شده است. ‏

در ادامه تعدادی از یادداشت‌ها و سرمقاله‌های منتشره در روزنامه‌های امروز را مرور می‌کنیم: ‏

دو روی سکه آینده اقتصاد ایران

آلبرت بغزیان اقتصاددان طی یادداشتی در شماره امروز ایران با عنوان دو روی سکه آینده اقتصاد ایران نوشت: آینده اقتصاد ایران ‏تحت تأثیر دو دسته متغیر شامل متغیر‌های داخلی و خارجی قرار دارد. از یک‌سو نحوه مدیریت اقتصاد، تصمیم‌گیری برای رفع ‏مشکلات بخش تولید و رشد آن در ترسیم آینده اقتصادی نقش دارد و از سوی دیگر تحولات خارجی و ارتباط ایران با سایرکشور‌ها ‏و میزان محدودیت‌هایی که برکشور اعمال می‌شود، اثر قابل توجهی بر اقتصاد ایران دارد. ‏

در این میان با توجه به اتفاقاتی که در داخل کشور رخ می‌دهد، باید گفت که به‌طور قطع اثر متغیر‌های بیرونی بیش از داخلی ‏است. باید از فرصتی که تغییر دولت در امریکا دراختیار ما گذاشته است، بهترین استفاده را بکنیم تا یک‌بار دیگر کشور‌های عضو ‏برجام با این توافق همراه شوند و از سوی دیگر با آغاز به کار بایدن رئیس جمهور جدید امریکا فشار‌ها علیه اقتصاد ایران کاهش ‏یابد. ‏

هرچند همواره درایام برگزاری انتخابات ریاست جمهوری امیدواریم یک دولت قوی‌تر و کارآمدتر امور را در دست بگیرد، اما در ‏این زمینه شرایطی که بر دولت‌ها تحمیل می‌شود نیز اهمیت زیادی دارد. به این معنا که دولت یازدهم و دوازدهم نیز از نظر ‏حضور مدیران، دولت ضعیفی محسوب نمی‌شود، اما وقتی شرایط خاصی حاکم می‌شود، قدرت عمل دولت‌ها نیز کاسته می‌شود. بر ‏همین اساس می‌توان گفت مهم‌ترین متغیر مؤثر بر آینده اقتصاد ایران عوامل خارجی است و در همین راستا باید ضمن لغو کاهش ‏تحریم‌ها موضوعاتی مانند ‏FATF‏ را نیز برای استفاده حداکثری از شرایط جدید در داخل حل کنیم. ‏

براساس گزارش‌های جدید اقتصاد ایران درنیمه نخست سال‌جاری با رشد مثبت مواجه شده است، این درحالی است که مهم‌ترین ‏دلیل آن این است که به دلیل رشد منفی شدید اقتصادی، هرتغییری باعث بهبود می‌شود، اما راه طولانی تا جبران رشد‌های منفی ‏گذشته پیش‌رو داریم. بدین‌ترتیب نرخ رشد اقتصادی ۳ تا ۴ درصد درهمین شرایط نیز قابل درک است. به هر روی طی ماه‌های ‏گذشته با افت نسبی نرخ ارز به عنوان یک متغیرکلیدی در تولید و بهای تمام شده آن، روبه‌رو هستیم به‌طوری که نرخ دلار از ۳۲ ‏به ۲۵ هزار تومان رسیده است. دراین خصوص نکته مهم دیگر این است که این رشد در چه بخش‌هایی اتفاق افتاده است. ‏

