سرنخ گرانی مرغ در قیمت ذرت و سویا؛ چرا در جنگ اقتصادی به خارج متکی هستیم؟

این روز‌ها قیمت گوشت مرغ در مسیر صعودی است و مرغداران، عمده‌ترین دلیل این گرانی گوشت مرغ را گرانی نهاده‌ها از جمله ذرت و کنجاله سویا عنوان می‌کنند؛ دو نهاده‌ای که ۹۰ درصد جیره غذایی مرغ به آن‌ها وابسته است. اما چرا قیمت نهاده‌هایی مانند ذرت و کنجاله سویا افزایش یافته است؟!

کد خبر: ۱۰۱۸۹۱۹

تاریخ: ۱۳ آذر ۱۳۹۹ - ۱۷:۰۶

این روز‌ها قیمت گوشت مرغ، روند صعودی داشته و قیمت‌ها به بازه‌ای رسیده که شاید کمتر کسی تصور آن را می‌کرد؛ به عبارت بهتر، باید گفت که مرغ با این روند قیمتی، رفته رفته از سر سفره طبقه متوسط جامعه نیز در حال پر کشیدن است.

به گزارش «تابناک اقتصادی»؛ هنگامی که دلایل افزایش قیمت گوشت مرغ با کارشناسان و فعالان این صنعت بررسی می‌شود، عمدتاً دلیل اصلی آن را افزایش قیمت نهاده‌ها از جمله قیمت ذرت و سویا می‌دانند. گفتنی است، حدود ۹۰ درصد از جیره غذایی مرغ را ذرت (۶۰ درصد) و کنجاله سویا (۳۰ درصد) تشکیل می‌دهد.

طبق مصوبات، قیمت رسمی هر کیلو ذرت برای استفاده در مرغداری‌ها باید ۱۵۰۰ تومان و قیمت رسمی کنجاله سویا نیز ۲۷۰۰ تومان است، ولی نبی پور، رئیس هیات مدیره اتحادیه مرغ تخم گذار استان تهران طی مصاحبه‌ای در ۲۱ شهریور ماه ۱۳۹۹ در مورد قیمت نهاده‌های طیور گفت: هم اکنون قیمت کنجاله سویا به حدود ١٥ هزار تومان رسیده و نرخ ذرت نیز بین ٣٣٠٠ تا ٣٥٠٠ تومان است.

با بررسی دلیل گرانی قیمت کنجاله سویا و ذرت، سرنخ آن به کمبود نهاده‌ها و افزایش قیمت دلار بازمی‌گردد. متاسفانه حجم وسیعی از ذرت و کنجاله سویا مورد نیاز وارداتی است و تحریم ها، کرونا باعث کاهش واردات آن‌ها شده است و حتی میزانی نیز که وارد می‌شود به دلیل رشد قیمت دلار، افزایش قیمت شدیدی داشته اند.

مرتضی رضایی، معاون وزیر جهاد کشاورزی در ششم آذرماه سال جاری طی مصاحبه‌ای گفت: حدود ۹ میلیون و ۳۰۰ هزار تن ذرت، حدود ۳ میلیون و ۵۰۰ هزار تن کنجاله سویا و حدود ۶ میلیون و ۷۰۰ هزار تن جو در سال مورد نیاز است و اکنون با کاهش یک میلیون تنی واردات سویا مواجه هستیم. مرغ بدون خوراکی‌های یاد شده نمی‌تواند پرورش یابد.

رضایی با اشاره به اظهارات برخی افراد مبنی بر اینکه ذرت به اندازه کافی وارد شده است، افزود: این در حالی است که کنجاله سویا و ذرت باید متناسب با هم به مرغ داده شود تا رشد مورد انتظار در مرغ صورت گیرد و اگر یکی کمتر باشد، رشدی اتفاق نمی‌افتد.

به هر حال آنچه مسلم است این که واردات این دو نهاده مهم در تولید گوشت مرغ، آن هم برای کشوری که سایه تحریم‌ها همواره آن را تهدید می‌کند، نوعی ریسک محسوب می‌شود. مجید موافق قدیری، رییس انجمن صنایع خوراک دام، طیور و آبزیان ایران گفت: امروز به طور متوسط مصرف نهاده‌های دامی سالانه در کشور حدود ۲۱ میلیون تن است که ۱۶میلیون تن آن از محل واردات تامین می‌شود.