در این میان یکی از متغیر‌های اساسی درشکل‌گیری آینده اقتصاد ایران و سمت و سوی آن، بحث نرخ تورم و سطح عمومی ‏قیمت‌هاست که به خصوص در یک‌ساله اخیر به یکی از مشکلات اقتصادی کشور تبدیل شده است. تا زمانی که رشد قیمت‌ها ‏متوقف و حرکت معکوس خود را آغاز نکند، نمی‌توان به اقتصادی شکوفا در آینده امیدوار بود. در این زمینه بانک مرکزی باید به ‏عنوان متولی این حوزه تمام تلاش خود را برای کاهش نرخ ارز به زیر ۲۰ هزار تومان انجام دهد تا به دنبال آن بستر‌های رشد و ‏رونق تولید فراهم شود. متأسفانه رشد نرخ ارز و تأثیر آن در تمام بازار‌ها باعث شده است تا نقدینگی و سرمایه کشور از بخش تولید ‏فاصله بگیرد و به سمت فعالیت‌های غیرمولد هدایت شود، چرا که بازدهی بیشتری برای صاحبان سرمایه به همراه دارد. ‏
در مجموع باید گفت اگر شرایط داخلی و خارجی تغییری نکند، آینده اقتصاد ایران نیز به همین نحو خواهد بود. برای بهبود اقتصاد ‏ایران از یک طرف باید درجهت متعادل شدن شاخص‌های اصلی تلاش شود و در این زمینه از بین بردن بستر فعالیت دلالان و ‏سوداگران از اهمیت بالایی برخوردار است. مدیریت اقتصادی برای رفع مشکلات داخلی به مراتب باید هوشمندتر باشد. برای مثال ‏هنوز مشکلات ایجاد شده در بازار مرغ و تخم مرغ را حل نکرده‌ایم و با این شیوه مشکل سایربخش‌ها مانند صنعت خودرو و لوازم ‏خانگی حل نخواهد شد. همانگونه که اشاره شد، روی دیگر سکه‌ای که آینده اقتصاد ایران را نشان می‌دهد، به تحولات آن سوی ‏مرز‌ها ارتباط دارد که هم‌اکنون فرصت مناسبی برای بهره‌مندی از این تحولات به وجود آمده است. ‏

چند کلمه غیررسمی درباره مستند «غیررسمی» ‏

مسعود پیرهادی سردبیر روزنامه رسالت طی یادداشتی درباره مستند غیررسمی که به دیدار‌های غیررسمی رهبر انقلاب ‏پرداخته است در این روزنامه نوشت: ۱. عموما آقای غیررسمی را به مراتب بیشتر دوست دارند؛ علت آن‌هم واضح است؛ چون ‏نمایش خودِ آقاست؛ بدون دخالت افرادی که تصور می‌کنند از آقا بیشتر متوجه می‌شوند. حفظ و نشر آثار، کارش همین است ‏وگرنه آن را حفظ و حبس آثار می‌نامیدند. باور کنید اگر این تغییر ذائقه و روند در مجموعه حفظ و نشر آثار مقام معظم رهبری ‏سال‌ها پیش اتفاق افتاده بود، پدرانه‌های رهبری به عمق جان همه آحاد می‌نشست. اگر ضدانقلاب و فتنه گران برچسب‌های بی ‏ربط تولید و منتشر می‌کنند و برخی از سر غفلت، آن‌ها را دور از ذهن نمی‌دانند، به خاطر کم کاری ماست. هیچ‌کس توقع ندارد ‏بیشتر از آنچه هست، نمایش داده شود؛ اما اوج بی انصافی و کج سلیقگی است اگر آنچه هست را نتوانیم یا نخواهیم نشان دهیم و ‏این‌گونه موجبات مظلومیت پدر امت فراهم شود. فلذا لازم است آنان که پیش‌ازاین متولی انجام این امور بودند، شرمنده جفا‌های به ‏رهبر باشند و کسانی که شجاعانه این خط و حصر را شکستند، بابت کاهش مظلومیت امام امت، شکرگزار و خوشحال باشند. ‏
‏۲. هر سکانس از این مستند، پر از حرف و درس و بحث است؛ اما در این مجال تنها به بسط یک فراز بسنده می‌کنم. ‏آنجا که رهبر معظم انقلاب فرمودند: «ما تصور نمی‌کنیم در بهشت جمهوری اسلامی که در ذهنمان بوده زندگی می‌کنیم» و جمله ‏مهم‌تر، جمله بعدازاین است: «قطعا اشکال در کار ما هست، اختلال در کار مجموعه وجود دارد، کم هم نیست، زیاد هم هست؛ اما ‏خلاف انتظار نیست.» ‏

‏، اما چرا؟ انسان‌ها نفس دارند، ضعف دارند، خسته شدن دارند، نخبگان و خواص دچار مشکلات می‌شوند و این را نباید ‏دست‌کم گرفت. مراد از این فراز چیست؟ چندی پیش مطلبی نوشتم با عنوان «آرمان خواهی غیرواقع بینانه ممدوح نیست»؛ در آنجا ‏تفکیک قائل شدیم بین آرمان خواهی واقع بینانه و ایده آل گرایی توهمی؛ آن چیزی که رهبر معظم انقلاب فرمودند «خلاف انتظار نیست» به ‏واسطه اشراف به ظرفیت‌های موجود، تهدیدات بالقوه و بالفعل و ضعف‌های بشری و جامعه است. ‏

تفکیک میان آرمان خواهی حقیقی و شعاری نیز جایی معلوم می‌شود که سراغ مسائل غیرممکن برویم، درحالی‌که به ‏فرموده رهبر حکیم انقلاب باید «دنبال آرمان‌های حقیقی در قالب و لباس عملی آن بگردید. نباید دنبال ایده آل‌هایی بود که عملی و ‏اجرایی نیستند و نباید به کم قانع شد و از آن آرمان‌ها دور ماند.» ‏

‏۳. برآیند مستند «غیررسمی» امید بود. کسی در این جامعه حق ناامیدی ندارد. پدر برای همه پدری می‌کند ولو ندانند یا ‏متوجه نشوند که پدرانه دوستشان دارد و برایشان دعا می‌کند. کشوری که رهبر و شخص اول آن، این‌گونه اهل استماع قول است، ‏اهل مشورت است، اهل محبت و گذشت است؛ نگاه کلان او به مسائل، به حق، کلان است نه به ادعا، به سعادت و کامیابی خواهد ‏رسید. بچه‌های انقلاب، باید بایستند و در برابر طوفان حوادث، راست قامت به‌پیش روند و نگرانی و ناامیدی جایی ندارد چراکه ‏کشتی به دست اوست، جمع است خاطرم. ‏

‏ آیا تهدید ایران توسط ترامپ جدی است؟

فریدون مجلسی طی یادداشتی با عنوان ترامپ و تهدید ایران در شماره امروز روزنامه اعتماد نوشت: تهدید رییس‌جمهور ایالات ‏متحده به اقدام علیه ایران در حالی در روز‌های اخیر مطرح می‌شود که دولت دونالد ترامپ سال‌هاست جنگی اقتصادی را علیه ملت ‏ایران به راه انداخته است. ایالات متحده در عرصه اقتصادی لطمات بزرگی به ایران زده و با اعمال تحریم‌هایی که هدف آن ‏فروپاشی اقتصادی عنوان شده، مستقیما مردم ایران را هدف قرار داده است. اکنون در روز‌های آخر حکومت ترامپ شاهد آن هستیم ‏که دولت امریکا از اقدام نظامی به بهانه‌هایی غیرمستند سخن می‌گوید و با گسیل کردن جنگ‌افزار‌های پیشرفته به نزدیکی مرز ‏ایران تحرکاتی مشکوک را آغاز کرده است. بسیاری از فشار‌هایی را که طی سال‌های اخیر از جانب دولت امریکا به ایران تحمیل ‏شد، نمی‌توان مرتبط با موضوع هسته‌ای یا موضوعات دیگر در نظر گرفت. ایالات متحده در دوره ریاست‌جمهوری ترامپ، ایران ‏را به عنوان تهدیدی جدی علیه اسراییل تصور می‌کند و با همراهی تل‌آویو، ریاض و ابوظبی می‌کوشد تا بر فشار علیه ایران ‏بیفزاید.