حل موضوع واردات نهاده‌های دامی و اتکا به خارج آن قدر اهمیت داشته که رهبر انقلاب در نشست اخیر خود با شورای عالی هماهنگی اقتصادی به این موضوع ورود کردند و خواهان تامین خوراک دام و دانه‌های روغنی در داخل کشور شدند.

یکی از دلایل عدم تولید خوراک دام و دانه‌های روغنی در کشور حمایت نکردن دولت از تولید داخل است ، به گونه ای که مجید زارعی تولیدکننده بذور کشاورزی در نشست خبری خود در ۱۱ آذرماه سال جاری با انتقاد از عدم حمایت از تولید داخلی اظهار داشت: نهاده‌های دامی به عنوان محصول نهایی، مورد حمایت دولت قرار گرفته است و ارز ۴۲۰۰ تومانی دریافت می‌کنند، اما نهاده‌های مولد تولید که به عنوان یک ماده اولیه برای تولید ذرت یا دیگر علوفه‌ها در داخل کشور باید مورد استفاده قرار گیرند مورد حمایت دولت نیستند و رقابت ناسالمی ایجاد شده است.

وی افزود: در این شرایط تولید داخل یا همان علوفه‌های تولید شده در داخل کشور نمی‌توانند با محصول نهایی نهاده‌های دامی که با ارز ۴۲۰۰ تومانی به کشور وارد شده رقابت کنند. زارعی گفت: در این شرایط کشاورزان مجبورند سم و بذور را با قیمت بالا و تامین شده با ارز نیمایی تامین کنند و در این شرایط امکان رقابت با محصولاتی که با ارز ۴۲۰۰ تومانی وارد شده‌اند، ندارد که این امر باعث می‌شود تولید علوفه و نهاده‌های دامی در کشور کاهش یابد.

البته بعد از صحبت‌های رهبر انقلاب در نشست اخیر شورای عالی هماهنگی اقتصادی، کاظم خاوازی وزیر جهاد کشاورزی اقدامات و برنامه‌های وزارت جهاد کشاورزی برای پاسخگویی به فرمان مقام معظم رهبری برای خودکفایی در دانه‌های روغنی و خوراک دام را اعلام کرد. وی در رابطه با تولید نهاده‌های دام و طیور در کشور گفت: حدود ۱۷ میلیون تن نهاده نیاز داریم که بخش قابل ملاحظه آن ذرت دانه‌ای بوده که گیاهی تابستانه است و به آب فراوانی نیاز دارد.

خاوازی افزود: ما در خردادماه طرحی را به رئیس‌جمهور ارائه کردیم که ایشان به سازمان برنامه و بودجه ارجاع دادند و این طرح توسط کارشناسان بسیاری دیده شد، همچنین مقام معظم رهبری هم در نشست اخیر شورای عالی هماهنگی اقتصادی به تامین خوراک دام و دانه‌های روغنی تاکید کردند و در این طرح با چند سناریو ورود کردیم تا در صورت تامین الزامات اجرای طرح برای سال زراعی آینده، با تولید ارقام جدید ذرت و گیاهان کم آب‌بر مانند ارزن، سورگوم و ترتیکاله که می‌توانند در خوراک دام جایگزین ذرت شوند، میزان واردات ذرت را حداقل ۳.۵ میلیون تن کاهش می‌دهد.

وزیر جهاد کشاورزی در رابطه با کاشت دانه‌های روغنی اذعان کرد: در دانه‌های روغنی هم گیاهان جدید مانند کنجد، کاملینا و آفتابگردان و شناسایی مناطقی برای کشت سویا مثل خوزستان را در دستور کار قرار داریم که در راستای تاکیدات مقام معظم رهبری و رئیس جمهوری، طرح آن را برای تامین الزامات، تقدیم دولت خواهیم کرد که نقطه آغازی برای خودکفایی در نهاده‌های صنعت دام و طیور خواهد بود.

به هر صورت آنچه مسلم است این که ذرت و کنجاله سویا دو نهاده مهم برای پرورش مرغ هستند و ایران در هر دو این نهاده‌ها وابسته واردات است؛ هر چند جهاد کشاورزی قدمی را در این زمینه برداشته است، پرسش این است که چرا تاکنون این اقدامات صورت نگرفته بود؟ مگر مسئولین از جنگ اقتصادی و فشار تحریم‌ها بر کشور آگاهی نداشتند؟ چرا باید برای تامین این دو نهاده مهم در این جنگ اقتصادی به واردات آن‌ها متکی باشیم که فشار آن به سفره‌های مردم بیاید؟