برای اینکه دریابیم در روز‌های آتی چه اتفاقاتی ممکن است رخ دهد، باید ابتدا ببینیم اسراییل و عربستان چه نظری در ‏خصوص اقدام نظامی علیه ایران دارند و آیا وقوع این اتفاق در آخرین روز‌های ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ به نفع آنهاست یا نه. ‏پس از برگزاری انتخابات سوم نوامبر در امریکا و پیروزی جو بایدن، کاندیدای حزب دموکرات در این رقابت مشخص شد که ‏ترامپ رفتنی است و این موضوع باعث شد برخی از دولت‌های منطقه نگرانی‌هایی در خصوص آینده سیاست خارجی امریکا ‏داشته باشند. از جمله این‌ها اسراییل است که هرچند می‌داند فارغ از جناح‌بندی‌های سیاسی، واشنگتن از ماهیت اسراییل حمایت ‏خواهد کرد و به تضمین امنیت آن متعهد است، اما احساس ناراحتی می‌کند؛ چرا که گمان می‌برد در دوران ریاست‌جمهوری جو ‏بایدن آزادی عمل خود را در منطقه از دست خواهد داد. به‌طور کلی منافع عربستان و اسراییل در بلندمدت در گرو آن است که ‏روابط ایالات متحده و ایران ترمیم نشود تا آن‌ها بتوانند با بهره‌گیری از تنش و درگیری در منطقه سیاست‌های خود را پیش ببرند. ‏

در نگاه کوتاه‌مدت وضعیت کمی متفاوت است؛ دولت بایدن وعده داده به توافق هسته‌ای با ایران بازگردد و مسیر دیپلماسی را برای ‏حل و فصل اختلافات در پیش گیرد. حالا اگر با تحریک اسراییل یا عربستان پیش از روی کار آمدن دولت بایدن درگیری‌هایی اتفاق ‏بیفتد یا شرایط به نحوی پیش برود که مسیر دیپلماسی مسدود شود، احتمالا دولت دموکرات‌ها برخورد خوبی با عاملان این وضعیت ‏نخواهند داشت و روابط میان آن‌ها و امریکا تیره و تار خواهد شد. بهانه‌هایی هم که برای متهم کردن ایران از آن استفاده می‌شود ‏چندان اعتبار ندارد؛ چرا که شواهد و مستنداتی برای آن ارایه نشده است. به صرف چند مدرک نصفه و نیمه و به استناد برخی ‏موارد در گذشته نمی‌توان ایران را متهم کرد که سفارت امریکا در بغداد را هدف قرار داده یا نقشی در این موضوع داشته؛ این ‏حمله می‌تواند از سوی بقایای داعش صورت گرفته باشد، می‌تواند از سوی عوامل خود امریکا یا اسراییل یا عربستان باشد. بسیارند ‏کسانی که از تنش سود می‌برند، اما ایجاد درگیری در منطقه سودی برای امریکا نخواهد داشت. امریکا که سال گذشته با ترور ‏سردار سلیمانی بنزین بر آتش تنش در منطقه ریخته حالا مدعی است برخی اظهارات مقامات ایرانی پیرامون انتقام‌گیری خطرناک ‏است و وعده برخورد سخت داده است. این رفتار‌های یکجانبه‌گرایانه و خطرآفرین دولت ترامپ در روز‌های آینده هم ادامه خواهد ‏داشت و امیدواریم که ایران و جامعه جهانی بتوانند در این بازه زمانی تا پایان دولت دونالد ترامپ به سلامت عبور کنند. چرا که ‏هر اتفاقی در این میان بیفتد این مردم ایران هستند که آسیب می‌بینند. همان‌طور که شواهد نشان می‌دهد هم وزارت خارجه ایران، ‏هم گروه‌های مقاومت محکوم کردند و از این حمله برائت جستند، اما همچنان نگرانی‌های زیادی وجود دارد چرا که دونالد ترامپ ‏رییس‌جمهور امریکا از سلامت روانی کافی برخوردار نیست و ممکن است بدون سنجیدن شرایط و در نظر گرفتن تبعات موضوع ‏دست به هر اقدام خطرناکی بزند. باید در نظر داشت که طی این مدت به صلاح نیست که با اظهاراتی تند یا تهدید چنین فردی را ‏تحریک کرد، زیرا ترامپ نشان داده بدون توجه به عواقب و مشکلاتی که می‌تواند اقداماتش به همراه داشته باشد، ممکن است دست ‏به کار‌هایی بزند که توجیه عقلانی برای آن‌ها نداشته باشد. ‏